Actueel

Bekijk al het nieuws

Verhalen

Bekijk alle verhalen

Uitgelicht verhaal

Huis De Marsch

Van Spaansgezinde naar patriottische eigenaren

Huis De Marsch was in de late middeleeuwen een verblijf van een familie van lage adel (zogenaamde dienstadel of ministerialen). Het was een ‘dienstleen’ van de graven van Gelre en Zutphen. Uit archeologisch onderzoek door middel van de grondradar bleek dat er mogelijk vóór 1200 al sprake was een versterkt gebouw: een zogenaamde motteburcht. Een motte is een omgrachte kunstmatige heuvel waarop een verdedigbare woontoren stond. Mottes werden tussen ca. 1000 en 1200 in heel Noordwest Europa gebouwd en ze zijn de voorlopers van de latere kastelen.

De Overmarsch De naam van de familie Van de Marsch wordt in 1231 voor het eerst in de geschreven bronnen vermeld, wanneer Johannes de Mersche (Johan van de Marsch) als getuige optreed bij de stadsrechtverlening aan Harderwijk. In 1272 was Hendricus…

Lees meer

Tekening van Cornelis Pronk van de achterzijde van het renaissanceslot De Marsch in 1730 © via Collectie Gelderland Stedelijk Museum Zutphen

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart Toon legenda
  • Canons
  • Organisaties
  • Te bezoeken organisaties
  • Routes
  • Specials
  • Verhalen
Gedenksteen op het voormalig gemeentehuis van Beusichem
Op de vlucht voor de bommen
Nadat de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland zijn binnengevallen, wordt ook bij Culemborg gevochten. De stad grenst aan de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Ter verdediging...
1935 de geboorte van Flipje
De geboorte van Flipje
Jamfabriek De Betuwe (opgericht in 1885) heeft begin jaren dertig last van concurrentie die op hun etiketten de naam 'Betuwe' vermelden.
Herinneringsmonument Synagoge. Fotografie Hans Barten
Herinnering aan de Synagoge
In het unieke rivierlandschap aan de Waalbandijk is op een betonsokkel van 1 bij 1,5 meter een gotisch raam te zien, omgeven door zwartbruin marmer.
Kasteel Nederhemert (Bron: kasteel Nederhemert)
De bewoners van kasteel Nederhemert
De oudste delen van kasteel Nederhemert dateren uit het begin van de veertiende eeuw. Vanaf toen heeft het veel veranderingen ondergaan: het kasteel ontwikkelde zich...
Kasteel Buren, Jan Abrahamsz Beerstraten, ca. 1650. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
Kasteel Buren
Wie de oppervlakte van het vroegere kasteelterrein, Het Plantsoen, vergelijkt met het stadje zelf, kan concluderen dat hier een groot en machtig kasteel heeft gestaan...
Gerhard Huetink bij het Roerdinkhof © Jan van de Lagemaat, CC-BY
“Ik ben gemotiveerd tot het bot om hier wat moois van te maken”
Op een donkere winterse dag rijd ik naar het Woold. Via smalle weggetjes kom ik bij 'Het Roerdinkhof' aan, waar ik in het grote huis...
Malle Jan
De vrek van de Plaggeweg
In de achttiende en negentiende eeuw was het armoe troef op de schrale zandgronden van de Veluwe. De mensen leefden in eenvoudige hutten en probeerden...
Monument in Opheusden voor de plaatselijke inwoners (Bron: Gemeente Neder-Betuwe)
De Slag om Opheusden
Veel mensen beseffen naar waarschijnlijk niet dat de Slag om Opheusden een grote impact heeft gehad. Ondanks het feit dat Opheusden een klein dorp is,...
Ridders vechten om de burcht in de 13e eeuw
De burcht bij Tiel wordt verwoest
Aan het einde van de twaalfde eeuw is Tiel in het bezit gekomen van de hertogen van Brabant. Die hebben hun machtsgebied rond Leuven en...
Holle boom bij kasteelruïne in Hemmen (Bron: Wikimedia)
Landgoed Hemmen
De eigenaar van het landgoed woonde vroeger in een kasteel op zijn land. In de eerste helft van de achttiende eeuw werd het kasteel door...
De zomp
Joden in Ruurlo
Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog kende Ruurlo vijf joodse burgers. Daaronder de manufacturier Salomon (Lo) Wijler en zijn vrouw Reina Johanna Kropveld, in...
Kaart uit 1663 met daarop de molen van Hernen
Molen in Hernen
De molen in Hernen vormt een belangrijk onderdeel van de geschiedenis van de heerlijkheid Hernen. De huidige molen uit 1745 vervangt een houten standerdmolen...
Winkelcentrum Calluna in Dieren, indertijd een van de modernste winkelcentra in de regio.
Wederopbouw
De architectuur en stedenbouw uit de wederopbouwjaren (1940-1965) is te beschouwen als een belangrijke en spannende ontwikkeling in de Nederlandse architectuurgeschiedenis en bepaalt tot op...
oranje
Oranje voetbal in de Goudwindestraat
Zodra het oranjevoetbal begint dan gaat de hele straat los. In juni begint het weer en dan worden alle mogelijke oranje spullen van zolder...
Boerderij 't Uiversnest. Foto Hans Barten
Boerderij 't Uiversnest in Deest
De naam van boerderij 't Uiversnest verwijst naar het nest van de uiver ofwel de ooievaar. Deze vogel siert al decennia lang het bovenlicht van...
Ad Gerritsen, Zonder titel (1998)
Oogmerk: Ad Gerritsen
In 2012 is Plaatsmaken begonnen met het filmen van Gelderse kunstenaars in hun atelier. Bijzondere werkprocessen van kunstenaars, en gedachten die daarbij horen, worden zo...
Het veerhuis bij het Drutense veer. Foto Hans Barten
Veerhuis
In september 1890 verkocht veerman J. Herts het oude veerhuis, de halve pont, een zeilboot en drie roeiboten voor 3.000 gulden aan de gemeente. Oorspronkelijk...
Voormalig huis Leeuwenbergh (Donjon). In dit nieuwe wijkje op de hoek Molenstraat-Trambaan met de straatnaam Standerdmolen, staat een bord met daarop een vermoedelijke beeld van de Donjon plus toelichtende tekst. Foto: Gerard Kouwenberg, 2014
Voormalig huis Leeuwenbergh, sporen van een donjon
Dit huis wordt ook wel aangeduid als 'Huis ende hoffstat tot Leeuwen op den berge'. Het complex moet hebben gestaan aan de Molenstraat, op...
Vergif
Jonker Ernst Mom
Jonker Ernst Mom is in 1564 landsheer van Avesaeth bij Didam. Hij is een telg uit een rijk geslacht, die als vrijgezel als een playboy...
Brandemmer TGKD
Brand meester in de achtiende eeuw
We zien hier een brandemmer van het Doetinchemse TGKD-gilde uit 1776 met wapen en kroon. TGKD staat voor: Timmerlieden, Glazenmakers, Kuipers en Draaiers. De emmer...
Hattem watermolen Molecaten
Watermolen Molecaten Hattem
Het oorspronkelijke bouwjaar van deze molen is niet bekend; wèl was dit een van de eerste papiermolens op de Veluwe.
De kapel in Bemmel (Foto: M. Janssen Reinen)
Onze Lieve Vrouw van de Bloeiende Betuwe
Tussen Bemmel en Huissen staat een klein kapelletje bovenop een heuvel. Het kapelletje, ter ere van Onze Lieve Vrouw van de Bloeiende Betuwe, is er...
J.D. van Leeuwen, een niet gesigneerde acquarel uit circa 1780
J.D. van Leeuwen, een verlicht Tielenaar
In de loop van de achttiende eeuw komt bij de gegoede burgerij in wetenschap en maatschappijvisie de rede, het verstand en kritische waarneming steeds nadrukkelijker...
MGGelselaar
Stichting Erfgoed Gelselaar
De Stichting Erfgoed Gelselaar heeft als doelstelling het in stand houden van historisch erfgoed in het dorp Gelselaar. Zij neemt deel in projecten ter instandhouding...
1328 Duitse orde
De Duitse orde in Tiel
De heren van het Sint-Walburg, die kanunniken worden genoemd, zijn in de twaalfde en dertiende eeuw heel machtig in Tiel. Zij hebben de leiding over...
Publicatie uit 1941: Uitgaansverbod na 21.00 uur
De Tweede Wereldoorlog
10 mei 1940 worden de inwoners van Tiel 's morgens vroeg opgeschrikt door vliegtuigen die naar het westen vliegen. De tweede wereldoorlog is een feit.
Kleuterklas in de Bommelerwaard, circa 1955 (Bron: Gelders Archief)
De schoolloopbaan uitgebreid
Na 1900 groeide niet alleen de deelname aan het lager onderwijs, ook het vervolgonderwijs nam een enorme vlucht - mede onder invloed van de Leerplichtwet....
Het groene Stationsplein in 1912
Stationsplein-omgeving
Het is moeilijk voor te stellen hoe deze plek er vóór de oorlog heeft uitgezien; de situatie is totaal gewijzigd. Hier lag het oude Stationsplein,...
Een deel van de afbouwafdeling (Bron: Gemeentearchief Ede)
Pianofabriek Rippen
Johan J. Rippen, zoon van een Haagse pianohandelaar, was een vooruitstrevende pianobouwer, die steeds nieuwe ideeën over pianobouw ontwikkelde. In 1937 werd in Den Haag...
Huis te Horssen. Fotografie Hans Barten
Heerlijkheid Horssen
Ten westen van de dorpskern van Horssen ligt, in een omgeving vol juweeltjes van boerderijen, het Huis Horssen. Het huidige huis is de in de...
Het unieke 'Standaardstation tweede klasse' van Zutphen
Het Station
Wie vroeger met de trein over de IJsselburg Zutphen binnenkwam en uitstapte op het oude station, kreeg een gevoel van grandeur. Vanuit het hoog gelegen...
Landschap met ruine St Maartenskapel
Tekening Hendrik Hoogers
Op deze plek maakte de Nijmeegse kunstenaar Hendrik Hoogers in 1805 deze tekening, negen jaar na de sloop van de Valkhofburcht. Hij heeft de tekening...
Het Gevang
Het Gevang
In de Nieuwstad, de straat tussen Heezenstraat en Hamburgerstraat ligt het 'Gevang'. Dit 'Gevangenhuijs' van het landdrostambt Zutphen werd door Gerrit Ravenhorst gebouwd in 1766....
Romeinse beker met kerfbandversiering
'Vechtlustige ruige roodharigen'
In de Romeinse tijd staan in het huidige Culemborg nederzettingen van 'vechtlustige ruige roodharigen'. Zo noemt de Romeinse geschiedschrijver Tacitus de Bataven. Volgens hem hebben...
Molen de Vlijt met een picknickbankje
Molen de Vlijt in Wapenveld
Al sinds 1600 staat ten noorden van Wapenveld molen de Vlijt. Zijn voorganger werd in 1448 gebouwd door de fraters van de Moderne Devotie.
Synagoge in de Waterstraat Doetinchem
De eerste Joden in Doetinchem
In de 17e eeuw vestigen zich de eerste Joden in Doetinchem. In 1636 vraagt Salomon Ephraïm aan het stadsbestuur of hij zich als chirurgijn in...
Schertsbeker vermoedelijk vervaardigd in de jaren 1560
Schijnheilige kardinaal
In 1991 vinden amateur-archeologen in de Culemborgse Kasteeltuin een unieke, vrijwel gave 'schertsbeker'. De beker van steengoed oogt als een geestelijke met een kardinaalshoed. Vroom...
Hervormde kerk Maasbommel aan noord-oostzijde. Foto: Gerard Kouwenberg, 2014
Voormalige Hervormde Kerk Maasbommel
Na de overdracht van de middeleeuwse kerk aan de katholieken hebben de hervormden van 1800 tot 1842 gebruikgemaakt van een kerkruimte aan de Raadhuisdijk. Op...
Woningtentoonstelling in het Nutsgebouw in Buren, 1957. Bron: Gelders Archief, Arnhem
Komgronden en ruilverkaveling
Na de Tweede Wereldoorlog staat het in versneld tempo ontwikkelingen van achtergebleven gebieden hoog op de landelijke politieke agenda. Door de moeilijk te bewerken komgronden...
Oliebollen
Oud en Nieuw in Emst
"We kregen bij iedereen wel een oliebol of een appelflap en het drinken varieerde nogal. Vaak iets uit de weck, dat was dan ingemaakt fruit,...
Stoomgemaal De Volharding voor de elektrificatie
Polders en broekgronden
In vroegere tijden, toen er nog geen dijken waren, werden grote stukken land regelmatig door de IJssel onder water gezet. Deze gronden werden waarden of...
Tricht na de windhoos (Foto: ANP Fotoarchief)
De windhoos bij Tricht
Op zondag 25 juni 1967 wordt het Betuwse dorpje Tricht geteisterd door een tropische hitte. De lucht is loodgrijs en de thermometer loopt op tot...
Naar Theodorus Netscher, Portret van Menno baron van Coehoorn (1641-1704), eerste helft jaren 1700 (1700-1705) (Bron: Rijksmuseum)
De vestingwerken van Menno van Coehoorn
Menno van Coehoorn werkte onder andere aan de vestingwerken van Zwolle, Doesburg, Nijmegen, Grave en Breda. Van Coehoorn ontwierp ook tal van linies die zich...
Barbarossa ruïne
De Valkhofburcht
In de tiende eeuw was de Duitse koning of keizer (die titel varieerde) heerser over Nijmegen geworden. Graven en andere edelen kwamen tegen hem in...
Anya Janssen, Shapeshifter
Oogmerk: Anya Janssen
In 2012 is Plaatsmaken begonnen met het filmen van Gelderse kunstenaars in hun atelier. Bijzondere werkprocessen van kunstenaars, en gedachten die daarbij horen, worden zo...
Foto, ENKA-poort versierd nav 25-jaar ENKA 1922-1947, 1947. Collectie Historisch Museum Ede
ENKA - Poortgebouw
In 1919 laat directeur dr. Hartogs een fabriek bouwen door genieofficier Van den Bosch. Na diverse grote uitbreidingen, voornamelijk in 1925 en 1928, stijgt...
Het personeel van Circus De Boecop in 1092 (Bron: cultuurbedrijf RiQQ)
Circus De Boecop
Op vijfentwintigjarige leeftijd realiseerde de adellijke jonkheer Jules Brantsen van Rhederoord een compleet bouwwerk in Rheden. Hierin werden negen avondvullende circusvoorstellingen gegeven.
De laagte van de molenvijver en de mogelijke plek van de watermolen bij De Bockhorst. Foto Marianne Poorthuis
De watermolen op de Assenbeek
Op donderdag 7 oktober 1613 reisden de heren jonker Beerlics vanden Capelle en landmeter Bernard Kempinck namens het hof van Gelderland naar Spankeren. De aanleiding...
Dwarslaan, rechts de muur met poort naar de Groote Hof, Abraham Rademaker, 1727. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
Kasteeltuinen
De weg vanaf de kerk, door de Buitenhuizenpoort is van oudsher de verbinding tussen de stad en het kasteel. In de 16e eeuw loopt een...
Lintje voor Henk en Jo van Eerden
“Dan lachte Gerrit zich bijna ondersteboven”
Henk van Eerden en z’n vrouw Jo hebben allebei een lintje ontvangen voor met name de goede zorgen voor Gerrit Simmelink. Gerrit Simmelink is vijftig...

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl