Uitgelicht verhaal

De grensstreek Gelderland (Nijmegen) - Duitsland

In het oosten van Gelderland begint de Nederlandse rivierdelta. De Rijn stroomt vanuit Duitsland, via de Gelderse Poort, ons land binnen en splitst zich vervolgens in Waal, Neder-Rijn en IJssel. Deze rivierdelta vormde tweeduizend jaar geleden de grens van het Romeinse rijk, de limes. De aanwezigheid van de Romeinen zorgde in deze grensregio voor handel en welvaart.

Deze tekst is onderdeel van de fietsroute Gelderse Grenzen gemaakt bij het Erfgoedfestival 2018: Over grenzen van Gelderland. Karel de Grote In de vroege middeleeuwen vormde de Rijndelta een machtsbasis voor het enorme rijk van keizer Karel de Grot…

Lees meer

Duitsland: Nijmegen © Jan van Goyen PD

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart Toon legenda
  • Canons
  • Organisaties
  • Te bezoeken organisaties
  • Routes
  • Specials
  • Verhalen
Gezicht op de stadzijde van de Burchtpoort te Nijmegen
Burchtpoort
De Burchtpoort was een van de drie stenen toegangspoorten tot de stad toen in de 14e eeuw de eerste dubbele stadsomwalling met grachten werd aangelegd.
Stemlokaal in Elden, 1966 (Bron: Gelders Archief)
Winst voor de VVD in Arnhem
Hoewel rond 1970 de kabouterbeweging op kwam, waren de liberalen in Arnhem de overwinnaars geworden van de gemeenteraadsverkiezingen van 1970. De VVD won twee zetels...
Floris I met bedelnap en geuzenpenning
Floris I van Pallandt
Na de dood van vrouwe Elisabeth wordt haar achterneef Floris van Pallandt de eerste graaf van Culemborg. Hij erft het Culemborgse kasteel, maar verblijft liever...
Gedenksteen op het voormalig gemeentehuis van Beusichem
Op de vlucht voor de bommen
Nadat de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland zijn binnengevallen, wordt ook bij Culemborg gevochten. De stad grenst aan de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Ter verdediging...
Baker met baby en wieg op de kamer van de ouders, ca. 1950
Geboorte in Deest
"Een doctor erbij, tenminste bij de eerste bij ons thuis hadden ze er een doctor bij en toen was 't nog '52 en die is...
Kasteel Engelenburg in Brummen
Geografisch Brummen
Het dorp Brummen bestaat uit de kernen Brummen, Hall en Eerbeek en de buurtschappen Empe, Voorstonden, Tonden, Oeken, Rhienderen, Cortenoever, Leuvenheim en Coldenhove. De geschiedenis...
De Wildenborch (Bron: de Wildenborch, Gelders Erfgoed bezit geen rechten van deze afbeelding)
Roofridderburcht de Wildenborch
Het is nauwelijks voor te stellen dat er zich op deze plek tussen Vorden en Lochem ooit een van de meest geduchte roofridderburchten van de...
Klompenwaard
Groen in Lingewaard
Al bij de opening van het Gannitacircuit in 1974 klonken er kritische stemmen: is de Polder wel de aangewezen plaats om een lint asfalt van...
Een verwoeste boerderij bij Elst in de Betuwe (Bron: Stichting Liberation Route Europe, © Beeldbank WO 2 – NIOD)
Manneneiland Lent
De Betuwe, het land tussen de Waal en de Rijn, werd na september 1944 de grens tussen de geallieerden en het Duitse grondgebied. Het half...
Het oorlogsmonument in Oldebroek
De razzia in Oldebroek
In het najaar van 1944 besloot het Duitse bezettingsleger de IJssellinie aan te leggen, een verdedigingswerk langs de IJssel, gericht tegen mogelijke aanvallen van de...
Kasteel Batenburg. Bron: Gelders Archief via Wikimedia commons
Stichting Batenburgs Erfgoed
De stichting Batenburgs Erfgoed werd statutair opgericht op 10 april 2000. Als plaatselijke werkgroep van de Historische Vereniging Tweestromenland waren wij toen al twee...
Het Nationale Park De Hoge Veluwe Foto: Marten Idema
Het Nationale Park de Hoge Veluwe
Het gefortuneerde echtpaar Kröller-Müller kocht aan het begin van de vorige eeuw, in 1909, een groot stuk land op de Veluwe. De familie, die in...
Foto Museum Boer Kip
Museum Boer Kip
Herman Kip was boer en kunstschilder en wilde niets weten van de gemakken van de twintigste eeuw.
MGZuwent
Oudheidkundige Vereniging Zuwent
De Oudheidkundige Vereniging Zuwent houdt zich bezig met de historie van de dorpen Zieuwent en Mariënvelde (voorheen Achter-Zieuwent). Zij publiceert driemaal per jaar het verenigingsblad...
Het stadhuis aan de markt
Het stadhuis
Boven de toegangsdeur van het Culemborgse stadhuis twee sierlijke initialen. De 'A' is van Antonis van Lalaing, graaf van Hoogstraten en stadhouder van Holland, Zeeland...
Jan Hilgers na het maken van zijn eerste Nederlandse vlucht, 29 juli 1910. Collectie Historisch Museum Ede
Jan Hilgers monument
Op 29 juli 1910 maakt Jan Hilgers op de Doesburgerheide bij Ede als eerste Nederlander een vlucht in een gemotoriseerd vliegtuig door het Nederlandse...
Steenfabriek Vogelensangh. Fotografie Hans Barten
Steenfabriek Vogelensangh
Tot in de zestiger jaren van de vorige eeuw had vrijwel ieder dorp aan de Waal een of meerdere steenfabrieken. Ook Deest had steenfabrieken en...
Schade in Hotel Erica na de bevrijding (Bron: Nationaal Bevrijdingsmuseum 1944-1945)
Hotel Erica
Na het bombardement op Nijmegen op 22 februari 1944 werd Hotel Erica in Berg en Dal een opvangcentrum voor vluchtelingen uit de stad. Toen zeven...
Driels Museum
Driels Museum
De verzameling van het Driels museum richt zich in de eerste plaats op de economische bedrijvigheid binnen de dorpen uit de "oude" gemeente Maasdriel te...
Het Nutsgebouw stond op de plaats van de tegewoordige HEMA. Collectie Gemeentearchief Barneveld
Tot Nut van 't Algemeen
Aan het eind van de achttiende eeuw gingen nog niet alle kinderen naar school en zeker niet zo lang als nu. Er waren mensen die...
Erwin Akkerman RBT-KAN spreekt met deelnemers verhalenproject Erfgoedstudiehuis feb 2015
Werkgroep Bewaorsmiense
De Bewaorsmiense is een werkgroep van de Historische Vereniging Tweestromenland.
Politionele acties
Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog is de drang naar vrijheid en onafhankelijkheid in het voormalig Oost-Indië groot.
Bouw van de verkeersbrug bij Zaltbommel
Het eiland ontsloten: zes bruggen voor de Bommelerwaard
Eeuwenlang werd de Bommelerwaard geheel omsloten door het water van de Waal en Maas. De komst van spoor- en verkeersbruggen bracht daar verandering in. De...
Romeinse vondst Ekershof - insigne. Bron: Stichting Tremele
Ekershof
In 2011 werden op de Ekershof tijdens de aanleg van het nieuwe dorpshart zeer bijzondere archeologische vondsten gedaan. De oudste vondst is een scharnier van...
Samen van Corrie Wortelboer. Fotografie Hans Barten
Samen
In het centrale park van het voormalige Boldershof staat op een bank van hardhouten planken een bronzen beeld van een man met een kind met...
Distels
De proefboerderij
Sinds 1960 mag Cees van der Plaat zichzelf Enspijker noemen. In dat jaar trouwde hij met Geertje van Mourik. Haar ouders woonden aan de Molenkampstraat,...
Wilper molen
Wilper Molen
Stichting Behoud Wilpermolen heeft als doel het monument de Wilpermolen te Posterenk in perfect werkende staat te houden. Als doelstelling is daarnaast in de...
Rozengracht en Overwelving ca. 1910
Het Broederenklooster
In 1888 vond stadsarchitect Etteger het voormalige Broederenklooster, waarin sinds 1591 de Latijnsche School was gevestigd, "rijp voor de sloop". Het werd echter opgeknapt en...
Het statige pand van de firma Dullaert op de rechterhoek van Nieuwstad en Gasthuisstraat
Nieuwstad 13 en 15
Niet alle afbraak van panden in Zutphen had te maken met vernieling door het bombardement. De stad is ook veranderd tijdens de bevrijding. Sommige gebouwen...
Foto, vliegtuig in aanbouw. Op de voorgrond staat de heer Melgers. Links vooraan zit de vliegenier J.W.E.L. Hilgers, 1910. Collectie Historisch Museum Ede
Vliegkamp Ede vliegveld eerste vlucht Jan Hilgers
Op deze plek wordt in 1910 gejuicht en geschreeuwd. Een reporter beschrijft het vliegterrein dat "maar een goed half uurtje" buiten het dorp ligt. Het...
Personeel aan het werk in een ijzergieterij in Deventer
IJzer in Gelderland
De Veluwe werd vroeger gebruikt als ijzerwingebied. Hier kwamen duizenden kilo's ijzererts uit ijzeroer en klapperstenen.
Streektaalkoffer
Over overlijden in Ulft
"Als de kist in de lijkkoets lag met een of twee paarden ervoor werd er naar het kerkhof gereden en de familie, vrienden en bekenden...
Franciscanerklooster Alverna, 1887. Bron: Pontianus Polman & Maturus Hendriks (1980) Alverna. Van begin tot einde. 1887-1980, Wijchen: s.n., p. 15 (via Wikimedia)
Klooster gaf een uithoek een gezicht
Alverna ontstond in feite pas toen de Franciscanen er in 1886 een klooster bouwden. De monniken zullen zich aangetrokken hebben gevoeld bij dit arme...
Kopie van het Lingenrecht uit 1330. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Dijken ouder dan de stad
De graaf van Gelre gaat in het begin van de 14e eeuw meer waterstaatszaken regelen. Ook in Buren willen de regionale heersers hun gebied beschermen...
De Fokgeit van Marcus Ravenswaaij in Bruchem (Bron: Wikimedia, foto: Polleket)
Cultuur: isolement van de regio
Gerrit Verkuil (81 jaar) is geboren en getogen in Bruchem, een klein dorpje (een dorpje of een klein dorp) ten zuidwesten van Zaltbommel. Hij...
Kaart uit 1663 met daarop de molen van Hernen
Molen in Hernen
De molen in Hernen vormt een belangrijk onderdeel van de geschiedenis van de heerlijkheid Hernen. De huidige molen uit 1745 vervangt een houten standerdmolen...
Aankondiging huldiging van de heer Jan Herman van Heek
De ‘Berghse Kei’
Aan het begin van de toegangsweg naar Kasteel Huis Bergh ligt een bijna 25 ton zware, granieten, zwerfsteen. De 'Berghse Kei', zoals hij ook...
Jan Ekels, 1728. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
De Sint Lambertuskerk
De Sint Lambertuskerk in het centrum van Buren is ouder dan de stad zelf. Vermoedelijk staat in de tweede helft van de 13e eeuw op...
De Joodse gemeenschap
Joodse gemeenschap
De geschiedenis van joden - mensen die de joodse godsdienst belijden - is vol tragische momenten. Eeuwenlang zijn ze onbarmhartig vervolgd. Vaak waren ze niet...
Stemlokaal in Elden, 1966 (Bron: Gelders Archief)
De Arnhemse kabouterbeweging
De Arnhemse kabouterbeweging ging op 26 februari 1970 van start in een leegstaand gebouw aan de Oeverstraat. Toen de vredelievende kaboutergemeenschap hier regelmatig werd bedreigd...
Wasmachines maken in de Nieuwstraat (Bron: archief Stichting Oud Nijkerk)
Lokale productie van wasmachines
In een van de vroegere tabakspakhuizen van Nijkerk zijn nu verschillende bedrijven gehuisvest. Dit industriële erfgoed, in een vervallen staat geraakt, is aan het begin...
Meteren Bergakker
Middeleeuwse boerderij De Bergakker
De Meterense Mark of Merk, was een riviertje dat op het diepste punt van de komgronden tussen Waal en Linge stroomde. Langs de Mark vinden...
Boerderij De Knotsenburg aan de achterzijde. Fotografie Hans Barten
Boerderij De Knotsenburg
Deze boerderij aan de voet van de Waalbandijk is een hallehuisboerderij met een middenlangsdeel en een dwarsgeplaatst voorhuis. Naar de vorm wordt zo’n boerderij een...
Straatje in het centrum van Nijmegen (Bron: Numaga.nl)
Numaga
Met circa achthonderd leden is Numaga al meer dan vijftig jaar een toonaangevende cultuur-historische organisatie binnen de Nijmeegse samenleving. Numaga stimuleert onderzoek, verzorgt publicaties, organiseert...
Grote gele kwikstaart. Foto: Geldersch Landschap en Kasteelen, Koos Dansen
Beekhuizer beek zorgt voor zeldzame vogels
Beekhuizer beek, die zich door het park en de landerijen van Biljoen slingert, staat bekend om zijn schone water. Langs deze beek leven zeldzame watervogels....
Sibylle van Griethuysen, Arnoud van Halen, ca. 1720. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
De Dichtende Dokter en zijn voorgangers
Daar is een zek're plaats, men noemt ze Stad van Buren, Dáár heb ik mijn beroep, en doe er heelkunst-kuren.
heemkundigmuseum Ommeren
Streekmuseum Baron van Brakell
Zien en ruiken, hoe het was in de Betuwe anno 1800 en eerder. Het streekmuseum Baron van Brakell te Ommeren gelegen op het Landgoed Den...
Het ondiepe bad van het Badhuis in augustus 1927
Badhuis
Het voormalige Badhuis, vroeger gelegen op de hoek van de Badhuisweg en de Sprengenweg, opende in juli/augustus 1883 zijn deuren. Talloze Apeldoorners leerden hier in...
Muurreclame van voormalige sigarenfabriek  Dejaco
Elke dag sigaren maken
De Arbeidswet van 1919 bepaalt dat arbeiders in fabrieken maximaal 45 uur per week mogen werken, en maar acht uur per dag. Een hele overgang...
Heilig Landstichting
Heilig Landstichting
In de heuvels rondom Nijmegen verrijst tussen 1911 en 1940 een stukje Midden Oosten - de Heilig Land Stichting. Het park, naar een ontwerp van...

Culturele en historische organisaties

Bekijk organisaties

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl