Het Holthuis in Twello Een landhuis met middeleeuwse fundamenten

Het huidige Holthuis © John Wennips www.kasteleninnederland.nl Het Holthuis in 1743 op een gravure van Hendrik Spilman na de grote verbouwing uit 1721 door het echtpaar Brand-Seppe © www.kasteleninnederland.nl Het Holthuis bij Twello in 1744 op een gravure van Hendrik Spilman. De gravures zijn op basis van de tekeningen van Jan de Beijer gemaakt. © www.kasteleninnederland.nl
Ten noordoosten van het dorp Twello ligt het Holthuis. In de achttiende en negentiende eeuw is een rechthoekig landhuis van baksteen gebouwd, waarschijnlijk op de fundamenten van het versterkt huis uit de middeleeuwen. De parkaanleg er omheen benadrukt de voornaamheid ervan.

Verschillende adellijke eigenaren tot de zeventiende eeuw

Het Heilige Geest Gasthuis in Deventer verplicht het Holthuis al in 1374 om een tiende van de oogst af te dragen. De heren van Bronckhorst geven vanaf 1512 het huis te leen aan het geslacht Cuynre. Later in de zestiende eeuw bewoont de familie Schull de havezate Holthuis van 1524 tot 1575. Op het einde van die eeuw, in 1593, verwerft de familie Van der Hell het landgoed. Een eeuw later, in 1695, is het de familie Van Renesse die het Holthuis overneemt.

Vele verbouwingen in de achttiende en negentiende eeuw

Een beeld van de havezate uit de middeleeuwen is er niet. Het echtpaar Brand-Seppe koopt het Holthuis in 1719 en laat meerdere verbouwingen uitvoeren. Daarvan zijn wel beelden, dankzij twee tekeningen van Jan de Beijer uit 1743 en 1744. Een eeuw later blijkt uit kadastertekeningen dat de zijvleugel is verdwenen en kort daarna wordt de gracht gedempt.
In de negentiende eeuw dienen zich verschillende adellijke bewoners aan, waaronder Carel Arend Jan baron van Boecop. Op een veiling koopt Joan Frederik, een lid van de familie Nering Bögell en eigenaar van de ijzergieterij en machinefabriek uit Deventer, het Holthuis. Hij past het aan en gebruikt het als zomerverblijf. Zijn kleinzoon maakt het geschikt voor permanente bewoning.

Lotgevallen in de twintigste eeuw

De burgemeester van Voorst, baron Van der Feltz, koopt in 1938 het verwaarloosde landgoed Holthuis en laat het opknappen. In 1944 vordert de Duitse bezetter het landgoed en beschadigt een neerstortend geallieerd vliegtuig het huis ernstig. Na de Tweede Wereldoorlog wordt de schade hersteld en neemt de familie Feltz het Holthuis weer in bezit. Een duiventil ten westen van het Holthuis geeft de plaats aan waar het vliegtuig neerstortte. Er wonen particulieren in het Holthuis dat aan de zuidzijde grenst aan het park van Hackforts Veenhuis.


Bron: Jan Vredenburg (eindred.), Kastelen in Gelderland, Uitgeverij Matrijs, Utrecht 2013, p. 461-462.

Auteur: Ben Boersema 

Locatie

Vond u dit artikel nuttig?
Ja Nee

Inschrijven nieuwsbrief

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl