Uitgelicht verhaal

Heerlijkheid Batenburg

1050 - 1945

Dat de heren van Batenburg grotendeels trouw zijn gebleven aan de Duitse keizer heeft alles te maken met het ontstaan van het stadje. Het ontstaat omdat de keizers greep willen houden op de Maas. De heerlijkheid valt daarom direct onder de Duitse keizer. Volgens de oorkonde uit 1080 waarin de eerste heren van Batenburg worden genoemd, is dat gegaan via de bisschop van Utrecht. Als de heerlijkheid via een huwelijk in 1315 in handen komt van de machtige Bronckhorsten gaat ze een rol spelen in de Gelre.

Diverse malen verwoest Dit leidt ertoe dat Batenburg om politieke reden de trouw aan de keizer soms loslaat. Met alle gevolgen van dien. Dat speelt onder andere een rol in de strijd om Gelre tussen de in het Duitse Rijk aan de macht gekomen Habsburg…

Lees meer

Oorkonde Batenburg 1080 © Oorkondenboek Sticht Utrecht, 233 (PD)

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart Toon legenda
  • Canons
  • Organisaties
  • Te bezoeken organisaties
  • Routes
  • Specials
  • Verhalen
Nieuwe aanplant in het Sterrebos
Het Sterrebos
Het Sterrebos is een stuk bos dat links van het parkbos de Plantage ligt. Het heet zo omdat de paden die door dat stukje bos...
Wederopbouw in het centrum
Wederopbouw
Na de Tweede Wereldoorlog lag Nijmegen in puin. Het oorlogsgeweld had woningen, winkels, horecapanden, kerken, bioscopen, bankgebouwen, het stadhuis en het station verwoest. De stad...
MGTabulaBatavorum
Stichting Tabula Batavorum
Stichting Tabula Batavorum is een samenwerkingsverband van verschillende historische verenigingen uit het Gelders Rivierengebied. Zij stelt zich ten doel de regionale kennis op historisch en...
Badhuis Laag-Soeren, waarschijnlijk omstreeks 1920 (Bron: Gelderland in beeld)
Het Badhuis in Laag-Soeren
In 1869 opende Pieter Nicolaas Jut van Breukelerwaard (1766-1874) het badhuis 'Bethesda' in Laag-Soeren. In het badhuis werd de geneeswijze van koudwaterbehandeling toegepast.
Well (rechts) vanaf de dijk bij Ammerzoden
Onderwijs in Well
Het onderwijs in Well in de Bommelerwaard heeft altijd een de bredere betekenis voor het dorp gehad.
1850 van alles te koop
Van alles te koop
In de negentiende eeuw ontwikkelt Tiel zich tot een belangrijke centrumplaats voor de handel in vee en agrarische gewassen.
Luchtfoto van bedrijventerrein de Beemd in Velp
Bedrijfsterreinen
Ook in de gemeente Rheden werd de locatie van bedrijven vaak gekozen op initiatief van ondernemers, soms toevallig beschikbare terreinen en de aanwezigheid van goede...
Molen de Vlijt met een picknickbankje
Molen de Vlijt in Wapenveld
Al sinds 1600 staat ten noorden van Wapenveld molen de Vlijt. Zijn voorganger werd in 1448 gebouwd door de fraters van de Moderne Devotie.
Lithografie, voorstellende de Waterpoort te Tiel vanaf het Plein, 1980. Collectie Flipje en Streekmuseum Tiel
Waterpoort in Tiel
De Gelderse plaats Tiel is gelegen aan de Waal. Net als alle grote plaatsen langs de rivieren beschikt ook deze stad over een haven. In...
Slangdraadflesje
Glazen flesje
Bij de aanleg van de riolering in de Sint Jorisstraat in 1907 werd een tufstenen grafkist met deksel uit de Romeinse tijd gevonden. Het graf...
Wachttoren Muntwal 4
Wachttoren
De wachttoren op Muntwal 4 is in 1982 herbouwd op de fundamenten van de toren die in 1560 op de stadsmuur stond. Hij stond bekend...
Het Sint-Bonifatiusklooster
Voormalig Gouden Handen
Het Sint-Bonifatiusklooster, ook bekend als Don Rua en als Gouden Handen, is in 1910 gesticht door Duitse Jezuïeten. De Jezuïeten wilden zich graag in...
Erasmusgebouw
Katholieke universiteit
In de jaren 1920 waren katholieken en niet-katholieken het oneens over de vraag of er een Katholieke Universiteit in Nijmegen moest komen. In 1923 werd...
Bevestiging van het stadsrecht van Tiel door Reinald III van Gelre, 1371
Tiel wordt Gelders
In de dertiende eeuw is Tiel een uithoek van Brabant. Het wordt dan ook verschillende keren bedreigd. In 1286 wordt het zelfs volledig verwoest.
De Tweede Wereldoorlog
De Tweede Wereldoorlog
Aan de Plantage staat onopvallend een standbeeld dat een belangrijke periode uit de Harderwijker geschiedenis vertegenwoordigt. Het is een verzetsmonument dat met name op de...
Gerard Noodt
Gerard Noodt
De geleerde Gerard Noodt werd in 1647 geboren in een huis op de hoek van de Grotestraat en de Grote Markt. Hij is één van...
Multiculturele ontwikkeling
Multiculturele ontwikkeling
In de lange geschiedenis van Harderwijk waren vreemdelingen een vertrouwd verschijnsel. In de middeleeuwen bezochten kooplieden van heinde en verre de Harderwijker markten. Buitenlandse handelsschepen...
Ansichtkaart van het door J.A. Heuff samengestelde monument ter herinnering aan het kasteel. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
De sloop van het kasteel
In 1804 besluit de Burense domeinraad het ernstig verwaarloosde kasteel te slopen. Na de dood van Frederik Hendrik in 1647 is het in verval geraakt....
Het station van Laag-Soeren
Rijksstraatweg en spoorlijnen in Rheden
Onder leiding van koning-koopman Willem I werd in Nederland begonnen met de aanleg van een net van verharde Rijksstraatwegen. Van west naar oost liep door...
Restanten van de stadswal in Huissen (Bron: Wikimedia)
Het ontstaan van de stad Huissen
Voor de stad Huissen waren de Middeleeuwen zeker geen rustige tijden. Niet alleen werden de contouren van Huissen in deze eeuwen gevormd, ook werd er...
Ad Gerritsen, Zonder titel (1998)
Oogmerk: Ad Gerritsen
In 2012 is Plaatsmaken begonnen met het filmen van Gelderse kunstenaars in hun atelier. Bijzondere werkprocessen van kunstenaars, en gedachten die daarbij horen, worden zo...
Kinderen in streekdracht voor de deur van een boerderij op de Veluwe, circa 1900 (Bron: CODA Archief, Apeldoorn)
Schoolverzuim in Gelderland
Rond 1900 kende Gelderland een absoluut schoolverzuim van negen procent van de kinderen tussen zes en twaalf jaar, een percentage dat vrijwel naadloos aansloot bij...
Voor tijdens en na de Schoolstrijd
Voor, tijdens en na de Schoolstrijd
In het midden van de negentiende eeuw begon de zogenaamde Schoolstrijd. Die kwam er kort gezegd op neer dat door de voorstanders van christelijk onderwijs...
Het 'nieuwe' Schoonbroek dat in 1977 gesloopt werd.
Schoonbroeck
In de late middeleeuwen groeien nederzettingen als Apeldoorn, Beekbergen en Loenen uit tot dorpen. Beetje bij beetje wordt het moerassige gebied tussen de Veluwerand en...
De pomp in Tiel
De pomp op de Tielse Markt
Het is net zo gewoon als ademhalen: het gebruikmaken van drinkwater uit de kraan. Maar is het wel zo gewoon en vanzelfsprekend? Langzaam maar zeker...
Huis de Kieftskamp (Bron: Peter van der Wielen)
Huis de Kieftskamp
Het tegenwoordige huis de Kieftskamp of Kieftenkamp in de buurt van Vorden werd gebouwd in 1776. Hiermee is het een van de jongste landhuizen in...
Monument in Opheusden voor de plaatselijke inwoners (Bron: Gemeente Neder-Betuwe)
De Slag om Opheusden
Veel mensen beseffen naar waarschijnlijk niet dat de Slag om Opheusden een grote impact heeft gehad. Ondanks het feit dat Opheusden een klein dorp is,...
Bron: Historische Vereniging Deutekom
Historische Vereniging Deutekom
Historische Vereniging Deutekom houdt de historie van Doetinchem levend door een afwisselend aanbod van lezingen en rondleidingen en door het kwartaaltijdschrift Kronyck. Deutekom verleent medewerking...
Blussen
Bezetting en verwoesting
Nijmegen had zwaar te lijden onder de Tweede Wereldoorlog. In een poging de intocht van de Duitsers tegen te houden, blies het Nederlandse leger in...
Romeinse beker met kerfbandversiering
'Vechtlustige ruige roodharigen'
In de Romeinse tijd staan in het huidige Culemborg nederzettingen van 'vechtlustige ruige roodharigen'. Zo noemt de Romeinse geschiedschrijver Tacitus de Bataven. Volgens hem hebben...
De spoorbrug bij Culemborg
De Lekbrug bij Culemborg
De spoorbrug over de Lek bij Culemborg is een baken in het landschap. De huidige brug heeft een illustere voorganger. Die maakt deel uit van...
Foto, boerderij de Engelehoeve, 1979. Collectie Historisch Museum Ede
Hallehuisboerderij Engelenhoeve
Boerderij 'Engelenhove' was een van de zogenaamde 'volgerechtigde boerderijen' in de buurt Ede-Veldhuizen. Zij werden in leenpacht uitgegeven aan hun bewoners. Engelenhove was...
AWKvoetvanOudheusden
Genootschap AWK Voet van Oudheusden
Het Genootschap A.W.K. Voet van Oudheusden werd op 14 oktober 1937 opgericht door een groep enthousiaste Kuilenburgers met belangstelling voor en kennis van de historie...
Paardenmarkt 2011 Ringsteken met Belgische trekpaarden
Paardenmarkt Beusichem
Sinds 1461 wordt de paardenmarkt in Beusichem georganiseerd. Bestond de paardenmarkt in de eerste eeuwen uit de handelsplaats van de Betuwe van paarden, tegenwoordig...
Opening van de Paralympische Spelen in Arnhem. Prinses Margriet met de fakkel, naast haar mr. Pieter (Bron: Nationaal Archief, fotograaf: Croes, Rob C. / Anefo)
Olympische spelen in Arnhem
Bijna iedereen kent de Paralympics, de Olympische Spelen voor sporters met een handicap. Wat minder bekend is, is dat dit sportevenement in 1980 in Arnhem...
Mini-replica’s van “De Tabaksnijder” zijn in vele huiskamers van het Land van Maas en Waal te vinden. Fotografie Hans Barten
De Tabaksnijder
Het initiatief tot plaatsing van dit kunstwerk is genomen door mensen van buurtvereniging De Gangmakers. Zij wilden een beeld op een historische plaats als herinnering...
Camping en bungalowpark Ackersate in Voorthuizen aan het eind van de jaren 70. Collectie Gemeentearchief Barneveld
Korte geschiedenis van toerisme in Voorthuizen
Het toerisme is voor de gemeente Barneveld een factor van economisch belang. Hét gemeentelijke vakantiecentrum is Voorthuizen. In de zomermaanden verdubbelt de bevolking in aantal...
Huis Lakenburg te Wamel door H.Tavenier 1786. Bron: RKD Den Haag
Adellijk huis Lakenburg te Wamel
Wie vanuit de polder naar Wamel kijkt, ziet in een oogopslag de drie kenmerkende gebouwen van dit dorp. Aan de linkerzijde het ranke witte...
Borstbeeld karel de Grote, ws. rond 1349 in Aken gemaakt. Coll. domkapitel Aachen.
Karels strijd tegen Widukind
Karel de Grote is de grote Frankische vorst die in het jaar 800 door de paus tot keizer werd gekroond. Hij had zijn hoofdzetel in...
Overstroming en instorting van de Lappentoren 2 Maart 1784 door Steven Globé
Lappentoren
In de 15e eeuw werd de gehele Waalkade voorzien van een stadsmuur met daarin maar liefst acht stadspoorten, waaronder de Veerpoort.
W.A. van Buren schaatst de Elfstedentocht, 1986. Foto: Soenar Chamid
W.A. van Buren schaatst de Elfstedentocht
Op 26 februari 1986 wordt halverwege de Elfstedentocht bekend dat schaatser W.A. van Buren, die in de vroege ochtend met startkaart nummer 1 is vertrokken,...
Emst zoals het er vroeger uit zag
Emsterhof
Ten noordoosten van Emst, vlak naast de oude spoorlijn tussen Apeldoorn en Zwolle, ligt een fraaie boerderij die bekend staat als de Emsterhof. Het betreft...
IJssellinie Lingewaard
In het begin van de jaren 50 werken inwoners van Bemmel en omgeving aan de bouw van een gigantisch drijvende stuw, die bij de steenfabriek...
Verhuizing naar het nieuwe archiefgebouw, 1982. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Openbaar stadsarchief
'Ook het raadhuis vertoont zich niet onaanzienlijk, maar iets bijzonders wordt er niet bewaard. Het rijke archief, dat er had kunnen zijn, is reeds sedert...
hertenkamp. Foto Hans Barten
Hertenkamp
Het monument Hertenkamp is een sfeerbepalend onderdeel van de omgeving en ligt naast de neogotische Rooms-katholieke Kerk en tegenover de Oude Kerk. In de huidige...
De Steegse Vioolclub, 1912
Eerste verenigingen
In 1855 kreeg het verschijnsel 'vereniging' in Nederland een wettelijke basis, en werden verenigingen centraal - met Koninklijke goedkeuring - geregistreerd. De elite, de burgerij...
Hamburgerstraat met waterpomp
Pompenbuurten
Tot de achttiende eeuw waren er in de straten van Doetinchem waterputten. De Hamburgerstraat had er bijvoorbeeld vier. Circa 1740 werden op de 22 putten...
Aankondiging straatfeest
80 jaar Frans Halslaan
Onze panden bestonden in 2009 tachtig jaar. Dat wilden we niet zomaar voorbij laten gaan. Met drie andere meiden uit de straat ging ik...
De Rooms-Katholieke kerk met begraafplaats in Puiflijk (Bron: RCE)
Over overlijden in Puiflijk
"Daar staan nog twee oudere huizen met oude mensen en naar de rozenkrans, ja allemaal naar de rozenkrans. Van die jongeren kwamen wij daar aan,...
Mariëndaal in de periode 1960-1970
Melkfabriek Mariëndaal
In 1906 werd de Vereniging Apeldoornsche Coöperatieve Fabriek van Melkproducten Mariëndaal opgericht. In het begin waren er maar 41 boeren met in totaal 169 koeien...

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl