Middeleeuwse nederzettingsresten in Voorst

Voorganger van het historische erf

Tijdens de opgraving langs de N345 in Voorst in 2017 werden op twee vindplaatsen vooral nederzettingsresten uit de volle/late middeleeuwen gevonden. De hier opgegraven nederzetting lijkt een voorganger te zijn van het historische erf van de hoeven De Kolke, De Oude Kolke en Houtwijk. De nederzetting bestaat uit drie huisplattegronden, waterputten, poelen, kuilen, greppels, muurresten en diergraven.

Plattegronden

Ten noorden van de Klarenbeekseweg liggen twee plattegronden die bijna haaks aaneen lijken te zijn geschakeld. Mogelijk is één van twee een grote schuur. In de nabijheid van deze twee gebouwen liggen vijf waterputten en tientallen kuilen. Ten oosten en noordoosten van de gebouwen liggen greppels met daarlangs palenrijen. Mogelijk zijn dit erfgreppels. Eén van twee splitst zich haaks af van de tweede greppel, misschien was dit een inscharingsplaats voor vee.

In het zuidelijke deel ligt, parallel aan de Klarenbeekseweg, een derde huisplattegrond. De plattegrond is gefundeerd door een vaalgrijze cultuurlaag. Is dit een aanwijzig voor de aanwezigheid van een huisterp of is dit een vroege fase van de vorming van de enk (vóór 1200)?

Kolken en diergraven

In het westen, richting de huidige huisterp van hoeve De Oude Kolke, liggen twee gedempte poelen of kolken. De nabije hoeven De Oude Kolke en De Kolke danken beide hun naam aan dergelijke gedempte kolken.

Ten zuiden van de huisplaats ligt een cluster diergraven. Deze lijken enigszins geordend te zijn aangelegd. Ze bevatten vrijwel uitsluitend runderskeletten, vaak meerdere kadavers per kuil. Ook liggen er enkele verspreide diergraven.

Bebouwing bij de Voorsterbeek

Het is opmerkelijk dat de huidige boerderijen allemaal zijn gebouwd op huisterpen. Blijkbaar is in de loop van de eeuwen de (periodieke) wateroverlast vanuit de Voorsterbeek toegenomen en was het nodig verhoogde woonplaatsen aan te leggen. De IJsselvallei ter hoogte van Voorst is vrij nauw en zeker na aanleg van de Bandijk speelde wateroverlast een rol. Zo zijn in de veertiende eeuw meerdere grote doorbraken geregistreerd, die de vele kolken bij Voorst hebben gevormd. Daarnaast stuwde de IJssel bij een hoge waterstand ook de Voorsterbeek op, waardoor de afwatering daarvan werd belemmerd.

 

Dit verhaal is afkomstig uit de Gelderse Archeologische Kroniek 2018.

Auteur: Nathalie Vossen

 


Rechten

©

Relevante links

Vond u dit artikel nuttig?

Verwante collectiestukken

Ga naar CollectieGelderland

Verwante verhalen

Lees meer

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3521690
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

 

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl