Hier start het Verhaal van Gelderland

Welkom op mijnGelderland! Deze website vertelt de geschiedenis van Gelderland, in canons, routes, specials en losse verhalen.

U vindt hier ook dé culturele agenda van Gelderland en een overzicht van de bijbehorende culturele en historische organisaties.

Kijk rond in de rijkdom van de Gelderse geschiedenis!

Hier start het Verhaal van Gelderland

Uitgelicht verhaal

De Gelderse broederstrijd

De Bronckhorster en Heeckerense twisten

Na het overlijden van Reinald II, ook wel Reinoud II genoemd, in 1343 ontstaat de eerste Gelderse successieoorlog. De nieuwe hertog Reinald III verandert de Gelderse buitenlandpolitiek door zich te richten op Frankrijk, in plaats van op Engeland. Als de Utrechtse bisschop in 1347 verschillende gebieden in het Salland en Twente overneemt ontstaat er onvrede over de nieuwe hertog. Eduard, de jongere broer van Reinald, eist de hertogelijke macht op.

De hoge adellijke heer Gijsbrecht V van Bronckhorst stelt dat Reinald beïnvloed is door Frederik van Heeckeren, afkomstig uit een van de oudste Gelderse adellijke families. Reinald zou onder invloed van Van Heeckeren een wapenstilstand gesloten hebbe…

Lees meer

De noordzijde van Slot Nijenbeek, waar Reinald III opgesloten zit nadat hij door zijn broer Eduard gevangen genomen is in 1361 (juni 2009) © Apdency op Wikimedia commons CC-BY-SA

Badhuis Laag-Soeren, waarschijnlijk omstreeks 1920 © Gelderland in beeld
Laag-Soeren
Laag-Soeren was in de negentiende eeuw bekend door het druk bezochte kuuroord. Het huidige appartementencomplex "Landgoed Laag Soeren" stamt uit die tijd en was toen...
Het woonhuis met roodglazuur. © Hans Barten
Woonhuis
Het pand is een vrijstaand woonhuis uit de eerste helft van de twintigste eeuw. Het bestaat uit één bouwlaag met zolderverdieping en een plat dak...
Legerplaats in vogelvlucht
Romeinse legerkampen
Rond 19 voor Christus zetten de eerste Romeinse soldaten voet op Nijmeegs grondgebied. Ze bouwden hun legerkampen op de Hunerberg en het Kops Plateau. Vanuit...
Peutingerkaart - Romeinse reiskaart uit de derde en vierde eeuw © Rijksmuseum voor Oudheden (Leiden), PDM
De Limes
Omstreeks het begin van onze jaartelling liep de grens van het Romeinse rijk dwars door Nederland, langs de Rijn en de Oude Rijn. Ten zuiden...
Op deze ets van Jan Caspar Philips uit 1741 zijn links van de aanlegsteiger van de gierpont baders te zien. © Jan Caspar Philips, 1741, collectie Museum Het Valkhof - CC-BY
Rivierbaden, recreatievaart en struintochten
Hoewel vooral de stuwwal, het Waalfront en de weidse gezichten tot de verbeelding van de welgestelde negentiende-eeuwse reiziger spraken, oefende de rivier zélf ook altijd...
De Naald en zijn omgeving aan het begin van de 20e eeuw
De Naald
De Naald is een gezichtsbepalend monument in Apeldoorn. Het lijkt alsof deze 17 meterhoge kolos altijd voor het Loo heeft gestaan....
De in proefsleuf 4 aangetroffen rail van de smalspoorlijn © RAAP bv
Proefsleuven bij de Geldersche Toren
In opdracht van Rijkswaterstaat realiseerde Waterschap Vallei en Veluwe in 2018 veertien geulen, verspreid langs de IJssel, waaronder het tracédeel Geldersche Toren.
Personnenbos vanuit de lucht in huidige omgeving. © Gemeente Beuningen
Personnenbos
Het waterrijke gebied in de kommen/broeklanden was lange tijd aantrekkelijk voor de aanleg van vochtige akkers met wilgen (grienden), zoals in het Ewijksche Broek, en...
Gelderland Herdenkt
Gelderland Herdenkt: activiteitenprogramma
Precies 75 jaar geleden lag Gelderland van 17 september 1944 tot en met 5 mei 1945 in de frontlinie tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland....
Nationaal Onderduikmuseum
Nationaal Onderduikmuseum
Het Nationaal Onderduikmuseum verhaalt over het leven van een gemeenschap in ongewone tijden: de Tweede Wereldoorlog.
De man in het kastje in 1844 © Eusebiuskerk
De man in het kastje
Het oudste harnas van Nederland is te zien in de Eusebiuskerk in Arnhem. Het harnas komt uit het begin van de 15e-eeuw en is tijdens...
Loenense waterval
Loenense waterval
De Loenense waterval, met zijn verval van 15 meter de hoogste van Nederland, was op het moment dat Craandijk haar bezocht nog geen 20 jaar...
Rijksmonument 9302. De Mariakapel op Kapelberg te Bergharen © Bron Wikimedia Foto Havang (nl) CC-BY-SA 3.0
Het heilig bumpke van de Kapelberg Bergharen
Toen de Cisterciënzers in Leur kwamen, richtten ze op een hoog stuifduin in Bergharen een gebedsplaats in. Het heette later Kapelberg. Daar konden ook de...
GeldersGeologischMuseum steentjeslijpen
Gelders Geologisch Museum
De totstandkoming van het Gelders Geologisch Museum in 1995 is het gevolg van de tomeloze inzet van een aantal vrijwilligers. De basis van de verzameling...
Gewend ruiterzegel, Reinoud I met banier voor zich © Gelders Archief 0243-18-5
Graaf Reinoud I, de gekke graaf van Gelre
De Gelderse graaf Reinoud I wordt vaak vooral herinnerd als ‘gekke graaf’. Tijdens de slag bij Woeringen (Duitsland) zou hij een klap op zijn hoofd...
Organist Klaas Stok achter het Henrick Bader orgel
Stichting Henrick Bader Orgel
In de schitterende St.Walburgiskerk te Zutphen staat het beroemde Henrick Bader orgel. Met zijn prachtige renaissanceklanken en zijn laat barokke toevoegingen...
De boerderij met tabaksschuur. © Hans Barten
Tabaksschuur
In deze tabaksschuur werd vroeger de tabak te drogen gehangen. Het is een tweebeukige schuur met ankerbalkconstructie en een met riet gedekt schilddak. De wanden...
Huissense Umdracht 6 juni 2010 © Archief Henk van Geelen
Huissense umdracht
Jaarlijks wordt op de zondag na Sacramentsdag in Huissen de Umdracht gehouden. Deze katholieke bedetocht door de feestelijk versierde straten van het centrum is een...
Droebel de Wopereis © Collectie Oudheidkundige Vereniging Zuwent
Droebeldorp Zieuwent
In het Zieuwentse landschap vallen al snel de groepjes boerderijen op, omgeven door uitgestrekte weilanden. Het zijn clusters van twee, drie, hooguit vier boerderijen. Ze...
Verkiezingsuitslagen aan de gevel van het gebouw van de Nieuwe Apeldoornsche Courant aan de Kanaalstraat in Apeldoorn, jaren twintig (Bron: Archief Wegener, Apeldoorn)
De komst van het nieuwe kiesstelsel
Het nieuwe kiesstelsel bracht grote veranderingen teweeg in het politieke krachtenveld. Alle mannen boven de achttien jaar - na 1919 aangevuld met alle vrouwen boven...
De Ronde Haven, ten noordwesten van Culemborg. Detail Stedenboek van J. Blaeu, ca. 1649
De Hoge Kuijl
De Hoge Kuijl aan de Achterweg is het restant van een dertiende-eeuwse dijkdoorbraak. De Achterweg is in de middeleeuwen deel van de Lekdijk. Die moet...
Jan de Beijer © Cornelis Pronk / Beeldbank Stadsarchief Amsterdam PD
Tekentalent in Gelderland
Jan de Beijer wordt geboren in het Zwitserse Aarau, maar verhuist al op jonge leeftijd naar Emmerik in Duitsland. In 1722 trekt hij naar Amsterdam...
Honigcomplex © R. Veringmeier via Wikimedia, CC-BY-SA 4.0
‘Wij gaan door met de strijd’
Het sterkste machtsmiddel van de vakbond is de staking. Hierbij zetten de verenigde werknemers hun werkgevers onder druk door het tijdelijk neerleggen van het werk....
Arbeiders in de fabriek
Nettenfabriek Von Zeppelin
1 juli 1950: op het binnenterrein achter de Nettenfabriek heeft zich een feestelijke menigte verzameld. Het betreft de eerstesteenlegging voor de schoorsteen van het nieuwe...
Agent Drieënhuizen regelde tot begin jaren '60 het verkeer op de hoek van de Langestraat en de Venestraat in Nijkerk, destijds de doorgaande route Amersfoort-Zwolle (archief Stichting Oud Nijkerk).
Ruimte voor auto's
Na de Tweede Wereldoorlog kwamen er snel meer auto's, bussen en vrachtverkeer op de weg. De oude straten waren vaak te smal en het...
Schade door de beschietingen van het Nederlandse leger, met als doel de opmars van de Duitsers te vertragen (hoek Nieuwstraat/Verlaat, archief Stichting Oud Nijkerk).
Evacuatie aan het begin van de oorlog
Nadat Duitsland Polen was binnengevallen, werd het steeds spannender of Nederland haar neutraliteit zou kunnen behouden. April 1940 bezetten de Duitsers Denemarken en Noorwegen. In...
Rouwstoet met paard en wagen
Over overlijden in Oldebroek
"De buren sloten de luiken, zodat iedereen kon zien dat er iemand overleden was. In Wezep gingen ze weer open als ze terugkwamen van het...
Dijkmagazijn  aan de Vluchtheuvelstraat in Dreumel in 1995. © Foto P. van Galen, RCE objectnr. 320.959 CC BY-SA 4.0
Dijkmagazijnen
Langs de Waaldijken zijn op verschillende plekken nog zogenaamde dijkmagazijnen te vinden. Het zijn smalle, hoge gebouwtjes, waarin onderhouds- en noodmateriaal voor dijkonderhoud- en versterking...
Ansicht, Openluchttheater aan de Van Pabstlaan, 1938. Collectie Historisch Museum Ede
Openluchttheater de Eder Kuil
Het Openluchttheater Ede of de Eder Kuil is gebouwd in 1936 in het kader van de werkverschaffing. Er wordt...
heemkundigmuseum Ommeren
Streekmuseum Baron van Brakell
Zien en ruiken, hoe het was in de Betuwe anno 1800 en eerder. Het museum te Ommeren gelegen aan de Provincialeweg 21 biedt een unieke...
Kermis in Gendringen. Een koningsvogel en knuppelvogel (2005) © Erfgoed Gelderland
Kermis in Gendringen
"De kermis begon altijd met een mis in de kerk, na de mis kon het feest beginnen. Vogelschieten voor de mannen en vogels knuppelen voor...
Carbid schieten met Oud en Nieuw
Oud en Nieuw in Didam
"Rond Oud en Nieuw was het zo dat wij als kinderen al een paar dagen van te voren, soms wel veertien dagen...
1672 dwangleveranties aan Fransen
Het rampjaar
In 1672 raakt de Republiek der Zeven Vereenigde Nederlanden in oorlog met Frankrijk, Engeland, Munster en Keulen. Juni dat jaar trekken Franse troepen over de...
Batavenketel
Grote bronzen ketel
Bij opgravingen in 1993 werd in een houten kelder van een huis in deze straat een grote bronzen ketel gevonden. Op deze...
Uitvouwblad bij boekje Korte Beschrijving van den Watersnood in 1855. Dijkbreuk te Dreumel © Koninklijke Bibliotheek, CC
Voorbeeld, de ramp van 1855
Sinds de bedijking is het rivierengebied geteisterd door honderden overstromingen, de ene ernstiger dan de andere. Er bestaan verslagen van de grotere rampen. Die werden...
Feestelijke optocht © Schutterij St. Andreas 't Gieth Zevenaar
St. Andreas 't Grieth
In de 17e en 18e eeuw bestonden er twee schutterijen in Zevenaar. Nadat de militaire functies waren afgeschaft, beperkte de schutterij zich tot optrekken, vogelschieten...
Verhaal van Putten
‘Dochter van een verzetsstrijdster’
Nant Smink werd in 1956 geboren in ‘De Tijssenhof’ aan de Garderenseweg in Putten. “Daar woonden toen behalve mijn ouders ook mijn oma en oom....
Maarten van Rossum
Maarten van Rossum: beroemd en berucht
Maarten van Rossum is rond 1500 een van de hoofdrolspelers in de Gelderse geschiedenis. Hij is niet alleen beroemd vanwege zijn militaire verdiensten waar velen...
Sinds 1890 houdt de ANWB zich bezig met het plaatsen van wegwijzers © Streekarchief Bommelerwaard
Noord en Zuid verbonden
Begin 1900 reden in de Gelderse Bommelerwaard vier 'automobielen' rond. Het merendeel van de inwoners verplaatste zich te voet, op de fiets, met paard en...
Pepernoten
Dobbelen om sinterklaaslekkernijen
De arbeiders op de Veluwe hadden het in het begin van de vorige eeuw niet breed. Het kopen van Sinterklaaslekkernijen, laat staan dito cadeaus konden...
Bombardementen rukten het hart uit Doetinchem
Drie bombardementen in maart 1945
Wellicht de grootste klap uit de geschiedenis kreeg de stad Doetinchem aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. De binnenstad van Doetinchem was gedurende vrijwel...
vandisrivierenland
Openbare Bibliotheek Rivierenland
Openbare Bibliotheek Rivierenland biedt een bron van kennis en een stroom van literatuur voor de persoonlijke ontwikkeling van de 250.000 inwoners van de regio. Zij...
Sfeerimpressie museum Henriette Polak © Ewout Huibers - Musea Zutphen
Museum Henriette Polak
Museum Henriette Polak is hét museum voor klassiek-moderne schilder- en beeldhouwkunst van Nederland. In het museum staat het werk centraal van kunstenaars die zich bewegen...
Gelderse onafhankelijkheidsstrijd
Maar liefst vier keer werd Putten verwoest en verbrand door de Bourgondiërs.
Boerderij Molenweg Horssen. Fotografie Hans Barten
Boerderij
Dit monument is een eenvoudige hallehuisboerderij met middenlangsdeel en dwarsgeplaatst voorhuis. Het voorhuis met gestreken plint is voorzien van een rietgedekt schilddak en had oorspronkelijk...
Willem van Oranje, Adriaen Thomasz. Key, ca. 1579. © Rijksmuseum Amsterdam
Huwelijk Willem van Oranje & Anna van Egmond
Burens relatie met het Oranjehuis begint in 1551 als Anna van Egmond trouwt met prins Willem van Oranje. Anna is de schatrijke erfdochter van Maximiliaan...
Weeskind met de letter 'M' op de mouw
Het Koninklijk Weeshuis
Het is moeilijk voor te stellen dat het statige Koninklijk Weeshuis in Buren gedurende drie eeuwen de woonomgeving van kinderen was. Toch klonken hier kinderstemmen...
Luchtfoto van Baak uit 1952, met daarop de belangrijke gebouwen in Baak. Nummer 1 is de Waag, 2 de winkel van Schooltink en 3 HCR Herfkens.
Herinneringen aan de bevrijding van Baak
In Baak zijn er veel slachtoffers gevallen rond de bevrijding op tweede paasdag, 2 april 1945.
Universiteitspoortje
De eerste Nijmeegse universiteit
In 1655 richtte Nijmegen een hogeschool op. De school groeide een jaar later uit tot universiteit, de eerste van Nijmegen. Vakken waren filosofie, wijsbegeerte, theologie,...
Strooibiljet van de Liberale Staatspartij De Vrijheidsbond voor de Tweede Kamerverkiezingen in 1929 (Bron: Liemers Museum)
Kritiek op het nieuwe kiesstelsel
Gezien het verlies dat de liberalen in 1918 en 1919 in respectievelijk de Kamer, de Gelderse Staten en veel Gelderse gemeenteraden leden, is het niet...

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Verhalen
Actueel
Organisaties

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3521690
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

 

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl