Beleef de Gelderse geschiedenis

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Ben jij een echte kasteelliefhebber? Van ruïnes tot trekpleisters, klik hier om van alles te leren over de kastelen in Gelderland!

Verhaal van Gelderland brengt de schat aan informatie van duizenden collectiestukken, onderzoeken, verhalen & musea bij elkaar. Kom ontdekken.

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Actueel

Bekijk al het nieuws

Nieuws | Co-creatief erfgoedproject ‘Verborgen Verhalen’ wint de Gelderse Roos Prijs 2026

Het project ‘Verborgen verhalen’ van Stichting Nachtburgemeester...

Lees meer

Activiteit | Nationale Archeologiedagen

Ontdek de verborgen geschiedenis van Nederland – drie dagen lang een kijkje in de wereld van de archeologie

19-6-2026 t/m 21-6-2026

Van 19 t/m 21 juni 2026 staat Nederland in het teken van de Nederlandse...

Lees meer

Nieuws | Meld je activiteit aan voor de Maand van de Geschiedenis

Oktober is de geschiedenismaand. Die maand organiseren honderden...

Lees meer

Tentoonstelling | De tenTOONstelling

Kom kijken naar muziek

5-4-2026 t/m 28-3-2027

Het Achterhoekse dorp Almen kent een rijke muzikale traditie: van de...

Lees meer

Verhalen

Bekijk alle verhalen

De onverzettelijkheid van Sonja

Een portret uit de Kroniek van Ede

“De gemengde geur van de paarden en het leer van de zadels staan mij nog...

Lees meer

Historische bruggen in Gelderland

Schipbruggen, spoorbruggen en beweegbare bruggen

Nederland is bij uitstek een waterland. Het is dan ook niet...

Lees meer

Tropische kassen op Gelderse buitenplaatsen

Van bakken naar siertuinen en fruitteelt

In de loop van de negentiende eeuw kreeg de kas een gebruiks- en een...

Lees meer

Kees Rooijens (1907-1997)

Ambulancebroeder in oorlogstijd

Kees Rooijens was een verpleger met een groot hart voor zijn medemens,...

Lees meer

Uitgelicht verhaal

Balgoy, speelbal van grote en kleine machthebbers 950 - 1350

De Holtsehoek, Houtsestraat 12, Balgoy

De Pagus of Villa Balgoye was in de late middeleeuwen onderdeel van de strijd om de macht in het Nederrijn-Maasgebied. Balgoy is samengesteld uit balg, wat slaat op drassige gronden, en ooi: streek in de bocht van een rivier. Met de hoog- en laaggelegen vruchtbare gronden was het gebiedje geschikt voor landbouw en veeteelt. Voor 1100 hadden verschillende heren gronden en rechten in deze streek: de heren van Herpen, de bisschop van Utrecht en een leenman van de graven van Kleef.

Toen de Heerlijkheid Herpen in 1160 opgenomen werd in het Land van Cuijk leidde dat tot onderlinge strijd. Het was de Bisschop van Utrecht die tegen Cuijk de Pagus Balgoye voor zich opeiste. Uit een oorkonde, een verzegelde brief uit 1172 blijkt dat…

Lees meer

Verzegelde brief van 1172 met vermelding Balgoy © PD Bron: Pagus Balgoye

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart

Toon legenda

Canons
Organisaties
Te bezoeken organisaties
Routes
Specials
Verhalen

Koning Zwentibold

In de achtste eeuw is Dorestad (nu: Wijk bij Duurstede) de belangrijkste haven in het huidige Nederland. Die plaats wordt rond 850 veel geplunderd door...

Alphons

Dit tweedelige kunstwerk staat op het voorplein van het gebouw van de woningbouwvereniging Alphons Ariëns op het Kerkenland.

Grote bronzen ketel

Bij opgravingen in 1993 werd in een houten kelder van een huis in deze straat een grote bronzen ketel gevonden. Op deze plek lag de...

Museumsmederij De Hoefhamer

Het prachtige vestingstadje Elburg kende in het verleden meerdere smederijen. Halverwege de twintigste eeuw waren er binnen de wallen nog vier in bedrijf. Hier...

Gelderse rivieren brachten rijkdom

In de Romeinse tijd waren rivieren wat belangrijke snelwegen tegenwoordig voor ons zijn. Rivieren vormden handelsroutes en nederzettingen kwamen strategisch tot stand langs belangrijke rivieren....

Munnikenland (Bron: Waterschap Rivierenland)

Het Munnikenland

Munnikenland is de naam van het uiterst westelijke deel van de Bommelerwaard. Het is gelegen ten westen van Poederoijen en Brakel en feitelijk een landtong...

Vóór de Nieuwe Hollandse Waterlinie

Nederland is ontstaan in een delta waarin rivieren en zee elkaar ontmoetten. De delta was een waterwildernis, maar zijn vruchtbaarheid trok al vroeg de...

De 'puinexpres' rijdt over de desolate Groenmarkt, 1945

Het Bureau Afvoer Burgerbevolking

Tiel is tijdens de Tweede Wereldoorlog tweemaal geëvacueerd. Eerst kortstondig, van 13-15 mei 1940. Vervolgens langduriger in 1944-1945. Met de dag wordt het in Tiel...

Karel de Grote

Karel de Grote was van 771 tot 814 koning van de Franken. Hij heerste over bijna heel West-Europa. Karel liet op verschillende plaatsen in zijn...

Militair voor even, vrienden voor het leven

Een verhaal over dienstplicht in vredestijd. Willem Versendaal trad in dienst in 1960.

Pinksterpoppen

'Zulk een meisje vindt op die morgen een pop van stro of andere misselijke figuur op het hek, dat zij doormoet', vertelt een reiziger die...

Ter herinnering aan Rekhemse ijzergieterij Olmius

De Rekhemse ijzergieterij

In 1689 werd aan de Bielheimerbeek de eerste ijzergieterij van Nederland opgericht. Het is bij de plek waar in de twaalfde eeuw het klooster Bethlehem...

Stenen Kruis aan de Waalbandijk. Fotografie Hans Barten

Het Steenen Kruis van Afferden

Aan de rivierzijde van de Waalbandijk, aan het einde van de Klapstraat, staat sinds de middeleeuwen in de berm van de dijk het Steenen Kruis.

Hoe beklim ik een berg?

Vandaag de dag zie je, op de Geitenkamp, regelmatig een ouder iemand bij je in de bus stappen en de volgende halte alweer uitstappen. Dat...

Parel aan de Veluwezoom

"Kom en Geniet", zo luidde anno 1920 de veelbelovende uitnodiging op brochures van de VVV Rheden. Op lyrische wijze werden de dorpen met hun (familie)hotels...

Mobilisatiecomplex Alverna

Het mobilisatiecomplex Alverna ligt in de gemeente Wijchen, ten zuiden van de recreatieplas Berendonk. Het complex is 20 hectare groot.

Samen

In het centrale park van het voormalige Boldershof staat op een bank van hardhouten planken een bronzen beeld van een man met een kind met...

Ramen van het kasteel

Wanneer u langs de zuidkant naar de brug van het kasteel wandelt, valt op dat er nu verschillende soorten ramen te zien zijn, en bovendien...

Een deel van de afbouwafdeling (Bron: Gemeentearchief Ede)

Pianofabriek Rippen

Johan J. Rippen, zoon van een Haagse pianohandelaar, was een vooruitstrevende pianobouwer, die steeds nieuwe ideeën over pianobouw ontwikkelde. In 1937 werd in Den Haag...

Afsluiting van de Zuiderzee

Harderwijk is vooral bekend geworden als Zuiderzeestad. Harderwijk en de Zuiderzee hoorden als een soort Siamese tweeling bij elkaar. Harderwijker vissers verdienden hun geld op...

De bestemmingen van landgoed het Zelle

In 1838 wordt het landgoed door de erven van A.J. Grothe verkocht aan R.E. baron van Dorth tot Medler. Nog steeds wordt Huize Zelle door...

Een vliegtuig van de luchtlandingsoperatie

Vrijheid valt uit de lucht in Nederasselt

Op zondag 17 september 1944 vinden in Overasselt en Nederasselt een van de grootste luchtlandingsoperaties aller tijden. In de weilanden ten noorden van beide...

Museum Oud-Asperen

Het museum werd geopend op 5 juni 1982. Het kwam tot stand, en wordt nog steeds in stand gehouden door de Vereniging Oud Asperen. Deze...

Kermis op het marktplein in Heerde rond 1900 (Bron: Archieven van de Heerder Historische Vereniging)

Kermis in Heerde

"Kermis was alleen op Koninginnendag of 5 mei of de buurt had een kleine kermis en dat waren de buurtfeesten. Dat was altijd een grote...

Foto, boerderij de Engelehoeve, 1979. Collectie Historisch Museum Ede

Hallehuisboerderij Engelenhoeve

Boerderij 'Engelenhove' was een van de zogenaamde 'volgerechtigde boerderijen' in de buurt Ede-Veldhuizen. Zij werden in leenpacht uitgegeven aan hun bewoners. Engelenhove was...

Over overlijden in Ermelo

"En dan kwamen ze van Van de Berg kwamen ze de kist thuisbrengen met zo'n loopwagen. Van de timmerschuur die was aan de Puttenweg. Nou...

Inwoners Balgoye brengen het geredde vee naar Grave tijdens overstroming 1926. Bron: Pagus Balgoye

Maasbandijk en watersnood bij Balgoy en Keent

Op de Maasbandijk in Balgoy heeft men een prachtig uitzicht over de Maas en het typische landschap waar Balgoy en Keent deel van uitmaken. De...

Landgoederen en buitenplaatsen

In de zeventiende eeuw ontstonden rond Nijmegen veel buitenplaatsen. Dit waren landgoederen waar de rijken zich in de zomer terugtrokken. Weg van de benauwde binnenstad,...

Waterradmolen de Ruitersmolen Beekbergen. Bron: RCE via wikimedia

Watermolen de Ruitersmolen

Watermolen de Ruitersmolen had als voorganger een papiermolen, die in 1606 door Marten Orges werd gesticht. Later kwam op de andere oever van de beek...

Frits Toevank en historisch Ruurlo

Frits Toevank werd in 1922 in Ruurlo geboren. Tijdens zijn werkzame leven was hij rayonchef bij de elektriciteitsmaatschappij De Berkelstreek. Dat leverde hem de bijnaam...

Graafschap Buren, 1880. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel

Tot rijksgraafschap verheven

Voor de geschiedenis van Buren is 1498 een belangrijk jaar. Als heerlijkheid maakt Buren eerst nog deel uit van het hertogdom Gelre, een van de...

Inhoudsopgave uit 1857, nr. 18 Strohalm, Kohle und Bohne uit Kinder- und Hausmärchen dat werd opgetekend door de gebroeders Grimm

Een sprookje uit Tiel

Er waren eens een strohalm, een kooltje vuur en een boontje. Ze zouden samen eens gaan wandelen. Toen zij een heel eind gewandeld hadden,...

De Vierdaagse

De Vierdaagse ontstond uit sportdagen voor het leger die in de jaren 1904-1908 op verschillende plekken in het land werden gehouden. Vanaf 1909 werden dit...

Drieluik van de familie Kanis, Links de vader met zijn zoon: Peter Canisius

Beeld Petrus Canisius

Dit bronzen beeld van Petrus Canisius is gemaakt door Toon Dupuis. Petrus Canisius werd in 1521 geboren als zoon van Jacob Canis, de toenmalige burgemeester...

Het ziekenhuis moet dicht

Het huidige appartementencomplex 'De Vier Dreven' aan de Elisabethdreef was ooit het laatste ziekenhuis van Culemborg. Dit Barbaraziekenhuis sluit in 1982 de deuren. De huidige...

Tweede Wereldoorlog in Lingewaard

Na acht spannende mobilisatiemaanden breekt op 10 mei 1940 de oorlog uit. In de Oost-Betuwe liggen de kazematten die voorposten zijn van de Betuwestelling.

De brink van Enspijk

'Enspike' wordt al genoemd in oude aktes uit het jaar 1129. De middeleeuwse dorpskerk van Enspijk is deels wit gepleisterd en ligt midden in het...

De voorburcht van het kasteel

Rond 1600 waren in het gebouw tegenover het kasteel ondergebracht een brouwerij, een waskeuken, een koetshuis en een paardenstal. De bovenverdieping diende als korenzolder. Na...

Toerisme in de Bommelerwaard

Gerrit Verkuil (81 jaar) is geboren en getogen in Bruchem, een klein dorpje (een dorpje of een klein dorp) ten zuidwesten van Zaltbommel. Hij...

De Waterpoort in Zaltbommel (Bron: Wikimedia, M.M.Minderhoud)

Vestingstad Zaltbommel

Zaltbommel wordt omringd door vestingwerken: een brede, boomrijke gordel met wijde grachten en als bescherming, langs de noordzijde, de rivier de Waal. Enige modernisering vond...

Boerderijtje aan De Driehoek

De boerderij in De Driehoek 24 was de wieg van Historisch Museum Ede. De boerderij dateert vermoedelijk uit de 18e eeuw. Het boerderijtje...

Werklozen in de rij voor het stempelloket

Crisisjaren

In Rheden werden aan het begin van de 20ste eeuw nieuwe fabrieken gesticht en breidden oude fabrieken zich uit. Hierdoor steeg het aantal arbeiders in...

Van Gelder Zonen

In de tweede helft van de negentiende eeuw raakt de Veluwse papiernijverheid in verval. De meeste molenaars blijken niet in staat over te schakelen van...

Stichting Langs de Mèrsloot

Stichting Langs de Mèrsloot is een historische vereniging die zich bezighoudt met het bestuderen van de geschiedenis van de voormalige gemeente Ammerzoden. Deze gemeente bestond...

Vereniging Natuurmonumenten

De Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten in Nederland (kortweg: Vereniging Natuurmonumenten of Natuurmonumenten) is een Nederlandse natuurbeschermingsorganisatie, opgericht in 1905, die natuurgebieden in Nederland aankoopt...

De Buitenplaats in Schuytgraaf

Brigitte is geboren op wat nu bekend staat als de Buitenplaats in Schuytgraaf. Vroeger was de boerderij van de CSM (de centrale suikermaatschappij) en...

Joden in Arnhem

De Joodse gemeenschap in Arnhem is een van de oudste van de Noordelijke Nederlanden. Na eeuwenlange verspreiding en omzwervingen bereikte het joodse geloof aan het...

De nog bestaande ‘Koningsmuur’ langs de Doesburgse dijk is rond 1700 gebouwd. Het is het enige overblijfsel uit de Oranjetijd in Dieren. Ansichtkaart van rond 1900. Fotograaf/eigenaar: Wencel Maresch

Zijn grote passie: de jacht

Stadhouder-koning Willem III (1650-1704) zal een groot stempel op het huis en haar omgeving in Dieren drukken. Hij erft het goed in 1659 en laat...

Melkfabriek Mariëndaal

In 1906 werd de Vereniging Apeldoornsche Coöperatieve Fabriek van Melkproducten Mariëndaal opgericht. In het begin waren er maar 41 boeren met in totaal 169 koeien...

De Mattheuskerk in Velp, ook wel 'De Oude Jan'

Middeleeuwse kerken in de gemeente Rheden

Hoe en wanneer de kerstening zich in onze streek precies heeft voorgedaan is niet helder. Duidelijk is wel dat de bekering tot het christendom speelde...