“Ik was het enige Surinaamse meisje op de mulo”

Naar de Catharinaschool

“In 1961 woonden we in Tiel. Ik woonde met mijn vader en moeder en toen nog drie zusjes in de Burgemeester De Manstraat. Ik ging lopend naar de Catharinaschool aan de Binnenmolenstraat. Via een aparte ingang kwam je in de eerste klas, bij juffrouw Bouman. Ik leerde er rekenen en schrijven.”

Lange broek onder m’n rok

“Toen ik ongeveer 10 jaar was, verhuisden we voor korte tijd naar Dreumel. Ik zat daar op een nonnenschool. Daar voelde ik me wel eens bekeken, want we moesten op een bepaalde manier gekleed zijn. Ik werd naar huis gestuurd want ik moest een lange broek onder m’n rok dragen. Maar m’n moeder zei ‘dát gaat niet gebeuren’. Ze maakte er echt een punt van. Toen hoefde het gelukkig niet meer.”

Modeshow in HEMA

“De dochter van de eigenaar van de HEMA, Mirjam, was een vriendin van mij. De HEMA hield jaarlijks modeshows om de nieuwe collectie te laten zien. Samen met mijn zusje werd ik gevraagd om mee te doen. Ik denk dat ze het wel schattig vonden om die bruine kindjes mee te laten lopen. Het wás ook schattig. Ik was tien of elf jaar. Het kwam zelfs in de krant: “Jeugdige mannequins in Tielse HEMA”.”

Sandra tijdens de modeshow van de Hema

MMS, mulo of leao?

“Eén zusje van mij ging naar de mms, een ander naar de leao en ik ging naar de mulo. Ik heb niet het idee dat kleur van invloed was op het schooladvies.

Ik heb me nooit anders gevoeld dan de anderen. Maar ik denk dat er wel anders naar mij gekeken werd. Ik was natuurlijk ook het enige Surinaamse meisje op school. Schuin achter mij zat een meisje dat tegen mij zei ‘je moet je lippen zó doen’ en ze deed haar lippen strak op elkaar. Dan leken ze platter. Ook was er een pater die zei dat ik over mijn neus moest wrijven. Dan werd m´n neus wat minder plat. Als kind vond ik dat wel vreemd… maar het is echt gebeurd! Toch voelde ik me niet ongemakkelijk. Ik was er te verwonderd over. Maar mijn neus is niet minder plat geworden.”

Zwarte Piet op de mulo

“Op de mulo werd natuurlijk ook Sinterklaas gevierd. In Suriname kenden wij Zwarte Piet al. Dat was dus helemaal niet vreemd. Dat vierden we gewoon mee. Zwarte Piet is zo zwart als roet. En ik ben gewoon bruin. Ik heb dat nooit op mezelf betrokken.”

Overbeschermd

“Steeds zat ik in klassen met leuke leerlingen. Ik heb me ook nooit anders gevoeld. Van huis uit werden we overbeschermd. Wij mochten niet echt die buitenschoolse dingen doen die andere tieners na school wel deden. Niet naar de discotheek, het koffiehuis of zo, of hangen in de stad. Ik mocht alleen maar bepaalde vriendinnetjes hebben. Dat ging niet over kleur, maar over korte rokjes. Ik ging wel naar schoolfeestjes, een fuif heette dat toen. Dan speelde de schoolband, Krypton, met Kees Faber, Stefan van Ewijk, Gerard Perlot, Gerard  Velders en John van Hesteren. Ik heb nog steeds contact met enkele bandleden”.

Klassenfoto met Sandra in het midden

Met lof geslaagd

“Leren was voor mij best makkelijk. ’s Avonds in bed las ik nog wel eens iets na. Uiteindelijk ben ik ‘met lof’ geslaagd. M’n moeder zei ‘misschien had jij ook naar de mms kunnen gaan’.”

Mee met klasgenoten

“Mijn moeder kwam uit een gezin waar gestudeerd werd. Mijn vader was na de lagere school op de grote vaart gegaan. De één zei ´je moet studeren` en de ander ´je moet meehelpen met het huishouden´. Toen ik geslaagd was, wilde ik gewoon gaan werken. Uiteindelijk ben ik toch naar de meao in Den Bosch gegaan. Mee met klasgenoten.”

Uiteindelijk op m’n plaats gehouden

“Ik heb bij de Heidemaatschappij gewerkt en lang in de projectondersteuning bij Rijkswaterstaat.. Daar heb ik de planning van de hogesnelheidslijn ondersteund en later ook de omlegging van de Zuid-Willemsvaart. Ik had het daar erg naar mijn zin en ben trots op wat ik voor elkaar kreeg.
Ik wilde andere dingen doen, meer met mensen. Maar uiteindelijk werd ik daar toch op m’n plaats gehouden … Ja … daar wel.”

Opgetekend 9 maart 2026 door Frans de Beer

Rechten

Frans de Beer, Regionaal Archief Rivierenland, CC-BY-NC