Uitgelicht verhaal

Versierde vuurmaker

De ambacht van het 'vuurtje maken'

Tegenwoordig is het makkelijk zat om een vuurtje te maken, maar vroeger was dit een hele, vakkundige bezigheid. Belangrijk was in ieder geval dat je in het bezig was van een stuk vuursteen, wat tondel en een vuurslag. Dat laatste is hier te zien.

Vuur vóór de lucifer  Voor de uitvinding van de veiligheidslucifer in 1844 was het aansteken van een vlammetje en het maken van vuur een omslachtige of gevaarlijke bezigheid. In de vroege middeleeuwen was de vuurslag het middel bij uitstek om iets a…

Lees meer

Versierde vuurmaker, gevonden in een waterput in Nijmegen-West © Museum het Valkhof

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart Toon legenda
  • Canons
  • Organisaties
  • Te bezoeken organisaties
  • Routes
  • Specials
  • Verhalen
Borstbeeld van Pieter Aafjes in de Zandstraat
Pieter Aafjes
Hoofdrolspeler in het rijk geschakeerde muziekleven van Culemborg is Koninklijke Harmonie Pieter Aafjes. De voorloper van deze vereniging is muziekcorps Concordia, opgericht in 1869. In...
De eerste steen van De Schaffelaar. Collectie Gemeentearchief Barneveld
De Schaffelaar
De Schaffelaar is een bijzonder buitenhuis uit het midden van de negentiende eeuw. De Schaffelaar werd ontworpen door de architect Van Veggel in de zogenoemde...
Mausoleum op de Paasberg
Het Mausoleum te Ede
Kort na de bevrijding in 1945 ontstond in de kring van het voormalige Edese verzet het plan om hun vrienden die in het verzet waren...
Bij de vijver van het Sweerts de Landaspark heeft tot 1810 het kasteel Quickborn gestaan, waar de familie Domseler generaties lang heeft gewoond.
Huis Quickborn in Epe
In het parkje dat wordt omsloten door de Quickbornlaan, Wilhelm Tellstraat, Wheemeweg en Polweg, stond twee eeuwen geleden het kasteel de Quickborn. De bouwdatum is...
Herdenkingsmunt vrede van Nijmegen
De vrede van Nijmegen
In 1672 bezetten de troepen van de Franse koning Lodewijk de Veertiende een groot deel van Oost-Nederland, waaronder Nijmegen. Twee jaar lang bleven de Fransen...
Ansicht, Openluchttheater aan de Van Pabstlaan, 1938. Collectie Historisch Museum Ede
Openluchttheater de Eder Kuil
Het Openluchttheater Ede of de Eder Kuil is gebouwd in 1936 in het kader van de werkverschaffing. Er wordt 20.500 kubieke meter grond...
De torenval
De Torenval
Het belangrijkste monument van Harderwijk is de Grote Kerk op het Kerkplein. Oorspronkelijk was het een kleine kerk, de Mariakapel, gebouwd aan het eind van...
Meisjes met bal van Theo van der Nahmer. Fotografie Hans Barten
Meisjes met bal
Dit bronzen kunstwerk toont twee opspringende meisjes die bij een balspel proberen een zogenaamde hoge bal te spelen. Het beeld staat op de stenen zijkant...
Voorbereidingen voor de aanleg van het Twentekanaal bij Lochem, 1930 (Bron: Nationaal Archief Den Haag)
De Achterhoek wil kanalen
Op 1 juli 1933 is het eerste deel van de werkzaamheden voor de aanleg van het Twentekanaal officieel afgesloten met de opening van het sluizencomplex...
Schilderij, Grootestraat Ede in de winter, gezien vanuit het zuiden met gezicht op de toren-kerk, J. van Diggelen, ca. 1920. Collectie Historisch Museum Ede
Oude Kerk
"De kerk is onverbrekelijk verbonden met Ede. Zo was het vroeger, zo is het nog steeds. Deze kerk is niet zomaar een gebouw, ze...
De Geldersche keukenmeid. - Nijmegen: Isaac van Campen, 1768. Signatuur 2206 C 23. (Bron: Koninklijke Bibliotheek)
De volmaakte Geldersche keuken-meyd
Het mooiste Nederlandse kookboek dat in de achttiende eeuw verschijnt, is zonder enige twijfel De volmaakte Geldersche keuken-meyd. Net als het geval was in De...
Links het begin van het Pannerdens kanaal.
Pannerdensch kanaal
Het Pannerdensch Kanaal was in eerste instantie een verdedigingswerk. Om een eventuele Franse inval te weerstaan, legde vestingbouwer Menno van Coehoorn in 1702 een zogenaamd...
De balie van het Flipje en Streekmuseum Tiel
Flipje en Streekmuseum Tiel
In dit historische pand aan de Waal vindt u het nostalgische verhaal van het fruitbaasje Flipje en zijn vriendjes.
Villa Serena in 1916
Villa Serena
Villa Serena werd in 1916 ontworpen door Chris Wegerif samen met zijn oudste zoon Han. Dit pand maakte deel uit van de tweede grotere projectontwikkeling...
Prentbriefkaart, 1980. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Toeristisch Buren
'Het Steedje Buuren, tot welks beschryvinge wy nu overgaan, legt aan een watertje, dat in de Linge valt', aldus Wagenaar in zijn 'Tegenwoordige Staat' uit...
Kerk met pastorie. Fotografie Hans Barten
Rooms-katholieke pastorie
De pastorie van Horssen werd omstreeks 1890 gebouwd als pastorie voor de oude Rooms-katholieke kerk. In de jaren vijftig van de vorige eeuw is het...
Het Badhuisplein, gebouwd door de Nutsstichting
Een huis voor de arbeider
Begin twintigste eeuw is het met de huisvesting van arbeiders slecht gesteld. Krotten zijn geen uitzondering.
Wolsheimer op oude traktor
Agrarisch Ruurlo
Tot het einde van de 19e eeuw kende Ruurlo overwegend gemengde landbouwbedrijven op zandgrond, zoals die overal in het oosten van ons land voorkwamen.
Een tekening van een galg
Galgen in het Gelderse rivierengebied
Galgendaal, Galgenberg, Galgeplek, Galgepad en Galgestraatje. Enkele namen van plaatsen en straten in de Betuwe die aan macabere plekken herinneren. Plaatsen waar vroeger een galg...
Kolkschool in 1934 (Bron: archief Stichting Oud Nijkerk)
Het Nijkerkse Stadhuis
De voorste vleugel van het oude Stadhuis is vermoedelijk in 1743 gebouwd, tijdens de Nijkerkse Gouden Eeuw. Dit herenhuis diende eerst als woning voor de...
Kasteel Biljoen. Foto F.Burgers
Oude kastelen
In de Middeleeuwen werden veel kastelen gebouwd, in een tijd dat edelen als leenmannen de plaats innamen van het centrale staatsgezag in ruil voor grond...
heemkundigmuseum Ommeren
Streekmuseum Baron van Brakell
Zien en ruiken, hoe het was in de Betuwe anno 1800 en eerder. Het streekmuseum Baron van Brakell te Ommeren gelegen op het Landgoed Den...
Het Belgenkamp
Het Belgenkamp
In augustus 1914 brak de Eerste Wereldoorlog uit, een naam die overigens pas na de Tweede Wereldoorlog algemeen gebruikt werd. Buiten Nederland wordt meestal over...
Vuursteengeweer vervaardigd in Culemborg
's Lands geweerfabriek
In 1759 verrijst een geweerfabriek op het voormalige kasteelterrein. Er werken zeventig mensen. Zij smeden en slijpen geweerlopen en bajonetten, maken sloten, laden en beslag,...
Gerhard Huetink bij het Roerdinkhof © Jan van de Lagemaat, CC-BY
“Ik ben gemotiveerd tot het bot om hier wat moois van te maken”
Op een donkere winterse dag rijd ik naar het Woold. Via smalle weggetjes kom ik bij 'Het Roerdinkhof' aan, waar ik in het grote huis...
Huis Lakenburg te Wamel door H.Tavenier 1786. Bron: RKD Den Haag
Adellijk huis Lakenburg te Wamel
Wie vanuit de polder naar Wamel kijkt, ziet in een oogopslag de drie kenmerkende gebouwen van dit dorp. Aan de linkerzijde het ranke witte...
Het Rhedens te Dieren
Onderwijs en opvoeding
Het onderwijs in de Rhedense dorpen week aanvankelijk nauwelijks af van wat we van elders kennen: scholen onder de hoede van de kerk, met een...
Piet Pelle, van de bekende Gazelle reclamecampagnes en stripboekjes.
Grote fabrieken
In 1867 waren in de gemeente Rheden zes steenfabrieken met 442 arbeiders en een sigarenfabriek met 181 werknemers.
Affiche Luxortheater
Na afloop bal!
De vestiging van Blokker aan de markt is bijna vijftig jaar het City Theater geweest. Een bioscoop met ruimte voor vijfhonderd bezoekers. Achter het glas...
Wederopbouw in het centrum
Wederopbouw
Na de Tweede Wereldoorlog lag Nijmegen in puin. Het oorlogsgeweld had woningen, winkels, horecapanden, kerken, bioscopen, bankgebouwen, het stadhuis en het station verwoest. De stad...
Oranjestraat 61 Apeldoorn. Foto mei 2022, Google street view. ©
Gerharda Costeren: Een slaafgemaakte vrouw in Apeldoorn
Gerharda Louise Costeren (Paramaribo 1860-1944) is geboren in slavernij. Zij was in 1863 bij de Emancipatie (afschaffing van de slavernij) slechts 3 jaar oud. Toch...
Land- en Dijkbrief
Al van heel vroeger hadden de dorpen in de Betuwe last van het water. In de twaalfde eeuw begonnen mensen hun rechtsgebied te bedijken door...
Het landschap vertelt
Het landschap vertelt
Als je weet waar je moet kijken, kun je aan een landschap zien wat er vroeger is gebeurd. In het landschap zijn verhalen verborgen over...
De uitzichttoren bij Hotel De Vrijenberg, voorheen Belvédère
Hotel De Vrijenberg
P.J. Schut koos in de jaren '20 van de vorige eeuw een heel strategische plek voor zijn hotel-pension: halverwege Beekbergen en Loenenen op een steenworp...
Pentekening Huis Persingen. Bron: Bibliotheek Rotterdam
Persingen, het kleinste plaatsje van Nederland?
Het kleinste kerkdorp van Nederland, Persingen, ligt op een stuifzandrug die is ontstaan tijdens de laatste ijstijd (ongeveer 10.000 voor Christus). Het verhoogde deel is...
Mariëndaal in de periode 1960-1970
Melkfabriek Mariëndaal
In 1906 werd de Vereniging Apeldoornsche Coöperatieve Fabriek van Melkproducten Mariëndaal opgericht. In het begin waren er maar 41 boeren met in totaal 169 koeien...
De kapel in Bemmel (Foto: M. Janssen Reinen)
Onze Lieve Vrouw van de Bloeiende Betuwe
Tussen Bemmel en Huissen staat een klein kapelletje bovenop een heuvel. Het kapelletje, ter ere van Onze Lieve Vrouw van de Bloeiende Betuwe, is er...
Opening Malburgstaete door Hare Majesteit Koningin Beatrix
Bezoek van de koningin
Riekje uit Malburgen vertelt over de opening van Malburgstaete door Koningin Beatrix.
Kasteel Het Oude Loo
Kasteel Het Oude Loo
Kasteel Het Oude Loo werd in de 15e eeuw gebouwd als jachtslot. In 1684 kocht stadhouder Willem III het kasteel en de omliggende grond. Willem...
Een afbeelding van het aanbregnen van versterkingen aan de Diefdijk
De Hollandse verdediging tegen het Gelderse water
Jarenlang heeft Holland zich willen beschermen tegen het water afkomstig uit 'Gelderse' rivieren. De Diefdijk speelt daarbij een belangrijke rol.
St. Martinuskerk in Velddriel
De Gemeente Gods
Sipke Thomas Vrieswijk, geboren op 21 oktober 1928 in Wouterswoude (Friesland), was vroeger verzekeringsagent. Later noemde hij zichzelf de Profeet of Jesaja en richtte hij...
Reconstructies trijdwagen, museum Het Valkhof
Een lokale krijgsheer
Nog ruim voordat de Romeinen hun eerste legerplaatsen inrichtten langs de Waal liepen hier al krijgers rond. Dat blijkt uit wapens die gevonden zijn in...
Opa Raven in leger
Het Culemborgse landschap
Kees Raven is een echte Culemborger, in hart en nieren: een 'Kuilenburger' dus. Hoewel hij voor zijn studie en carrière koos voor een standplek...
Fruitteelt
Kersenteelt nam in de middeleeuwen en tot het midden van de zeventiende eeuw een belangrijke plaats in. Scheepsladingen kersen werden tot naar Amsterdam vervoerd. Vanaf...
gendringen
Oudheidkundige Vereniging Gemeente Gendringen
De Oudheidkundige Vereniging Gemeente Gendringen richt zich op de geschiedenis van die plaats. Zij omvat verschillende werkgroepen, waaronder een voor archeologie, dialect en foto's. Driemaal...
Het statige pand van de firma Dullaert op de rechterhoek van Nieuwstad en Gasthuisstraat
Nieuwstad 13 en 15
Niet alle afbraak van panden in Zutphen had te maken met vernieling door het bombardement. De stad is ook veranderd tijdens de bevrijding. Sommige gebouwen...
Blauwvosjes
De Vierdaagse
De Vierdaagse ontstond uit sportdagen voor het leger die in de jaren 1904-1908 op verschillende plekken in het land werden gehouden. Vanaf 1909 werden dit...
De Tien Morgen. Fotografie Hans Barten
De Tien Morgen
De voormalige boerderij De Tien Morgen ligt met enkele bijgebouwen aan het einde van een lange oprijlaan, omzoomd met bomen. Het is een boerderij met...
01
Logeren bij een andere cultuur
'In november vorig jaar liep in de eerste klas van het Olympus College voor het eerst het project 'Be my guest'. Een erg leuk...
Suus van Buuren met vriendin Jenny
Suus van Buuren in concentratiekamp vermoord
17 November 1942 wordt het joodse meisje Suus van Buuren (rechts op de foto) uit haar huis gehaald en op transport gezet naar kamp Westerbork.

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl