Rivierengebied

Lees intro

684 verhalen
Bekijk volledige kaart

Fietsen langs kastelen, struinen door de uiterwaarden, een boottocht over de Linge, de Maas of de Waal. Dit is Rivierenland: een uitgestrekt domein dat de Tielerwaard, de Bommelerwaard en het Land van Maas en Waal beslaat.

Een diverse streek, met een uniek en dynamisch landschap. Een prachtige regio, waarvan de inwoners door de eeuwen heen steeds beter met het water hebben leren omgaan. De fraaie dijken bieden hen een bijzondere en veilige woonomgeving.
Bewoners koesteren de rijke geschiedenis van de streek. De vele land- en erfgoederen blijven goed geconserveerd. Beoefenaars van ambachten gebruiken vaak duurzame en ouderwetse methoden om de sfeer en kwaliteit van weleer te bewaren.

Rivierenland leent zich uitstekend voor recreatie. Bezoekers kunnen zich goed ontspannen in de rust van de waterrijke groene ruimte. Rivierenland heeft een schat aan cultuurgoed en activiteiten te bieden.

Gouverneur-generaal Johannes van den Bosch door Sarief Bastaman Saleh (1836) © Publiek Domein
J. graaf van den Bosch (1780-1844)
<p>Johannes van den Bosch wordt op 2 februari 1780 in Herwijnen geboren. Zijn vader, Johannes van de Bosch, is als arts werkzaam en gehuwd met...
Culemborgse schoolkinderen met meester J
Eerst de ochtendmis, dan naar school
<p>Rond 1925 heeft Culemborg een katholieke, een gereformeerde en een niet-gelovige zuil. Elk met eigen scholen, verenigingen en kranten. Tot 1920 moeten katholieken en protestanten...
Een deel van de Peutingerkaart, gebaseerd op een Romeinse wegenkaart. Rechtboven Noviomagi (Nijmegen), linksboven Ad Duodecumum © PD
Het Romeinse landschap tussen Maas en Waal
<p>Grote rechthoekige blokken kalksteen komen aan de oppervlakte als het bedrijf Nederzand in 2010 zand gaat winnen in Over de Maas bij Alphen. 1800 of...
Het WO2 en Vliegeniersmuseum is gevestigd in Fort Vuren © Erfgoed Gelderland 2021, CC-BY-SA
Fort Vuren
<p>Fort Vuren is een fort dat onderdeel uitmaakte van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, en is gelegen in Vuren in de gemeente Lingewaal. Het fort werd...
Prentbriefkaart, 1980. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Toeristisch Buren
<p>'Het Steedje Buuren, tot welks beschryvinge wy nu overgaan, legt aan een watertje, dat in de Linge valt', aldus Wagenaar in zijn 'Tegenwoordige Staat' uit...
Egbert Ausems bij het reclamebord voor Oranjeboom Bier © Elisabeth Weeshuis Museum. Foto: Roelien van Neck
Bierreclame uit bekend Culemborgs café
<p>Egbert en Anja Ausems schonken in 2017 een bijzonder reclamebord aan het Culemborgse Elisabeth Weeshuis Museum. Het handgeschilderde bord is afkomstig uit het café-restaurant van...
Onderhoud met de prinses te Goejanverwellesluis, Jacobus Buys, 1795. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
Echte Oranjeklanten
<p>Een ingrijpende gebeurtenis in onze vaderlandse geschiedenis is op 28 juni 1787 de aanhouding van Wilhelmina van Pruisen bij Goejanverwellesluis vlakbij Gouda. Zij is de...
Plattegrond Haaften 1866 © boekwerk ‘De ramp te Haaften in 1866’, PD
De ramp van Haaften
<p>Niet alleen overstromingen teisterden het rivierengebied. Ook brand kwam regelmatig voor. Zo werd op 9 juni 1866 een groot gedeelte van het dorp Haaften door...
Reconstructie van de verstopplek op Ridderstraat 29 bis (Culemborg) © Elisabeth Weeshuis Museum, Culemborg
Onderduiken in Culemborg - Ridderstraat 29 bis
<p>In het boek 'Schuilen - onderduik in Culemborg '40-'45' staan talloze verhalen over de manier waarop Culemborgers onderdak boden aan vervolgde medeburgers. Joden, piloten, studenten,...
Stoomtram Maas en Waal, schema © Uit de publicatie van Adriaan Maters
De stoomtram legt een link met de buitenwereld
<p>In het Land tussen Maas en Waal wordt in 1902 een tramweg aangelegd van 32 km van Nijmegen naar Wamel. Hierover rijdt zes keer per...
Werkzaamheden in de uiterwaarden voor Ruimte voor de Rivier en natuurontwikkeling, hier aan het Pannerdensch kanaal. Foto Ruben Smit. © Beeldbank Rijkswaterstaat, Ruimte voor de Rivier, Ruben Smit
De Waal als toekomstopgave
<p>De duizenden jaren oude geschiedenis van de rivier en de mensen die er woonden is overal langs de Waal aan het landschap af te lezen.</p>
Hajo Prins en de Beschrijving van de brug over de Lek te Kuilenburg © Elisabeth Weeshuis Museum. Foto: Roelien van Neck
Beschrijving Culemborgse spoorbrug van voormalige stadsarchitect Prins
<p>Al generaties wordt het boek bewaard door de Culemborgse familie Prins: een technische beschrijving van de Culemborgse spoorbrug, uitgegeven in 1872. Het boek beschrijft de...
Jomanda
Jomanda: gebedsgenezeres of charlatan?
<p>Jomanda wordt op 5 mei 1948 in Deventer geboren als Johanna Wilhelmina Pertronella Damman. Ze blijkt een getalenteerd danseres, maar huidproblemen dwingen haar te stoppen....
Huis Djoerang tegenwoordig, bewoond door Huib van Everdingen, indirecte nazaat van C.J. Hasselman. © Wikipedia Commons/MHB Verkuijlen CC BY 3.0
Djoerang: een Gelderse onderneming op Java
<p>In de Gelderse plaats Zoelen bevindt zich de buitenplaats Djoerang, oorspronkelijk gebouwd in 1823 als Nieuwe-Wadestein.(1) Deze buitenplaats komt omstreeks 1850 in bezit van...
Sleutel uit Passewaay
Bataven in Passewaaij
<p>Vanaf 400 v. Chr. wonen er Kelten in onze omgeving. Ergens tussen 50 en 12 v. Chr. is de stam van de Bataven hier binnengekomen.</p>
De katholieke kerk in Ammerzoden
Geloven in de Bommelerwaard
<p>Amper 50.000 inwoners telt de Bommelerwaard. Maar het gebied tussen Maas en Waal bleek, vanwege het geloof, niet onder te brengen in één gemeente.</p>
Karin Schut Hese © Karin van de Kar, alle rechten voorbehouden
Kwetsbaar voor hoogwater
<p>Iedere winter heeft Nederland te maken met hoog water in de rivieren. Op zichzelf is dat niet iets om je zorgen over te maken. De...
Zaltbommel op een ongedateerde pentekening © Collectie Gelderland Stadskasteel Zaltbommel, maker onbekend
Steden aan de Waal
<p>Nederlands oudste steden liggen aan de Waal: Nijmegen, met zijn Romeinse verleden, en Tiel, al een stad in de vroege middeleeuwen. De steden Nijmegen, Tiel...
't Huis Waerdenburg (onderdeel van een prent van Abraham Rademaker, 1728-1735) © Gelders Archief (1551-2516) PDM
Catharina, vrouwe van Waardenburg
<p>Na de dood van haar man Walraven van Arkel in 1556 wordt Catharina vrouwe van Waardenburg. Vanaf 1573 biedt zij onderdak aan driehonderd Spaanse soldaten....
Het nieuwe gemeentehuis, 1985. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Gemeentelijke herindeling
<p>In het laatste kwart van de 20e eeuw is de gemeente Buren tweemaal betrokken bij een gemeentelijke herindeling.</p>
Kaart met rivieren Maas en Waal en strijd Spanjaarden en Staatsen rond fort De Voorn met kampementen. Gravure, gekleurd © Bron: Stadskasteel Zaltbommel, PD
De dikke toren in Varik
<p>Het zicht op Varik wordt sinds mensenheugenis bepaald door de oude, dikke en stompe toren. Omstreeks 970 wordt in geschreven bronnen voor het eerst melding...
Grasland waarin zich in de bodem de resten bevinden van kasteel Wadestein (Bron: Geldersch Landschap en Kasteelen)
Hofstad Wadenstein
<p>Herwijnen, een eeuwenoud dorp gelegen aan de Waal tussen de steden Tiel en Gorinchem, heeft een oppervlakte van 2393 ha.</p>
De kerk in Dreumel
Over overlijden in Dreumel
"Nou als er iemand dood ging, dan gingen ze eerst in de buurt langs en dan gingen ze dat zeggen en de buurlui kwamen dan...
Noord-west zijde van de Protestantse Kerk in Boven-Leeuwen. Foto: Gerard Kouwenberg, 2014.
Getouwtrek om de Protestantse Kerk
De Protestantse Kerk aan de Waalbandijk 19 te Boven-Leeuwen, benedendijks, ten oosten van de grote Wiel bij de Molenstraat, is in...
Schoolfeest Tricht, eind 19e eeuw © PD
Wintervogels
<p>De schoolopziener van het district Tiel, waaronder ook een groot deel de West Betuwe viel, klaagde in 1897: ‘Alleen de kinderen van meer gegoede ouders...
Marienwaerdt Huis
De Heerlijkheid Mariënwaerdt
<p>In 1744 kocht de A.O.R.F. Graaf van Bylandt het voormalige kloosterdomein Mariënweerd. Het zojuist tot 'Hoge Heerlijkheid' gepromoveerde landgoed vormde voor Van Bylandt een belangrijke...
Zuilichem, met opa Gerrit Kanselaar © Privécollectie Van Wijk-Ermstrang
'Bleekneusjes' in huis in Zuilichem
<p>Na de oorlog werden veel kinderen naar het platteland gestuurd om aan te sterken. Ook de grootouders van Hannie van Wijk – Ermstrang wilden wel...
Bommelerwaard
Toerisme in de Bommelerwaard
Gerrit Verkuil (81 jaar) is geboren en getogen in Bruchem, een klein dorpje (een dorpje of een klein dorp) ten zuidwesten...
Middeleeuwse boer
Pioniers in de polder
<p>In de tiende eeuw staan er al boerderijen op Redichem. Zo ongeveer waar het huidige landgoed De Bol ligt. De bewoners hebben van de wildernis...
Landkaart Tielerwaard ©
Boerderij De Laar Herwijnen
<p>In Herwijnen werd in 1963 boerderij De Laar officieel door prins Bernhard geopend. In kranten werd De Laar omschreven als de modernste boerderij van Nederland...
Johannes van den Bosch © 1829, Rijksmuseum, PD
Generaal Johannes van den Bosch (1780-1844)
<p>Johannes van den Bosch werd op 2 februari 1780 in Herwijnen geboren als het eerste kind uit het tweede huwelijk van zijn vader, Jan van...
Vanaf de Waaldijk t/o Zaltbommel rechts het restant van het begin van de vaarverbinding van Zaltbommel naar de Linge. © Martin IJzerman, CC-BY-NC
De trekvaart van Culemborg naar Zaltbommel
<p>Begin zeventiende eeuw werd tussen Zaltbommel en Culemborg een trekvaartroute gerealiseerd. Deze liep voor het grootste deel op het grondgebied van de huidige gemeente West...
Arrondisementsrechtbank in Tiel © Rijksvastgoed
Rechters Rink en Spiering
<p>Vanaf 1838 was er een arrondissementsrechtbank in Tiel, dit gebouw dateert van rond 1880. Bij de afschaffing van de slavernij in 1863 kregen meer dan...
De Linge
De Linge
<p>Waar nu Tiel ligt, was er tussen 200 en 1300 een splitsing tussen de Waal en de Linge. Van die laatste rivier is bij Tiel...
Het embleem van de open granaat. © Koninklijk Marechausseemuseum, alle rechten voorbehouden.
Granaatembleem Koninklijke Marechaussee
<p>Op 26 oktober 1814 ondertekende Koning Willem I het besluit om een 'Corps Maréchaussee' op te richten. Het eerste artikel van dit Besluit luidde: ‘Er...
Aanleg van de tramlijn, 1906. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
De tramlijn Tiel, Buren, Culemborg
<p>17 november 1906 is het eindelijk zover. Na vijfentwintig jaar onderhandelen wordt de TBC-lijn, de tramlijn Tiel, Buren, Culemborg, geopend. De verwachtingen zijn hoog gespannen:...
Gildeteken van het Culemborgse Nicolaasgilde
Dinsdag marktdag
<p>Culemborg bezit drie marktpleinen, die het hart vormen van de oude binnenstad. Ze herinneren aan de tijd dat de stad aan de Lek een echte...
Joan Derk Van der Capellen tot den Pol © Wim Kattenberg, CC-BY-NC
Joan Derk van der Capellen tot den Pol
<p>Aan het eind van de achttiende eeuw bevindt de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden zich op de rand van een burgeroorlog. Het gaat niet goed...
m37_kasteelloenen1732.jpg ©
Egbert van Loenen
<p>Niet ver van de Waal stond vroeger in de Betuwe een machtig slot dat eigendom was van ridder Egbert van Loenen. Egbert was dapper en...
De stuw bij Lith in aanbouw in 1936. © Collectie Peter Deurloo
De Maas recht, maar de rug krom
<p>De Maas is een grillige rivier die in de loop van de geschiedenis haar loop diverse malen heeft verlegd, soms op natuurlijke wijze, soms door...
Rechthuis te Gellicum in 1999 © G.J. Dukker, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Amersfoort / Documentnummer 351217, PD
Het Rechthuis te Gellicum
<p>Het voormalig Rechthuis te Gellicum van het schoutambt Gellicum maakt deel uit van een kerkcomplex aan de Kerkweg 5 te Gellicum dat naast het Rechthuis...
Buitengoed de Panoven in Zevenaar, een voormalige steenfabriek
De steenfabrieken van Gelderland
<p>De schoorstenen van vele steenfabrieken staan als bakens langs de Gelderse dijken. Een aantal van deze steenfabrieken functioneert nog steeds. De oevers van de Gelderse...
Graafschap Buren, 1880. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Tot rijksgraafschap verheven
<p>Voor de geschiedenis van Buren is 1498 een belangrijk jaar. Als heerlijkheid maakt Buren eerst nog deel uit van het hertogdom Gelre, een van de...
Gezicht op Buren, Pieter Jan van Liender, ca. 1750. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
Molen Prins van Oranje
<p>Op de noordwesthoek van de Burense stadswal staat sinds mensenheugenis een korenmolen. De tegenwoordige molen, een stellingmolen met de naam Prins van Oranje, dateert uit...
Naar de A2
Culemborg aan de A2
<p>Sinds 1936 ligt Culemborg bij de nieuwe noord-zuidverbinding, de Rijksweg A2. Na het schip en de trein is de auto het belangrijkste transportmiddel geworden. De...
De Waterpoort in Zaltbommel (Bron: Wikimedia, M.M.Minderhoud)
Vestingstad Zaltbommel
<p>Zaltbommel wordt omringd door vestingwerken: een brede, boomrijke gordel met wijde grachten en als bescherming, langs de noordzijde, de rivier de Waal. Enige modernisering vond...
Chamottetreintje © Collectie RD Timmer
De ‘Chamotte’ staking
<p>Een loonconflict leidde op 16 juni 1930 tot een langdurige staking bij de Vereenigde Nederlandsche Chamotte Fabrieken N.V. te Geldermalsen, in de volksmond ‘de Chamotte’...
H. Servatiuskerk te Appeltern vanaf zuid-oostzijde. © Gerard Kouwenberg, 2014
Kerk gebouwd als reactie na ruzies met de hervormden
De oude Rooms-Katholieke Kerk in Appeltern, gebouwd volgens de eerste schriftelijke vermelding in 1134 of eerder, kent een stormachtige geschiedenis waarbij meermaals wapens tussen katholieken...
De Voorn en (oud) Fort Sint-Andries rond 1600 (Bron: Wikimedia)
Het dorp Heerwaarden
Het kleine dorp Heerewaarden ligt op een unieke locatie: op een smalle strook land tussen de Waal en de Maas. Beide rivieren...
De kerk in Gellicum met daarvoor het Rechthuis © Historische Kring West-Betuwe
Het oude dorp Gellicum
<p>In het jaar 983 reeds genoemd als 'Gallinghem'. In het dorp was ooit een sierlijk kasteel dat bezit was van o.a. de families Tengnagell en...

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl