Beleef de Gelderse geschiedenis

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Ben jij een echte kasteelliefhebber? Van ruïnes tot trekpleisters, klik hier om van alles te leren over de kastelen in Gelderland!

Verhaal van Gelderland brengt de schat aan informatie van duizenden collectiestukken, onderzoeken, verhalen & musea bij elkaar. Kom ontdekken.

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Actueel

Bekijk al het nieuws

Tentoonstelling | Charley Toorop & Pyke Koch. Alles of niets

Museum MORE

21-6-2026 t/m 25-10-2026

Charley Toorop (1891-1955) en Pyke Koch (1901-1991) worden in Nederland...

Lees meer

Tentoonstelling | OPGEDOKEN! Verdronken meesterwerken tot leven gebracht

Noord-Veluws Kunstmuseum

11-7-2026 t/m 27-9-2026

Zes Nederlandse meesterwerken, verloren gegaan bij het zinken van het...

Lees meer

Tentoonstelling | Uit de diepte

Museum De Bastei

4-7-2026 t/m 17-5-2027

Zaterdag 4 juli beleef je een speciale 'night at the museum' als opening...

Lees meer

Tentoonstelling | Wezenlijke zorg: ziekte en gezondheid in Kinderdorp Neerbosch 1863–2000

Nieuwe tentoonstelling belicht geschiedenis van zorg en verzorging in Kinderdorp Neerbosch

28-6-2026 t/m 28-10-2026

Hoe werden kinderen verzorgd wanneer zij ziek waren? Welke ziekten...

Lees meer

Verhalen

Bekijk alle verhalen

Klokkenluidersgilden in Gelderland

Klokken luiden toen en nu

Het luiden van klokken is de meest herkenbare vorm van klokgebruik. Dit...

Lees meer

Klokgieters werkzaam in Gelderland

Proces van klokken maken en klokkengieter Geert van Wou

Nederland telt anno 2026 zo’n vijfduizend monumentale luidklokken. Vanaf...

Lees meer

De onverzettelijkheid van Sonja

Een portret uit de Kroniek van Ede

“De gemengde geur van de paarden en het leer van de zadels staan mij nog...

Lees meer

Historische bruggen in Gelderland

Schipbruggen, spoorbruggen en beweegbare bruggen

Nederland is bij uitstek een waterland. Het is dan ook niet...

Lees meer

Uitgelicht verhaal

Duiventil van Leur, een stille getuige...

Heerlijkheid Leur, Van Balverenlaan 10, Leur

Een duiventil heeft alles te maken met het recht op de 'duyveslagh'. Het recht is genoemd naar de sluiting (duivenslag) die binnen de til voor het vlieggat is aangebracht om duiven te kunnen vasthouden. Het recht, in eerste instantie bedoeld om de overlast van duiven op het land tegen te gaan, was in het begin een van de 'heerlijke rechten' van de adel. Later kregen ook andere grondbezitters, als boeren, kloosters en steden dit recht. De duivenslag was een soort prestige voor de eigenaar.

Behalve bescherming van de oogst werden duiven ook vastgehouden vanwege de eieren, het vlees en de mest. Duivenvlees was in de winter een welkome aanvulling als vers rund- en varkensvlees moeilijk te verkrijgen was. De mest was belangrijk voor de bem…

Lees meer

Duiventil in Leur. ©

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart

Toon legenda

Canons
Organisaties
Te bezoeken organisaties
Routes
Specials
Verhalen

De Snijcamer

Slechts weinig mensen, ook in Harderwijk zelf, weten dat de stad meer dan anderhalve eeuw een universiteit heeft gehad. Van 1648-1812 was in Harderwijk de...

Stemlokaal in Elden, 1966 (Bron: Gelders Archief)

Winst voor de VVD in Arnhem

Hoewel rond 1970 de kabouterbeweging op kwam, waren de liberalen in Arnhem de overwinnaars geworden van de gemeenteraadsverkiezingen van 1970. De VVD won twee zetels...

Werk aan het Spoel

Tijdens de Hollandse Oorlog (1672-1678) werd op initiatief van de Staten van Holland voor het eerst een "Hollandse Waterlinie" in gereedheid gebracht. Deze waterlinie volgde...

Fort Pannerden

Het Fort Pannerden in de gemeente Lingewaard is gebouwd tussen 1869 en 1871 op basis van een ontwerp van ingenieur J.C. Ninaber uit 1819.

Celtic fields in Epe

Celtic Fields (ook: raatakkers) zijn kleine, min of meer vierkante of rechthoekige aaneensluitende akkers zoals die vanaf de Late Bronstijd tot in de Romeinse tijd...

AWN Afdeling 18 Zuid-Salland, IJsselstreek, Oost-Veluwezoom

De afdeling Zuid-Salland, IJsselstreek, Oost-Veluwezoom is een afdeling van de Archeologische Werkgemeenschap voor Nederland. Kortheidshalve duiden we onze afdeling aan als AWN 18. Ons werkgebied...

Na afloop bal!

De vestiging van Blokker aan de markt is bijna vijftig jaar het City Theater geweest. Een bioscoop met ruimte voor vijfhonderd bezoekers. Achter het glas...

Het landschap vertelt

Als je weet waar je moet kijken, kun je aan een landschap zien wat er vroeger is gebeurd. In het landschap zijn verhalen verborgen over...

Gedenksteen op het voormalig gemeentehuis van Beusichem

Op de vlucht voor de bommen

Nadat de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland zijn binnengevallen, wordt ook bij Culemborg gevochten. De stad grenst aan de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Ter verdediging...

Pomp 1747

Deze stadspomp heeft gedurende zijn bestaan op veel verschillende plaatsen gestaan. In 1774 werd de pomp geplaatst op de kruising tussen de Hertogstraat en het...

Een 4000 kVA transformator uit 1916 (Bron: Stichting Willem Smit Historie)

De geschiedenis van Willem Smit & Co’s Transformatorenfabriek

In 1900 bouwt Willem Smit in Slikkerveer de eerste Nederlandse transformator. Hij was toen al achttien jaar actief in de elektrische energietechniek. Dit werd een...

Historisch Museum Grenadiers en Jagers

Het vaandel is voor ieder regiment belangrijk. Vroeger liep de vaandeldrager voorop in de strijd. Tegenwoordig blijft het vaandel thuis, maar het houdt een grote...

Oogmerk: Erik Odijk

In 2012 is Plaatsmaken begonnen met het filmen van Gelderse kunstenaars in hun atelier. Bijzondere werkprocessen van kunstenaars, en gedachten die daarbij horen, worden zo...

Schilderij van het huis, slot of kasteel Kernhem Ede, zoals het eruitzag voordat het huidige classicistische huis in 1803 werd gebouwd, Isaak Ouwater, 1784. Collectie Historisch Museum Ede

Huis Kernhem

De graven van Gelre bouwen van de 12e tot en met de 14e eeuw diverse versterkingen langs de grenzen met Utrecht. De burcht Kernhem...

Historisch Genootschap Lochem Laren Barchem

Het Historisch Genootschap Lochem Laren Barchem is een museaal en historisch documentair informatiecentrum voor Lochem en omgeving. Het genootschap beschikt over een eigen gebouw, De...

Vóór de Nieuwe Hollandse Waterlinie

Nederland is ontstaan in een delta waarin rivieren en zee elkaar ontmoetten. De delta was een waterwildernis, maar zijn vruchtbaarheid trok al vroeg de...

Bloesem in de Betuwe (Echteld). Bron: Deze foto is beschikbaar gesteld door Panoramio en valt onder het copyright van de eigenaar. Fotograaf: Jac Hendrix.

Een muzikale rondreis met Dick van Altena

Het Gelderse Waterlinielandschap heeft mensen ook muzikaal geïnspireerd. Dick van Altena neemt je mee op een rondreis door de Betuwe met zijn muziek in het...

De Haas en Van Brero

Op 1 januari 1901 in Amsterdam richtten de 29-jarige Klaas de Haas en de 26-jarige Alexander van Brero de firma de Haas en van Brero...

Oud en Nieuw in Nijmegen

"Oud en Nieuw vierden we weer allemaal samen, vaak toch wel bij ons thuis met alle kinderen, vader en moeder erbij. Heel bijzonder was dat...

Alphons

Dit tweedelige kunstwerk staat op het voorplein van het gebouw van de woningbouwvereniging Alphons Ariëns op het Kerkenland.

Ontwerptekening van De Mussenberg, Arnhems enige arbeidstuinstad (Bron: Nationaal Archief Den Haag)

Arnhem en de Woningwet

In de negentiende eeuw was het toezicht op de volkshuisvesting overgelaten aan gemeenteraden. Sommige gemeenten stelden wel bouwverordeningen op, maar deze waren onvoldoende om de...

Herenhuizen in het groen

Culemborg is rond 1900 een industriestad van achtduizend inwoners. Rondom het oude centrum staan veel arbeidershuisjes in sloppen en stegen. Zowel in de huizen als...

Huize Voërst (Bron: archief Stichting Oud Nijkerk)

De Postkamer

De Postkamer was voorheen het Nijkerkse postkantoor. De foto is genomen tijdens de officiële opening in 1942. Vroeger stond op de plek van 'De Postkamer'...

Toren

Kasteel Huis Bergh heeft een bouwgeschiedenis die teruggaat tot in de dertiende eeuw. Wetenschappers zijn van mening dat er al voor 1250 op deze plaats...

Wageningen 45

Op 1 januari 2014 zijn de stichting Nationaal Comité Herdenking Capitulaties Wageningen 1945 (NCHC), het Comité 4 en 5 mei Wageningen (C45W) en de Stichting...

De Vleeschhal van Joseph en Herman Dormits in de jaren 1920-1930.

Lege plekken

Niet in de hele 'Verloren Stad Zutphen' zijn verdwenen panden vervangen door nieuwbouw of een nieuwe straataanleg. Op een paar plaatsen is nog duidelijk een...

De vergeten watersnood van 1827

Op 3 maart 1827 voltrok zich wat wel de vergeten watersnoodramp van de Betuwe wordt genoemd. Het wordt 'vergeten' genoemd omdat er weinig over...

Kermis in Ulft

"Het koningschieten dat gebeurde op maandag, dan begon het koningschieten. Eerst werd er geschoten met geweer op de vleugels, de kop en de staart. En...

Havezate de Magerhorst

Veel Liemerse voormalige havezaten lijden aan enige vorm van verval. De huidige eigenaar van de Magerhorst streefde ernaar om zijn huis zoveel mogelijk iets van...

Jan Hilgers na het maken van zijn eerste Nederlandse vlucht, 29 juli 1910. Collectie Historisch Museum Ede

Jan Hilgers monument

Op 29 juli 1910 maakt Jan Hilgers op de Doesburgerheide bij Ede als eerste Nederlander een vlucht in een gemotoriseerd vliegtuig door het Nederlandse...

De Scharenburg

Deze grote T-boerderij met de naam "De Scharenburg" is in hoofdvorm en detaillering vrij gaaf bewaard gebleven. De boerderij bestaat uit een breed voorhuis met...

Marke van Ruurlo en Ruurlose Broek

De Marke is de vroegste vorm van gemeentebestuur en was de vergadering van de heer en de boeren met stemrecht in het beheer over gemeenschappelijke...

Afscheid van Betuw tijdens receptie 1980

Melkboer van Betuw in Arnhem-Zuid

'Na vijf jaar in de binnenstad van Arnhem gewoond en gewerkt te hebben als zelfstandig ondernemer, verhuisden wij in 1954 met drie kleine kinderen...

Schilderij, gezicht op Ede met Oude Kerk en dorpsboerderij, Lodewijk (Louis) Soonius, ca. 1950. Collectie Historisch Museum Ede

Boerderij De Ark

Op deze plek aan het Oude Kerkplein stond vroeger een klein boerderijtje: De Ark. Het boerderijtje kreeg begin vorige eeuw de aandacht van menig...

Rooms-katholieke kerk Johannes de Doper

Als we de Kerkstraat binnenrijden, zien we de door de toren gedomineerde driebeukige hallekerk. Het middenschip en de zijbeuken bij een hallekerk zijn even hoog....

Oranjefeest in Veessen op 11-07-1967 (Bron: Archieven van de Heerder Historische Vereniging)

Koninginnedag in Wapenveld

"Daarna waren er allerlei spelletjes en dan kon je een sinaasappel verdienen of een lintje waarvoor je je uit de naad liep om die te...

Huis te Horssen

Ten westen van de dorpskern ligt, in een omgeving vol juweeltjes van boerderijen, het Huis Horssen. Het huis is in de negentiende eeuw verbouwd van...

Noorderkerk

De Noorderkerk is gebouwd in 1903. Tot 2010 is het gebouw eigendom van de Gereformeerde Kerk (sinds 2004 PKN). Het gebouw is een ontwerp...

Muntgebouw

Het rechthoekige huis op Muntwal 1 dateert uit de vijftiende eeuw en was de uiteindelijke zetel van de Berghse Munt. Het Muntrecht, dat wil zeggen...

Woningbouw en urbanisatie

Het massale gebrek aan woonruimte werd na de Tweede Wereldoorlog aangemerkt als 'volksvijand nr.1'. Ministers van Volkshuisvesting en hele kabinetten werden afgerekend op het aantal...

Huize Welgelegen

Wanneer Jan Hendrik van Kinsbergen na talrijke omzwervingen en avonturen in 1798 neerstrijkt op het landgoed Welgelegen, ligt dit nog aan de rand van het...

Concentratie bij het schieten (Foto: collectie Liemers Museum - Gelders Schuttersmuseum)

Schutterijen en schuttersgilden

De provincie Gelderland telt vandaag de dag ongeveer tachtig schutterijen en schuttersgilden. De oorsprong van deze verenigingen ligt in de behoefte aan veiligheid en broederschap....

De proefboerderij

Sinds 1960 mag Cees van der Plaat zichzelf Enspijker noemen. In dat jaar trouwde hij met Geertje van Mourik. Haar ouders woonden aan de Molenkampstraat,...

Nijmeegs clubhuis De Haard

De Nijmeegse wijk Het Willemskwartier is aan het begin van de twintigste eeuw een echte volksbuurt waar veel grote gezinnen wonen.

Bouwstijlen in Ruurlo

Hoewel er in Ruurlo geen typerende voorbeelden van bouwstijlen te vinden zijn, behalve dan de twee kerken en het Postkantoor, zijn er toch wel huizen...

Britse militairen trekken op naar de Waalbrug

Verzetsmonument

Het verzetsmonument stamt uit 1954 en is gemaakt door kunstenaar en verzetstrijder Marius van Beek.

Geboorte in Brummen

"Toen ik in maart 1942 geboren werd, was het erg koud en lag er een dik pak sneeuw. De huisarts werd door mijn vader opgetrommeld...

De eerste ijsbaan van Arnhem op tennisclub De Hoogkamp in 1954

Tennisclub De Hoogkamp met de eerste ijsbaan van Arnhem

'Voor 1954 werkte ik als tennisleraar in Amsterdam, maar de sfeer onderling was niet goed. Ik hoorde dat er in Arnhem een tennisbanencomplex te...

Bevestiging van het stadsrecht van Tiel door Reinald III van Gelre, 1371

Tiel wordt Gelders

In de dertiende eeuw is Tiel een uithoek van Brabant. Het wordt dan ook verschillende keren bedreigd. In 1286 wordt het zelfs volledig verwoest.

De Voorst

De Voorst is een gevarieerd cultuurlandschap, waar bos, cultuurgrond en boerderijen elkaar afwisselen. Er zijn statige lanen, schilderachtige laantjes, bosvijvers, weidepoelen, houtwallen en solitaire bomen...