1. Home
  2. Specials
  3. Archeokroniek

Archeokroniek

In deze special staan nieuwe archeologische bevindingen uit de Gelderse Archeologische Kroniek.

Lees intro

94 verhalen
Bekijk volledige kaart

In deze special staan nieuwe archeologische bevindingen uit de Gelderse Archeologische Kroniek. De Archeologische kroniek van de Gelderse Archeologische Stichting verscheen van 2014 t/m 2018 in het Historische jaarboek voor Gelderland van de Vereniging Gelre. Sinds 2019 verschijnt de kroniek alleen digitaal op mijnGelderland. 

Door te klikken op het jaartal, spring je naar de overzichtspagina's van de kronieken 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 en 2021.

Betrokken organisaties

Detail uit een 3D-scan van een klop van de Romeinse veldheer Varus © Collectie Landesmuseum Mainz; scan en ren- dering Th. Reuter/LfA Sachsen, Dresden CC-BY-NC
Onderzoek naar munten met een klop van VARus
<p>In 9 na Christus werden drie Romeinse legioenen onder het bevel van commandant Publius Quinctilius Varus in het Teutoburgerwoud compleet vernietigd. Over de precieze ligging...
Resten van kasteel Brakel na de aanval van Franse troepen in 1672. © Gelders Archief, 1551 - 3432, PD
Een ruïne, een steenoven en een neergestort vliegtuig
<p>Landgoed Brakel ligt in de gemeente Zaltbommel aan de oostkant van het dorpje Brakel. Het is een rijksmonumentaal landgoed met een zeer hoge archeologische verwachting....
Boorpuntenkaart voor de Abraham Kuyperstraat en Troelstralaan, inclusief aangetroffen bodemhorizonten © RAAP Archeologie
Booronderzoek in Twello
<p>Hoewel gravend onderzoek voor veel mensen ‘echte’ archeologie is, moet niet worden vergeten dat juist de archeologische bureau- en booronderzoeken de basis vormen van menig...
'Pig Sticker' bajonet, gereinigd © Leo Smole/Gemeente Arnhem CC BY NC
Vroeg middeleeuwse sporen in de Schuytgraaf, Arnhem
<p>In oktober 2020 is onder leiding van Team Archeologie van gemeente Arnhem een proefsleuvenonderzoek uitgevoerd op Bouwveld 1 in de Schuytgraaf. Daarbij is een ...
De in proefsleuf 4 aangetroffen rail van de smalspoorlijn © RAAP bv
Proefsleuven bij de Geldersche Toren
<p>In opdracht van Rijkswaterstaat realiseerde Waterschap Vallei en Veluwe in 2018 veertien geulen, verspreid langs de IJssel, waaronder het tracédeel Geldersche Toren.</p>
Aardewerk, zogenaamde Belgische waar uit de Romeinse tijd, gevonden aan de zuidkant van het legerkamp op het Kops Plateau © Museum Het Valkhof
Opgravingen op het Kops Plateau
<p>In een samenwerkingsverband van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, nwo-Geesteswetenschappen en Erfgoed Nederland is in 2008 het zogeheten Odyssee-programma opgezet. Dit had het...
Schietgat van kazemat © Econsultancy
Vondst van zestiende-eeuwse kazemat onder de Terborgseweg in Doetinchem
<p>Doetinchem is een plaats met een rijke geschiedenis en bestaat al meer dan duizend jaar. Het was een regionaal belangrijke handelsplaats. Daarom werd de stad...
Archeologen aan het werk op de Markt in Culemborg met zicht op de Lanxmeerpoort © ADC archeoprojecten
Afvalcontainers in de binnenstad van Culemborg
<p>In de historische binnenstad van Culemborg zijn 32 ondergrondse afvalcontainers geplaatst. De binnenstad van Culemborg is op de Archeologische Monumentenkaart geregistreerd als een terrein...
De situatie in Lochem © Synthegra Archeologie
Proefsleuvenonderzoek in Lochem
<p>De energietransitie stelt ons voor grote opgaves, vooral ruimtelijk gezien. Een van de meest voorkomende oplossingen tot nu toe is de aanleg van zonneparken, waaronder...
Inhoud van een kuil: ijzeren helm van het type Weisenau, een ijzeren schildknop en een bronzen huidschraper. © Ronny Meijer/Museum Het Valkhof CC-BY-NC
Romeinse militaire uitrusting en paardentuig van de Hunerberg te Nijmegen
<p>Gedurende de laatste 70 jaar zijn op de Hunerberg te Nijmegen grote delen opgegraven van het legerkamp uit de Augusteïsche periode (19 tot 16/12 v....
Tekening van een beker met een dubbele wand (70-120 n.Chr.), afkomstig uit de pottenbakkerij op De Holdeurn © Gelders Archeologisch Centrum Museum G.M. Kam
Holdeurns aardewerk
<p>In september (2015, red) kwamen in het Gelders Archeologisch Centrum Museum G.M. Kam honderdveertig specialisten op het gebied van het Romeins aardewerk bijeen ter gelegenheid...
Standbeeld van de hertog van Gelre kijkt naar de opgraving van de Jansplaats. © H. Eggink
Een achthoekig gebouw op de Jansplaats
<p>Rond de jaarwisseling van 2020-2021 heeft Team Archeologie van de gemeente Arnhem waarnemingen uitgevoerd op de Jansplaats. Het betrof de vervanging van een riool. De...
Gelderse Archeologische Kroniek 2021 © Diversen, alle rechten voorbehouden
Gelderse Archeologische Kroniek 2021
<p>De Archeologische kroniek van de Gelderse Archeologische Stichting verscheen van 2014 t/m 2018 in het Historische jaarboek voor Gelderland van de Vereniging Gelre. Sinds 2019...
Penning uit Roskilde, veertiende eeuw © Archeologie Zutphen CC-BY-NC
Bijzondere vroegmiddeleeuwse vondsten in Zutphen
<p>De Groenmarkt is in de periode 2014-2016 flink op de schop gegaan. Deze herinrichting is uiteraard archeologisch begeleid. De markt is direct te verbinden met...
Mesheft met messingbeslag uit de zestiende eeuw © Gemeente Zutphen
Opgraving in Doesburg, 2014
<p>Het verzorgingshuis St. Elisabeth in Doesburg wordt in verschillende fasen gesloopt en herbouwd. De eerste fase vond plaats in 2014. De oudste archeologische vondsten die...
Beker van gebronsd aardewerk © Ronny Meijer / Museum het Valkhof
Nijmegen, stempels op gebronsd aardewerk
<p>In de Romeinse nederzettingen en legerplaatsen van Nijmegen is een kleine hoeveelheid van het zogenaamde ‘gebronsde aardewerk’ gevonden. Het oppervlak van deze bekers en kommen...
Notitieboekje van Casper Reuvens, 1834: opgravingsvlak met vondstnummers, waaronder nr. 6 'omgevallen potje, half afgebroken' © Collectie Rijksmuseum der Oudheden, Foto van N.Vossen
Opgraving van de Wittewijvenbult in Eefde
<p>Wist u dat de eerste goed gedocumenteerde opgraving van een grafheuvel in Eefde was? En dat deze werd uitgevoerd door de eerste hoogleraar archeologie ter...
Bügelplattenfibel uit de Late Bronstijd, Culemborg. V 1136. Schaal 2:3. © R. den Boer (Fotograaf); G. Berkenbosch (Tekenaar)
Nederzettingssporen uit de vroege bronstijd en ijzertijd
<p>Enkele kilometers westelijk van de historische binnenstad van Culemborg ligt Parijsch-zuid, een omvangrijke nieuwbouwwijk waar sinds 2013 wordt gebouwd aan 1350 woningen. De wijk Parijsch...
Filmdoosje van Moerman met vondsten uit het Spelderholt © AWA, H. Schotman, CC-BY-SA 4.0
Het Grote Zand
<p>Tot het begin van de twintigste eeuw lag tussen Beekbergen en Hoenderloo het ‘Grote Zand’, een enorme zandverstuiving waarover de dominees O.H. Heldring en R.H....
Bodemscan van het onderzochte deel van de Bijland © Rijkswaterstaat, bewerkt door J Verhagen (Kroniek 2015), CC-BY4.0
Mysterie onder water
<p>In 2014 zijn door de AWN-afdeling Zuid-Veluwe en Oost-Gelderland samen met de Landelijke Werkgroep Archeologie Onder Water inspectieonderzoeken uitgevoerd naar de Romeinse resten in de...
Fragmenten van hakzilver, gevonden bij het onderzoek van de vindplaats Tiel-Passewaaij. Datering: 350-450 n.Chr. © Vrije Universiteit / Stijn Heeren
De zilverschat van Tiel – Passewaaij
<p>In verband met onderzoek naar een schatvondst uit de vijfde eeuw bij Pey (gemeente Echt-Susteren, Limburg) heeft archeoloog Stijn Heeren in 2014 ook nieuw onderzoek...
Deel van de plattegrond van een huis uit de IJzertijd bij de opgraving in plangebied De Driehoek. © Archol
Een opgraving op bedrijventerrein Harselaar-Oost
<p>In juni en juli 2017 is door archeologisch onderzoeksbureau Archol uit Leiden een grote opgraving uitgevoerd in het gebied tussen Harselaar-Oost, de spoorlijn Amersfoort-Apeldoorn en...
Opgraving in context. Ter hoogte van de hoogspanningsmasten hebben de Amerikanen op 20 september 1944 met kleine roeiboten een stormaanval over de rivier uitgevoerd. Dit staat nu bekend als ‘de Oversteek'. © P. Franzen
Nijmegen – Landtong Oosterhoutse waarden, opgraving 2014
<p>Tijdens de archeologische begeleiding van een munitiesanering ter hoogte van de landtong tegenover de monding van het Maas-Waalkanaal in de Waal werd in de zomer...
Onder begeleiding zelf graven. Ruim 2300 volwassenen en kinderen konden het zelf ervaren: archeoloog zijn, echte vondsten vinden © P. Franzen
Nijmegen – Waalbandijk, publieksopgraving 2014
<p>Met steun van vrijwilligers van onder andere de awnen met een financiële bijdrage van de provincie Gelderland heeft de gemeente Nijmegen in het voorjaar van...
Een Romeins inhumatiegraf © P. Franzen
Nijmegen – Dr. Claas Noorduynstraat, opgraving 2014
<p>Aan de oostzijde van het historische stadscentrum van Nijmegen is voorafgaand aan nieuwbouw een deel van een Romeins grafveld opgegraven. Eerder werden op het terrein...
Leisteen met een ingekraste tekening van een kind, in 1980 gevonden bij het archeologisch onderzoek van kasteel Heumen © Gelders Archeologisch Centrum Museum G.M. Kam
Vondsten kasteel Heumen
<p>Vanaf oktober 2014 heeft de werkgroep Archeologie van het Erfgoed Platform Heumen zich beziggehouden met de vondstverwerking van materiaal uit kasteel Heumen. Dit materiaal, opgegraven...
De depressie in het zuidoostelijke deel van het plangebied wordt onderzocht. © RAAP
Het verhaal van Huis Schoonbroek bovengronds
<p>In opdracht van de gemeente Apeldoorn heeft het archeologisch bedrijf RAAP in de periode november – december 2021 een proefsleuvenonderzoek en opgraving uitgevoerd in het...
Selectie van artefacten, opgegraven in Doetinchem © Tekening: RAAP Oost, in copyright RAAP
Opgravingen in Doetinchem
<p>Aan de Randweg Oost in Doetinchem is tussen 30 september en 9 december 2013 in twee fasen een opgraving uitgevoerd door raap Archeologisch Adviesbureau. In...
Wrak, gevonden bij de Marstunnel © ProRail/Gemeente Zutphen - CC-BY 4.0
Archeologische opgraving en begeleiding bij de Marstunnel
<p>Tijdens de graafwerkzaamheden voor de nieuwe tunnel onder de spoorlijn werd in november 2014 een scheepswrak gevonden. Het lag aan de buitenzijde van de zestiende-eeuwse...
Het plangebied (blauwe cirkel) op een kaart uit 1714. De kenmerkende langgerekte vorm van het stratenpatroon is goed zichtbaar. © Utrechts Archief
Volmiddeleeuwse bewoningssporen onder het gemeentehuis
<p>Het voormalige gemeentehuis van Geldermalsen aan het Kuipershof is verouderd en voldoet niet meer aan de wensen van de huidige tijd. De gemeente West...
Resultaten uit Eerbeek © De Steekproef
In de achteruitkijkspiegel: ontwikkelingen in Eerbeek, Epe en Eefde
<p>Met de pandemie in volle gang zou je misschien verwachten dat 2021 een rustig jaar was, wat archeologie betreft. Niets is echter minder waar! Juist...
De locatie van het onderzoek op het kadastrale minuutplan uit 1811-1832 © Econsultancy, CC-BY-NC-SA
Proefsleuvenonderzoek Lochem, Nieuweweg
<p>Soms wordt een archeologische verwachting simpelweg geen bewaarheid. In het geval van een proefsleuvenonderzoek door Econsultancy aan de oevers van de Berkel, in Lochem, werden...
Tekening van de armenschool, gemaakt door Arie Lieman in de periode 1850-1860 © CODA, GA-016554, PD
Graven naar een werkhuis en een armenschool
<p>In januari en februari 2021 heeft het archeologisch bedrijf Greenhouse Advies bv een proefsleuvenonderzoek en een opgraving uitgevoerd in het plangebied De Vlijt 1b in...
Voorbeeldfoto van een proefsleuf © Rijksdienst Cultureel Erfgoed, CC-BY 1.0
Proefsleuvenonderzoek bij de Willem III-kazerne
<p>Op het terrein van de Koning Willem III-kazerne was men van plan drie keerwanden aan te leggen en de hindernisbaan te vernieuwen. Omdat hier het...
Uitsnede van het sporenoverzicht van de Kelfkensbos-opgraving met de natuurstenen kelder. © A. den Braven CC-BY-NC-ND
Datering Middeleeuwse kelder Kelfkensbos ontrafeld
<p>Tussen 1996 en 1998 heeft de gemeente Nijmegen, voorafgaand aan de bouw van Museum Het Valkhof, opgravingen verricht op het Kelfkensbos. Het onderzoek bracht veel...
De opgravingen in Brummen © Gemeente Brummen, CC BY NC
Opgraving in Hall, Dorpsstraat 56
<p>In 2019 werd een proefsleuvenonderzoek uitgevoerd op de es van Hall, waar twee structuren werden aangetroffen. In 2020 volgde daarop een opgraving, want de archeologische...
De locatie, naast de brug © Leo Smole/Gemeente Arnhem CC BY NC
The Bridge too Far
<p>In februari 2018 heeft Team Archeologie van gemeente Arnhem op het Coberco-terrein een archeologisch proefsleuvenonderzoek verricht. Daarbij zijn onder andere resten van de Rietgracht en...
Oezbeekse munten uit Voorst © BAAC
Het is toch zilver wat daar blinkt
<p>In 2021 zag een rapport van 656 pagina’s, waar al twee jaar naar werd uitgekeken, het licht: de resultaten van de opgravingen in het tracé...
Een intacte Siegburg kan wordt geborgen uit één van de waterputten. © Archol
Opgravingen in Smachtenburg
<p>In de zomer van 2017 is door Archol het laatste deel uitgevoerd van een langlopende opgraving in de nieuwbouwwijk Smachtenburg, gelegen tussen de Dorpsstraat en...
Luchtfoto van toren 1 © Drone RAAP BV
75 jaar bevrijding, oorlogsarcheologie op de Noord-Veluwe
<p>Op 18 april 1945 trokken Canadese soldaten Harderwijk binnen en waren Harderwijk en Ermelo bevrijd. Buiten de verhalen van overlevenden resteren er ook nog relicten...
Detail van de stadsplattegrond uit 1649, Blaeu © Gelders Archief, CC 1.0
Een onderzoek naar de brug voor de Lekpoort
<p>Onder de weg van de Havendijk liggen de overblijfselen van een brug die ooit voor de Lekpoort lag. Dit was een van de stadspoorten van...
De opgraving en de civieltechnische werken door Liebregts b.v. gaan hand in hand. © Onderzoeksbureau BAAC
Middeleeuwse nederzettingsresten in Voorst
<p>Tijdens de opgraving langs de N345 in Voorst in 2017 werden op twee vindplaatsen vooral nederzettingsresten uit de volle/late middeleeuwen gevonden. De hier opgegraven nederzetting...
Eerste gedeelte van het skelet van een oude man (60+) met ernstige vergroeiingen © Aestimatica Archeologisch en Cultuurhistorisch Adviesbureau CC-BY-NC
De begraafplaats van de Doesburgse Commanderij
<p>De Commanderij te Doesburg is in 1286 gesticht en fungeerde als de pastorie voor de Sint- Martinuskerk. De pastoor was lid van de Duitse Orde....
De achtergevel van het huis met de aanzet van de aanbouw © Peter Schut CC-BY-NC
Restanten van het oude Stadhuis van Wageningen
<p>De bouw van het nieuwe stadhuis van Wageningen zorgde slechts voor een kleine bodemingreep. Binnen de funderingen bleef de bodem nagenoeg onaangeroerd, alleen de funderingssleuven...
Onder grote belangstelling van burgers en bestuurders werd in een dag een werkput aangelegd en weer dichtgemaakt © Paul Franzen
Romeinse haven te Ubbergen
<p>Op de noordrand van de Nijmeegse stuwwal ligt een serie Romeinse forten en militaire installaties. Deze zijn niet allemaal gelijktijdig in gebruik geweest, maar volgen...
Het wrak in het Zwarte Schaar bij laag water © Archeologie Zutphen CC-BY-NC
Scheepswrak gevonden in Doesburg
<p>In 2015 werd door de archeologen van de gemeente Zutphen een scheepswrak gedocumenteerd dat grotendeels vrij op de drooggevallen oever van het Zwarte Schaar in...
De zuidelijke binnenstad op de kaart van Blaeu, 1649 © Gelders Archief, PD
Een oud stuk Arnhem in een modern jasje
<p>Wie nu de zuidelijke binnenstad van Arnhem bezoekt, ziet een nieuw stadsdeel. Na de oorlog vond hier wederopbouw plaats en ook tijdens de afgelopen tien...
Bierbrouwer en een 14-15e-eeuwse brouwoven in het 'Hausbuch der Mendelschen Zwölfbrüderstiftung' © Stadtbibliothek Nürnberg, Amb. 317.2° (via RAAP-rapport 5526), PD
Ammersoyense brouwoven
<p>Nederland staat bekend om zijn hoge kwaliteit bier: het grootste biermerk wereldwijd is van Nederlandse oorsprong. In Nederland werd in de veertiende eeuw de smaak...
Gelderse Archeologische Kroniek 2020 © Divers, in copyright
Gelderse Archeologische Kroniek 2020
<p>De Archeologische kroniek van de Gelderse Archeologische Stichting verscheen van 2014 t/m 2018 in het Historische jaarboek voor Gelderland van de Vereniging Gelre. Sinds 2019...
Het opgraven van een kuil met runderkadavers. © Gemeente Zutphen
Noorderhaven, Zutphen
<p>In de nieuwbouwwijk ‘Noorderhaven’ ten noorden van het stationsgebied van Zutphen is in 2019 een groot molencomplex onderzocht. Tijdens het archeologisch onderzoek zijn de...

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

Twitter Youtube Instagram Facebook
erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl
erfgoed gelderland