Canon van Ermelo

De canon van Ermelo vertelt het historische verhaal van Ermelo, van de prehistorie tot heden.

Lees intro

50 verhalen
Bekijk volledige kaart

In 2010 start de canon van Ermelo met 35 vensters. Ieder venster bevat een korte tekst met weinig afbeeldingen en gaat over de periode tot 1972. Door nieuwe inzichten voor de canon van Nederland is de lokale canon ook opnieuw bekeken. Museum Het Pakhuis, Stichting Natuur- en MilieuPlatform Ermelo en de Vereniging Historisch Ermeloo hebben in 2021 de handen ineen geslagen om alle vensters te herschrijven en nieuwe vensters toe te voegen.

De huidige canon bestaat uit 50 vensters. Er is meer aandacht besteed aan de recente geschiedenis en vrouwen die van belang zijn geweest voor de Ermelose historie. Veel leesplezier!

Naambord Horst © Vereniging Historisch Ermeloo, Egbert Kamp, CC BY-NC
Buurtschap Horst
<p>In het noordwesten van de gemeente Ermelo ligt de buurtschap Horst. Het is begrensd in het noorden door Harderwijk, oostelijk door het dorp Ermelo, buurtschap...
Muziektent © Wikimedia Commons, gebruiker A.E. v. Kooten, CC BY-SA
Het Weitje met muziektent
<p>Op een stukje grasland, in de volksmond Het Weitje genoemd, staat de muziektent. Het is een markante plek in Ermelo. Bij het binnenrijden van het...
Prent station Ermelo
Spoorweg en station
<p>Pas in 1863 wordt een spoorweg aangelegd van Utrecht naar Zwolle. De spoorweg ligt ver van het dorp. De trein stopt niet in Ermelo, omdat...
Waterrad Staverden © Gert Schuurman, CC BY-NC
Watermolens
<p>Bij het horen van de plaats Ermelo zullen de meeste mensen niet denken aan watermolens. Toch hebben er in de gemeente Ermelo zeker 5 watermolens...
Veldzicht © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Buurtschap Tonsel
<p>Tonsel is een buurtschap dat voor een klein deel in Ermelo rondom de spoorlijn en voor het andere deel in Harderwijk ligt. Het heeft geen...
Scherven © Vereniging Historisch Ermeloo, CC BY-NC
Pottenbakkersoven
<p>Bij graafwerkzaamheden na de sloop van de oude garage van de Veluwse Autodienst komen meerdere pottenbakkersovens te voorschijn. Uit de scherven is af te leiden...
Kasteel Staverden, 2004 © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Buurtschap Staverden
<p>Staverden is de enige buurtschap in Nederland met stadsrechten. Maar een echte stad is het nooit geworden. Je vindt er een kasteel met gracht, koetshuis,...
'Irminlo' in de schenkingsakte van Folckerus © PD
Folckerus
<p>Folckerus is een rijke Friese edelman. Hij heeft bezittingen in de huidige provincies Groningen, Friesland, Utrecht, Gelderland (in de Betuwe en op de Veluwe) en...
Schaapskooi in de winter © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Schaapskooi Ermelo
<p>Eeuwenlang hebben in Ermelo tientallen schaapskooien gestaan. In 2003 herrijst een schaapskooi in de oude bouwstijl. Eén van de grootste schaapskooien van Nederland staat aan...
Leuvenumse beek (1) © Gert Schuurman, CC BY-NC
Vorming van het landschap van Ermelo
<p>Ermelo ligt op de flank van de stuwwal Harderwijk–Garderen. In het westen ligt het op zeeniveau en in het oosten op een hoogte van 55...
Gemeentehuis in 1972 © Gemeente Ermelo, CC BY-NC
Ermelo zelfstandig
<p>Op 1 januari 1972 kan de vlag uit. Na een jarenlange strijd wordt de gemeente Ermelo gesplitst in de gemeenten Nunspeet en Ermelo. Uniek in...
Huis van Barmhartigheid © RCE, G.J. Dukker, CC BY-SA
Adriana Agatha van Halteren
<p>De inzet van Adriana Agatha van Halteren (1838-1927) voor de Zendingsgemeente en het Huis van Barmhartigheid zakt een lange tijd weg in de Ermelose geschiedenis....
Willem Holtrop Hospice © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Zorginstellingen 21e eeuw
<p>Ermelo is in de eenentwintigste eeuw nog steeds een zorgdorp. Naast de al in de negentiende eeuw gestarte zorginstellingen, komen er nieuwe instellingen bij. De...
Gezicht op Ermelo met de Oude Kerk © Rijksmuseum, Cornelis Springer, PD
Oude Kerk van Ermelo
<p>Het oudste gebouw van Ermelo is de kerk. Wie de kaart van Ermelo bekijkt, ziet de centrale ligging van de kerk in het dorp. Alle...
Groot-Emaus, Paviljoen 6 © PD
Zorginstellingen 20e eeuw
<p>In de twintigste eeuw komen er, naast de al bestaande zorginstellingen Veldwijk en ’s Heeren Loo, nieuwe instellingen. Deze instellingen bieden zorg aan zwakzinnige meisjes,...
Herdenkingsmonument vrouwenfiguur © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Ermelo in de Tweede Wereldoorlog
<p>Vanaf dinsdag 14 mei 1940 maakt het Duitse leger de dienst uit in Ermelo. Vijf jaren van angst, onderdrukking en bezetting volgen. In Ermelo vestigt...
Museum Het Pakhuis, 2021 © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Museum Het Pakhuis
<p>Abraham van Sprang onderzoekt jarenlang de bodem van Ermelo. Hij verzamelt een archeologische collectie en draagt deze over aan de gemeente. In het gemeentehuis wordt...
Leuvenumse beek © PD
Leuvenumse beek
<p>De Leuvenumse Beek stroomt door het landgoed Leuvenum. Het is de langste laaglandbeek van de Veluwe. De beek start vanuit het Uddelermeer en gaat eerst...
Benjamin van Medenbach (1695-1774) © Vereniging Historisch Ermeloo, CC BY-NC
Predikantenfamilie Van Medenbach
<p>De oude Wehme, nabij de oude Hervormde Kerk van Ermelo, is 153 jaar lang bewoond door een predikant van de familie Van Medenbach. Vier generaties...
Poortgebouw St. Jansdal, Landgoed 's Heeren Loo © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Klooster Sint Jansdal
<p>Als je vanuit Ermelo de Horsterweg afrijdt, zie je ongeveer 250 meter voorbij de Buitenbrinkweg rechts een merkwaardig bouwwerk. Het staat op het terrein van...
Jan van Schaffelaerkazerne © Wim van Rossem, Nationaal Archief / Anefo, 906-7424, CC0
Kazernes in Ermelo
<p>In 1938 wordt de dienstplicht verlengd. Defensie in Harderwijk heeft te weinig plek voor de militairen en zoekt in de buurt voor uitbreiding. Hierdoor wordt...
Uitspanning Boshuis Drie © PD
Het Boshuis
<p>In de oudste aaneengesloten bossen van Nederland ligt Het Boshuis. Het is een oude Veluwse boerderij/boswachterswoning in buurtschap Drie. Nu is het een restaurant. Een...
Telgt, boerderij Verloren Veld © Gert Schuurman, CC BY-NC
Buurtschap Telgt
<p>Telgt ligt in het westen van Ermelo en is meer dan 1200 jaar oud. Het wordt voor het eerst genoemd in een schenkingsakte uit 806....
Portret H.W. Witteveen © PD
Ds. Hermanus Willem Witteveen
<p>Dominee Hermanus Willem Witteveen (1815-1884) heeft een belangrijke rol gespeeld in Ermelo. Hij wordt daar in 1846 predikant van de Nederlands Hervormde kerk. Op dat...
Philip Kohnstamm, 70 jaar © PD
Philip Abraham Kohnstamm
<p>Philip Abraham Kohnstamm (1875-1951) is een bekend Nederlands natuurkundige, filosoof en pedagoog. Over zijn loopbaan is veel geschreven. In dit venster gaat de aandacht naar...
Grafheuvel Groevenbeekse heide © Gert Schuurman, CC BY-NC
Grafheuvels Ermelo
<p>De historie van Ermelo laat ook sporen achter in de grond. Op de heidevelden en in de bossen liggen kleine heuvels met een ronde vorm....
Zuiderzeestraatweg © PD
Zuiderzeestraatweg
<p>De Zuiderzeestraatweg is een belangrijke weg voor de ontsluiting van Ermelo. Tot de komst van deze weg wordt de onverharde Oude Arnhemsekarweg gebruikt voor het...
Recreatiewoning Variëtas, begin 20e eeuw © PD
Toerisme
<p>Toerisme is een belangrijke inkomstenbron voor Ermelo. Het aantal in-woners verdubbelt in de zomermaanden. Het toerisme ontwikkelt zich vooral in de eerste helft van de...
Zweminrichting Palmbosch © PD
Palmbosch: haven, zwembad en schaatsbaan
<p>Eeuwenlang ligt in buurtschap Horst boerderij Palmbosch. Het gebied ontleent zijn naam aan deze boerderij. Bij de Zuiderzee ligt rond 1920 een steiger waar schepen...
Eendenhouderij © PD
Eendenhouderij
<p>De eendenhouderij is een bedrijfstak die sterk verbonden is met de Noordwest Veluwe. Door de terugloop van de visserij inspireert dit jongemannen om te beginnen...
Huis van Barmhartigheid © PD
Zorginstellingen 19e eeuw
<p>De naamsbekendheid van Ermelo als zorgdorp start in de tweede helft van de negentiende eeuw. In het verleden krijgt Ermelo weleens de bijnaam “Erbarmelo”. Dit...
Urn van draaischijf aardewerk, gevonden in het Frankisch rijengrafveld © Museum het Pakhuis, foto: RAAP
Frankisch rijengrafveld
<p>In 1933 is op de Groevenbeekse heide in Ermelo een omvangrijke opgraving geweest van een Frankisch rijengrafveld. Een mengeling van het ter aarde stellen van...
Burgemeester E.Ph. Veen © Egbert Kamp, CC BY-NC
Ermelo na de verzelfstandiging
<p>De start van de nieuwe gemeentesecretarie geeft veel administratief gedoe. De nieuwe politieke bestuurders moeten hun draai vinden. Het zelfstandige Ermelo staat voor grote uitdagingen....
Zwarte Boer © PD
Zwarte Boer
<p>De geschiedenis van De Zwarte Boer gaat eeuwenlang terug. In 1615 wordt voor het eerst melding gemaakt van boerderij ‘De Zwarte Boer’. Het bevindt zich...
Maquette van het Romeins marskamp op de Ermelose heide © Erfgoed Gelderland, CC BY-NC-SA
Romeinse marskampen
<p>Midden op de Ermelose Heide ligt een bijzondere aarden structuur. Het is een enorme wal die een deel van een rechthoekig gebied van 9,1 hectare...
Zeeburg bij Harderwijk, ca. 1720-1759 © Gelders Archief, 1551 - 1115, Cornelis Pronk, PD
Landhuis Zeeburg
<p>In 1710 wordt voor die tijd een modern herenhuis gebouwd met vensters in Engelse stijl. Het staat op landgoed Zeeburg in het kustgebied van de...
Speuld schaapskooien © PD
Potstalmethode
<p>Vele eeuwen gebruiken de schapenboeren in Ermelo de potstalmethode. In de schaapskooi wordt de mest opgepot. De schapenmest wordt gebruikt voor het vruchtbaar maken van...
Raatakkers © AHN Nederland, CC BY-NC
Raatakkers
<p>In het oostelijk deel van Ermelo, bovenop de stuwwal heeft men veel oude akkercomplexen gevonden. Op de digitale hoogtekaart van Nederland zijn de akkers te...
Molen De Koe in 1965 © RCE, G.J. Dukker, CC BY-SA
Molen de Koe
<p>In het oude hart van Ermelo staat molen De Koe. Een windkorenmolen wordt vanuit Noord-Holland verplaatst naar Ermelo. Vanaf 1970 krijgt de molen een andere...
Blindeninstituut Sonneheerdt © PD
Jeanne Diepenhorst
<p>Adriana Cornelia (Jeanne) Diepenhorst-de Gaay Fortman (1880-1958) is de vrouwenemancipatie ver vooruit met haar sociale activiteiten. Begin twintigste eeuw neemt zij het initiatief voor het...
Landgoed Ullerberg © PD
Landgoed Ullerberg
<p>Het landgoed ligt in de Leuvenumse bossen en heeft vier monumentale huizen. Het landgoed is een oase van rust en stilte. Het kent een ongekende...
Buurtschap Drie omstreeks 1875 © Topotijdreis, CC BY-NC
Maalschap en maalmannen
<p>Op het grondgebied van Ermelo bestaat rond de buurtschap Drie eeuwenlang een maalschap. Sinds het begin van de middeleeuwen is dit een organisatie van gebruikers...
Poolse Allee, Leuvenum © PD
Buurtschap Leuvenum
<p>In het dal van de Leuvenumse Beek ligt het landgoed Leuvenum. Een agrarisch gebied dat tevens rijk is aan natuurschoon. Op de weilanden zie je...
Grafsteen Fokko Kortlang © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Fokko Kortlang
<p>Fokko Kortlang (1856-1927) is de eerste directeur van ’s Heeren Loo. Hij geeft zijn mooie baan als architect op voor een onzeker bestaan. Zijn nieuwe...
VAD-garage in 1933 © PD
De Veluwse Autodienst
<p>Van oorsprong is de Veluwse Autodienst (VAD) een openbaarvervoersbedrijf uit Ermelo. Het is gestart in 1923 en door overname van andere busmaatschappijen in de loop...
Grafsteen Willemina Jacoba van Gogh © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Vrouwen van Veldwijk
<p>In de historie van psychiatrisch ziekenhuis Veldwijk komen we bekende namen van vrouwen tegen. Denk aan: Hillegonda van Uildriks, een bekend vertaalster, Wilhelmina van Gogh,...
Landhuis Oud Groevenbeek - zwart-wit © PD
Groevenbeek, oud en nieuw
<p>Groevenbeek, een oase van rust. Prachtige lanen met beuken en eiken en historische wegen als jachtweg, hanzeweg (Oude Arnhemsekarweg) en hessenweg. Kleine percelen weiland worden...
Huize Leuvenum met vijver © Vereniging Historisch Ermeloo, Egbert Vonkeman, CC BY-NC
Historische buitenplaats Huize Leuvenum
<p>De Harderwijkse familie van Westervelt koopt in het begin van de achttiende eeuw aan de Leuvenumsche beek grenzende gronden. De familie laat op het terrein...
Bosbad Ermelo, ca. 1939 © PD
IJs en water
<p>Veel Ermeloërs hebben jeugdherinneringen aan twee bijzondere plekken: De Kanovijver en Het Bosbad. Een kanovijver midden in een woonwijk is vrij uniek. Het Bosbad herinnert...
Boshuis Drie in de herfst © Egbert Kamp, CC BY-NC
Buurtschap Drie
<p>Drie is een buurtschap in het Speulderbos. Het is één van de oudst bekende plekken in Ermelo. Drie bestaat uit enkele boerderijen, woningen, schuren en...

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl