Umme! Groesbeeks dialect

1982

'Umme' is een bekend stopwoordje in het Groesbeeks dialect. Je kunt het bijna achter iedere zin zeggen. Het dialect is de taal in een bepaalde streek. Het is overal anders. Er zijn al kleine verschillen tussen het Stekkenbergse en het Breedewegse dialect. Aan het Groesbeeks dialect kun je horen dat het dorp aan de Duitse grens ligt.

Bewaren

Langzaam verdwijnt het dialect. Dat komt omdat er meer mensen uit andere plaatsen en landen in het dorp komen wonen. Ook willen ouders dat hun kinderen 'Hollands' praten. In het dialect kun je erg goed je verdrietige en blije gevoelens kwijt. Om het dialect voor de toekomst te bewaren, verschijnt in 1982 een langspeelplaat met liedjes en voordrachten in het Groesbeeks.

Woordenboek

Enkele onderwijzers verzamelen duizenden woorden en uitdrukkingen. In 2007 komen die in een dik woordenboek te staan met de titel de woordenschat van het Groesbeeks. Weet je bijvoorbeeld wat de volgende uitdrukkingen betekenen? 'Pas óp, gi.j zit op schôl te dotsele!'; 'Van de hètst stó.nd d’n hó.nd mè ziene lap naor buute'; 'Lópt naor de Moksehei!'.

In het boek staan honderden bijnamen zoals 'De Sluutspèl'; 'Drieka van Lappe Kobus'; 'Dölleke van Andries ziene Graod' en 'de Snui.j zien Mereej'. Soms vinden mensen een bijnaam niet leuk. De meesten zijn er trots op. Umme!

Dit venster is onderdeel van de Canon van GroesbeekLees het volgende venster hier.

Bronnen en verder lezen:

  • A. Eikholt-Nillessen en H. Derks, Vanuut de sacristie ? Ien en um de kerk (Groesbeek 1991).
  • G.G. Driessen en J.D.G. Montenberg, Oud Groesbeek in woord en beeld (Nijmegen/Groesbeek 1980), p. 222-226.
  • G.G. Driessen, De Dukenburg en zijn bewoners. Wetenswaardigheden over een verdwenen Groesbeekse buurtschap die bestond van 1875 tot 1944 (Groesbeek 1999), p. 91-92.
  • W. Giesbers-Müskens e.a., de Woordenschat van het Groesbeeks (Utrecht 2007).
  • W. Jacobs, Gruusbeks Woordenboek (Nijmegen 1997).


Rechten

© Vereniging Heemkunde Groesbeek, CC-BY-NC

Relevante links

Vond u dit artikel nuttig?

  • Groesbeek

  • Volkscultuur

  • 1950-2000

  • Berg en Dal

  • Rijk van Nijmegen

Verwante verhalen

Lees meer

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3034254
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3034254
E info@mijngelderland.nl