Uitgelicht verhaal

Aan het werk in Gelderland: fabrieken

Maand van de Geschiedenis 2021

Betaald of onbetaald; vrijwillig of onder dwang; met het hoofd of met de handen: Werk vult en bepaalt een groot deel van ons leven. Dat was en is Gelderland niet anders.

Industrialisatie Hoewel de Industriële Revolutie vanaf begin negentiende eeuw het Europese platteland bereikte, duurde het op de meeste plaatsen in Nederland tot de tweede helft van de negentiende eeuw voordat de industrialisatie vaart kreeg. In Gel…

Lees meer

Pastel van Smit en Co's Transformatorenfabriek N.V. in Nijmegen, circa 1930, Herman Heijenbroek. © Collectie Nederlands Openluchtmuseum, publiek domein

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart Toon legenda
  • Canons
  • Organisaties
  • Te bezoeken organisaties
  • Routes
  • Specials
  • Verhalen
1974 Tolbrug
Prins Willem Alexanderbrug
Door de toenemende scheepvaart op de Waal wordt het steeds moeilijker voor de veerponten te Tiel en Ochten om de Waal over te steken. Vooral...
Nutsvoorzieningen
Nutsvoorzieningen
Het woord nut betekent iets dat voordeel oplevert. Met een nutsbedrijf bedoelen we een instelling die goed is voor de gemeenschap, zoals waterleiding of verlichting....
1951 Tiel  Molukkers bij Villa Elzenpasch
Nieuwkomers
Door de politieke situatie in Indonesië komen er heel wat mensen ongewild naar Nederland. Eerst komen er in 1950 Indische Nederlanders.
Huis te Horssen. Fotografie Hans Barten
Huis te Horssen
Ten westen van de dorpskern ligt, in een omgeving vol juweeltjes van boerderijen, het Huis Horssen. Het huis is in de negentiende eeuw verbouwd van...
Moderne raadzaal in het oude stadhuis
Het huis van de stad
Het oude Culemborgse stadhuis krijgt weer een functie als 'huis van de stad'. Een plek om te werken, te vergaderen, te trouwen of op...
Herman is al tweeenzestig jaar lid van de Arnhemse Boys
De Boys in je hart
De Boys zaten eerst op het Cranevelt, daar achter ziekenhuis Rijnstate. Maar het ledenaantal liep al een tijdje terug. Op het laatst hadden we...
De Koningsheuvel, een van de twintig voorchristelijke monumenten in de directe omgeving van het vroegere Wolfhezer kerkje.
Het verdwenen dorp Wolfheze
Een kerkje met een pastorie en daaromheen enkele verspreide boerenbedrijfjes: zo groot zal het middeleeuwse dorpje Wolfheze zijn geweest. Het geheel besloeg enkele hectaren.
Een schilderij van de Wodanseik
Lüdovicus en de Wodanseik
In Zelhem staat een monument van een oude Wodanseik met daaromheen een mysterieuze cirkel van twaalf eiken. In de Wodanseik steekt een bijl die tegenwoordig...
Agathe Wegerif, circa 1920
Batik-ateliers van Agathe Wegerif
De eerste grootschalige projectontwikkeling ondernam Chris Wegerif in 1897 en betrof het zogenaamde 'Kalverstraatgebied', waarin hij verschillende arbeiders- en middenstandswoningen verhief. Daar stonden ook,...
Boerenhoeve Afferden. Fotografie Hans Barten
Boerenhoeve
De kapitale boerenhoeve ligt, evenals de tegenovergelegen monumentale boerderij, op een terp. Voor de boerderij staan vier leilinden. Ze zijn er in vroeger tijden geplant...
Havezate de Magerhorst (Bron: Havezate de Magerhorst)
Havezate de Magerhorst
Veel Liemerse voormalige havezaten lijden aan enige vorm van verval. De huidige eigenaar van de Magerhorst streefde ernaar om zijn huis zoveel mogelijk iets van...
Culemborgse stoel
De Culemborgse stoel
Tussen 1830 en 1915 bepaalt de Culemborgse stoel het gezicht van veel Nederlandse keukens en eetkamers. Hij is van iepenhout, staat op sabelpoten en is...
Schoolfeest Malburger ULO met Dick Kinkelaar Jeanne Kooy Nannie Kortman en Joop Kusse
De Malburger ULO
'Begin jaren zestig ging ik na de basisschool naar de Malburger ULO en heb daar een erg leuke tijd gehad. De leraren waren in de...
Aquarel, generaal Hackett, 1944. Collectie Historisch Museum Ede
Onderduikadres Generaal Hackett
In 1944 heeft Hackett het commando van 4de Britse parachutistenbrigade tijdens Operation Market Garden. Hij wordt op 18 september 1944 warm ontvangen als hij, met...
Ter herinnering aan Rekhemse ijzergieterij Olmius
De Rekhemse ijzergieterij
In 1689 werd aan de Bielheimerbeek de eerste ijzergieterij van Nederland opgericht. Het is bij de plek waar in de twaalfde eeuw het klooster Bethlehem...
De Snijkamer
De Snijcamer
Slechts weinig mensen, ook in Harderwijk zelf, weten dat de stad meer dan anderhalve eeuw een universiteit heeft gehad. Van 1648-1812 was in Harderwijk de...
Huis te Winssen door C.Pronk, 1732. Bron: RKD
Huis te Winssen
Op de plek van de huidige boerderij Het Spijker aan de Plakstraat heeft in vroeger eeuwen een belangrijk gebouw gestaan: Huis te Winssen. De...
Reclame van Quick
Quick, snelle voetbalschoenen uit de Achterhoek
Van Johan Cruijff tot Piet Keizer - vrijwel alle voetballers speelden tussen 1930 en 1980 op voetbalschoenen van Quick uit Hengelo. De schoenenfabriek uit de...
Aankondiging straatfeest
80 jaar Frans Halslaan
Onze panden bestonden in 2009 tachtig jaar. Dat wilden we niet zomaar voorbij laten gaan. Met drie andere meiden uit de straat ging ik...
Scharenburg, belangrijke zijtwende of dwarsdijk in Puiflijk
De Scharenburg, een strijdige dijk
Als je last van water hebt, zorg dan dat je het kwijt raakt. Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan, want de belangen zijn net...
Opa en oma Zwart
Kerst Zwart
Kerst Zwart, Fries van oorsprong (Nije Haske), kwam in 1889 in Ruurlo werken als hoofd van de Dorpsschool. In zijn vrije tijd zwierf hij door...
Nannenberg wanneer hij ca. 25 à 30jaar is
Nannenberg: sociaal-democraat in Opheusden
Wie had ooit gedacht dat de jonge Eisse Sipko Busscher Nannenberg uit Eenrum (Groningen) na zijn aanstelling als onderwijzer in Opheusden propagandist en spreker voor...
Brakel (Bron: Wikimedia)
De dreiging van het water
In het rivierengebied was de dreiging van het water altijd aanwezig. Om zich te beschermen legden de bewoners kaden en dijken aan.
Buurmalsen ronde huis
Het Ronde Huis bij Buurmalsen
In de kom van Buurmalsen stond op de Molenhucht een dwangmolen.
Schilderij, Enka fabriek, Jan Eversen 1950. Collectie Historisch Museum Ede
ENKA - Herinneringsbank 25 jarig jubileum
Deze herinneringsbank stamt uit 1938, en is vervaardigd naar een ontwerp van Brouwer's Aardewerkfabriek te Leiderdorp en opgetrokken in een sobere, expressieve stijl die...
Aldenhof
Uitbreiding van de stad
De economie van Nijmegen groeide rond 1960 sterk. De bevolking nam toe en de Nijmegenaren werden rijker. Ze gingen prettig wonen steeds belangrijker vinden.
Merovingen (Bron: geschiedenisleraar.info)
De Merovingers in de Bommelerwaard
Stroomt er Romeins en Gallisch bloed door de aderen van de Bommelwaardse bevolking? Beluister het verhaal van Jan Bervaes over de Merovingers in de Bommelerwaard...
OVGroenlo Bestuur
Oudheidkundige Vereniging Groenlo
De Oudheidkundige Vereniging Groenlo (opgericht I5 januari 1976) heeft tot doel het bestuderen en vastleggen van gegevens op het gebied van geschiedenis, taal, folklore, genealogie...
Kasteel Hackfort
Kasteel Hackfort
Ongeveer twee kilometer ten westen van Vorden ligt aan de weg naar Wichmond het Kasteel Hackfort, dat in zijn huidige vorm gedeeltelijk uit de 16e...
Torenstraat (Bron: archief Stichting Oud Nijkerk)
De vroegere Torenstraat
Na de Tweede Wereldoorlog kwamen er snel meer auto's, bussen en vrachtverkeer op de weg. De oude straten waren vaak te smal en het was...
De nog bestaande ‘Koningsmuur’ langs de Doesburgse dijk is rond 1700 gebouwd. Het is het enige overblijfsel uit de Oranjetijd in Dieren. Ansichtkaart van rond 1900. Fotograaf/eigenaar: Wencel Maresch
Zijn grote passie: de jacht
Stadhouder-koning Willem III (1650-1704) zal een groot stempel op het huis en haar omgeving in Dieren drukken. Hij erft het goed in 1659 en laat...
Huis Babberich (Bron: Huis Babberich)
Huis Babberich
Huis Babberich staat ook bekend onder de naam Halsaf. Die naam zou afkomstig zijn van een legende waarin de dienstmeid van Babberich zes rovers onthoofdde...
Ingang van Het Plantsoen, ca. 1900. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Het Plantsoen
Het Plantsoen is in Buren een begrip. Je kunt er tennissen, hutten bouwen tijdens de Burense speldagen en het is geliefd onder wandelaars. Bijzonder is...
Vooraanzicht van Ons Erf in Berg en Dal
Ons Erf
Ooit logeerden er jongeren in het indrukwekkende landhuis van Ons Erf in Berg en Dal. Zij volgden hier een verlovingscursus of een cursus voor de...
Personeel aan het werk in een ijzergieterij in Deventer
IJzer in Gelderland
De Veluwe werd vroeger gebruikt als ijzerwingebied. Hier kwamen duizenden kilo's ijzererts uit ijzeroer en klapperstenen.
Gispen no 412
Gispen no. 412
De 'Gispen no. 412' is een echte klassieker. De stoel met het verende stalen buisframe is het bekendste ontwerp van Willem Hendrik Gispen (1890-1981). Typisch...
Het voormalig weeshuis in Buren
Een verhaal van een weeskind
Gerard van den Berg werd in 1935 als 1,5-jarige jongen opgenomen in het Koninklijk Weeshuis in Buren en woonde daar achttien jaar.
Het wapen in de Koffie Hag albums, ca. 1930 (Bron: Heraldry of the World)
Het gemeentewapen van Epe
Het was vroeger niet gewoon om ergens een handtekening onder te zetten, zoals we dat tegenwoordig doen. In plaats daarvan hing men een zegel aan...
IMG 1411
Jongeren in de RemiXx
'Een paar jaar terug, we waren een jaar of zeventien, hingen we altijd met onze vriendenclub buiten op straat rond vlakbij onze flat. We...
Elisabeth, vrouwe van Buren, anoniem, ca. 1590. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
De vrije heerlijkheid Buren
Heerlijkheid, afgeleid van 'heer', betekent overheidsgezag als particulier(!) bezit. Heerlijkheid bestaat in verschillende vormen met als hoogste vorm de vrije heerlijkheid. Hiervan zei men dat...
Aan de rechterzijde vooraan staan de panden Barlheze 12 en 14
Barlheze 12 en 14
Op Barlheze 12 woonde mijnheer Van Bemmel. Als plaatsvervangend commandant van de Luchtbeschermingsdienst was hij op 14 oktober 1944 met een van zijn collega's, de...
Vuursteengeweer vervaardigd in Culemborg
's Lands geweerfabriek
In 1759 verrijst een geweerfabriek op het voormalige kasteelterrein. Er werken zeventig mensen. Zij smeden en slijpen geweerlopen en bajonetten, maken sloten, laden en beslag,...
De veerpont bij Brakel (Bron: Gemeente Zaltbommel)
Het dorp Brakel
De oudste vermelding van Brakel stamt uit 1228 ('Bracle'). De naam is mogelijk een samenstelling van het Germaanse brako, dat varen betekent en lo,...
De katholieke kerk in Ammerzoden
Geloven in de Bommelerwaard
Amper 50.000 inwoners telt de Bommelerwaard. Maar het gebied tussen Maas en Waal bleek, vanwege het geloof, niet onder te brengen in één gemeente.
Hein Andrée
Keramist Hein Andrée (1882-1961)
In CODA in Apeldoorn is een collectie van 72 stuks aardewerk van de pottenbakker Hein Andrée te bewonderen. Keramiekspecialisten rekenen Andrée tot de belangrijkste keramisten...
1174 Heilige Roomse Rijk
De tol van Tiel verdwijnt
De Duitse keizers hebben een belangrijke reden om Tiel te beschermen: de kooplieden die er komen en voorbijvaren moeten hen tol betalen. Maar vanaf 1020...
Hoofdgebouw Voorzijde D080730RG1433 ©
Een unieke plek in de geschiedenis
Een Koninklijk cadeau; het Koninklijk Tehuis voor Oud-Militairen en Museum Bronbeek (KTOMMB) is een belangrijke schakel in het veteranenbeleid van Defensie. Koning Willem III heeft...
De Julianatoren in de periode 1945-1950
Julianatoren
De uitzichttoren genaamd 'Koningin Julianatoren' uit 1910 staat aan de zuidzijde van de Amersfoortseweg en vormt het hart van het gelijknamige familiepretpark. Tijdens de oorlog...
Sterrenbos met veertien lanen op de Carolinaberg, foto begin 20e eeuw. Collectie De Vries
Einde aan de glorietijd
Willem Karel Hendrik Friso, van de Friese Oranjetak, laat een Sterrenbos met veertien lanen aanleggen in het gebied van de vroegere wildbaan op een heuvel...
MGTabulaBatavorum
Stichting Tabula Batavorum
Stichting Tabula Batavorum is een samenwerkingsverband van verschillende historische verenigingen uit het Gelders Rivierengebied. Zij stelt zich ten doel de regionale kennis op historisch en...

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl