Opgraven om te herbegraven

Opgraving ten behoeve van de herbegraving van oude Arnhemmers

In mei 2019 heeft Team Archeologie van gemeente Arnhem een opgraving uitgevoerd ten westen van de toreningang van de grote Eusebiuskerk. De aanleiding tot dit onderzoek was bijzonder, namelijk de herbegraving van oude Arnhemmers. Het botmateriaal van deze mensen was bij opgravingen in 2017 aan de noordzijde van de Eusebiuskerk verzameld. Het was steeds de bedoeling om na de uitwerking de beenderen te herbegraven, bij voorkeur in de nabijheid van de kerk en de originele vindplaats.

De locatie van de bouwlift die tijdens de restauratie van de kerktoren dienst heeft gedaan, leek een uitgelezen plaats. Voorafgaand aan de graafwerkzaamheden voor de fundering van deze steigerlift was deze plek in 2009 al onderzocht tot op het eerste sporenvlak. Bij het huidige onderzoek is verdiept tot in de natuurlijke ondergrond. En op het diepste niveau heeft op 27 mei 2019 de herbegraving van skeletmateriaal plaatsgevonden.

Sporen vanaf de middeleeuwen

Tijdens het kleine onderzoek zijn resten uit de middeleeuwen tot en met de moderne tijd aangetroffen. Het betrof een rij paalkuilen  (misschien een deel van een spieker?), afvalkuilen, twee diergraven, een oven en haard, muurfunderingen en uitbraaksporen van muren en heel veel puin.

De sporen en structuren zijn in drie fasen ingedeeld. De eerste fase wordt gevormd door  pre-stedelijke bebouwing  in de vorm van paalsporen, kuilen, diergraven en afvalkuilen. Dan volgt een stedelijke fase waar de aangetroffen muurfunderingen, de haard en oven op duiden. De derde fase wordt gekenmerkt door de verwoesting van de gebouwen  tijdens en na de bombardementen in 1944, gericht tegen de Duitse bezetter.

Vondstmateriaal

De vondsten bevatten onder andere een complete haardsteen,  een maalsteen van tefriet en een leistenen speelschijfje. Tussen het verzamelde dierlijk botmateriaal bevonden zich de resten van een zwaan en een hert. In een kuil werd smeedafval in de vorm van bronsslak gevonden. En een in scherven aangetroffen bijna-steengoed kan kon goed gerestaureerd worden.

De oudste vondst is een fragment Badorf keramiek dat tussen 800 en 1050 wordt gedateerd. De jongste vondst is een fragment gesmolten glas, gevonden tussen het puin: een herinnering aan de enorme hitte die het gevolg was van het bombardement op Arnhem in 1944.

Bronnen en verder lezen:

  • Smole, L. e.a., 2021: Kerkplein te Arnhem. Begraven, opgegraven en herbegraven. Een opgraving ten behoeve van de grafrust van oude stadsgenoten. In: Archeologisch Rapport Arnhem 110
  • Begraven, opgegraven en herbegraven - een publieksartikel over ditzelfde onderzoek


Rechten

© Leo Smole, 2022, CC-BY-NC

Relevante links

Vond u dit artikel nuttig?

  • Archeokroniek

  • Archeologie

  • 1000-1500

  • Arnhem

  • Arnhem e.o.

Verwante verhalen

Lees meer

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3034254
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3034254
E info@mijngelderland.nl