Ridders van Gelre

In deze special vind je korte fragmenten van de Ridders van Gelre voorzien van een verhaal op mijnGelderland.

Lees intro

184 verhalen
Bekijk volledige kaart

Bekijk nú de Gelderse geschiedenis. Voor Omroep Gelderland maken de Ridders van Gelre al enkele jaren programma's waarin de Gelderse geschiedenis centraal staat. Speciaal voor mijnGelderland worden de afleveringen in korte fragmenten opgeknipt en toegevoegd aan verhalen die op mijnGelderland staan. In deze special vindt u alle verhalen waarbij in de afbeeldingencarrousel een video van de Ridders van Gelre te bekijken is.
De video's zijn ook te vinden op het YouTube-kanaal van mijnGelderland.

Strijd tussen Gelre en Kleef
<p>Het is 1502. Bijna alle Over-Betuwse dorpen horen bij het hertogdom Gelre, een zelfstandig staatje. Maar Huissen en Hulhuizen horen bij het buurland, het hertogdom...
Overzicht van de ruïne van kasteel De Nijenbeek, 2008. © Galen, P. (Paul) van, Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, CC-BY-SA.
Ruïne De Nijenbeek
<p>Het kasteel 'De Nijenbeke', een verdedigingsburcht aan de IJssel, komt al 1296 in geschriften voor. Destijds werd het bewoond door ridder Theodericus, ook Dirk genoemd,...
Een Arnhemse kelder uit de Middeleeuwen © NTR Academie
Middeleeuwse kelders in Arnhem
<p>Arnhem is misschien bekend als modestad, of vanwege de Slag om Arnhem. Maar onder de grond zijn ook heel wat verrassende dingen te vinden. In...
Kaart van Geldern (vroeger Gelre, Gelder geheten), Atlas van Loon (1649) © Kweniston via Wikimedia Commons PDM
Het Gelderse Geldern
<p>Graaf Gerard van Wassenberg wordt rond 1096 de eerste graaf van Gelre. Doordat Van Wassenberg het gebied Wassenberg in 1107 aan de hertogen van Limburg...
Wapenboek Heraut van Gelre © PDM
Van graafschap tot hertogdom
<p>Gelre behoorde tijdens een groot deel van de middeleeuwen tot één van de voornaamste vorstendommen in de Lage Landen. Voordat Holland vanaf de vijftiende eeuw...
Onthulling van het beeld van Mariken van Nimwegen door het dochtertje van de beeldhouwster Vera Tummers-van Hasselt. © ANP Photo
Mariken van Nieumeghen
<p>Rond 1500 schreef een onbekende schrijver het toneelstuk Mariken van Nieumeghen, over een meisje dat in de macht van de duivel raakt. Het verhaal speelt...
Erasmusgebouw
Katholieke universiteit
<p>In de jaren 1920 waren katholieken en niet-katholieken het oneens over de vraag of er een Katholieke Universiteit in Nijmegen moest komen. In 1923 werd...
Fort Pannerden
Fort Pannerden
<p>Het Fort Pannerden in de gemeente Lingewaard is gebouwd tussen 1869 en 1871 op basis van een ontwerp van ingenieur J.C. Ninaber uit 1819.</p>
Dankzij Frederik II van Pruisen kwam in 1771 een verdrag tot stand om de problemen rond het Pannerdensch kanaal op te lossen. © PD
Het Pannerdensch kanaal
<p>De Rijn had in de zeventiende eeuw zijn splitsingspunt oostelijker dan nu, bij Schenkenschans, waar een belangrijk grensfort lag. De riviersplitsing lag zo ongelukkig dat...
Provinciale Gelderse en Nijmeegse Courant, 13-2-1861 © Via Regionaal Archief Nijmegen/CC0
De grote watersnood van 1861
<p>Eeuwenlang is het Land van Maas en Waal geteisterd door wateroverlast. Wateroverlast door de regen die maanden de velden blank zette, omdat het regenwater door...
Kaart van Tiel, gemaakt door Jacob van Deventer in 1557. Het onderzoeksgebied is met stippellijnen weergegeven. © Bewerking VUhbs CC-BY-NC
Middeleeuwse nederzetting Zandwijk
<p>In 2014 zijn bij een archeologische opgraving resten van het middeleeuwse dorp Zandwijk aangetroffen. Het onderzoeksgebied ligt op een steenworp afstand ten noordoosten van het...
Kanonschieten in Bredevoort in 2013 © Collectie Boelens
De heerlijkheid Bredevoort
<p>In 1188 werd Bredevoort voor het eerst schriftelijk vermeld als 'castrum Breidervort' in een akte. De heerlijkheid Bredevoort was toen onderdeel van het Münsterse graafschap...
Duitsland: Anholt ©
De grensstreek Gelderland (Oost-Achterhoek) - Duitsland
<p>De grens tussen Gelderland en Duitsland was eeuwenlang een bron van conflicten. Zowel de graven en hertogen van Gelre als de bisschop van Münster maakten...
Kaart van Lochem door Jacob van Deventer ©
Charter van Otto II
<p>Op 9 juli 1233 vaardigde graaf Otto II van Gelre een charter uit, waarmee hij stadsrechten verleende aan de burgers van 'villa Locheym', een nederzetting...
Botters in Harderwijk 2019 © Collectie Bottermuseum CC0
De visserij in Harderwijk
<p>De Vischpoort en de Vischmarkt zijn voor veel mensen symbolisch voor Harderwijk. Vissers en visserij horen immers van oudsher bij onze stad, net als later...
Arent thoe Boecophuis te Elburg © Bron: Nationaal Orgelmuseum
Arent thoe Boecophuis in Elburg
<p>In de veertiende eeuw heeft Elburg aan de Zuiderzee veel last van overstromingen. De Gelderse hertog Willem van Gulik laat zijn rentmeester Arent thoe Boecop...
Getijdenboek klooster Bethanië door kopiiste Margariet Block, 1469 © Bibliotheek Arnhem, PD
Arnhemse kloosters
<p>In 1404 werd even buiten de stad bij het voormalige landgoed van de burgemeesters Van Presickhave een vrouwenklooster gesticht met de naam Bethanië. Het klooster,...
Tekening van een beker met een dubbele wand (70-120 n.Chr.), afkomstig uit de pottenbakkerij op De Holdeurn © Gelders Archeologisch Centrum Museum G.M. Kam
Holdeurns aardewerk
<p>In september (2015, red) kwamen in het Gelders Archeologisch Centrum Museum G.M. Kam honderdveertig specialisten op het gebied van het Romeins aardewerk bijeen ter gelegenheid...
Handtekeningen die in 1579 de Unie van Utrecht bekrachtigen © Nationaal Archief Den Haag, PD
Protestanten en Katholieken
<p>Al in de middeleeuwen waren in Gelderland hervormingsbewegingen actief zoals de Moderne Devotie die zich richtte op een sobere en meer persoonlijke geloofsbeleving. Mogelijk hierdoor...
Munsterkerk ©
De Munsterkerk in Roermond
<p>De Munsterkerk in Roermond is een laat-Romaanse kloosterkerk die rond 1265 voltooid werd. De kerk was een kapel van de Munsterabdij (cistercienserorde ).</p>
Nijmegen in vogelvlucht © Hendrik Feltman, collectie Valkhof Museum, PD
Nijmegen Garnizoensstad
<p>Op 21 oktober 1591 werd Nijmegen definitief een Staatse garnizoensstad binnen de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Hierdoor veranderde het uiterlijk van de stad sterk.</p>
Kasteel Staverden, 2004 © Vereniging Historisch Ermeloo, Hans Gerards, CC BY-NC
Buurtschap Staverden
<p>Staverden is de enige buurtschap in Nederland met stadsrechten. Maar een echte stad is het nooit geworden. Je vindt er een kasteel met gracht, koetshuis,...
Romeins Marskamp bij Ermelo © Jan Hazevoet, CC-BY-SA
Romeinen
<p>De Romeinse Resten op de Veluwe zijn bescheiden. Dat ze er geweest zijn, staat echter vast! Vlakbij Putten, op de Ermelose Heide, was een Romeins...
Op de Vrijenberg kwam het tot een gevecht tussen het leger van Eduard (dat uit adel bestond) en het boerenleger van Reinald. De boeren konden niet op tegen de goedgeorganiseerde adel en vluchtten. © Veluwe op de Kaart/Geheugen van Apeldoorn
De Slag op de Vrijenberg (1354)
<p>Tijdens de Gelderse Oorlogen in de veertiende eeuw staan hertog Reinald III van Gelre en zijn broer Eduard lijnrecht tegenover elkaar. Reinald weet de horige...
De Heilige Geertrui met een abdisstaf in de rechterhand en een bijbel in de rechter, circa 1560 ©
Gertrudiskapel
<p>De oudste parochiekerk in Nijmegen stond op het terrein van de keizerlijke palts op het Valkhof. De kerk was gewijd aan de heilige Gertrudis van...
DRU Cultuurfabriek in Ulft © Ziko van Dijk CC-BY-SA 4.0
DRU Cultuurfabriek in Ulft
<p>In het gebied dat we nu als het DRU terrein kennen, vonden in 1754 de eerste industriële activiteiten plaats. De Graaf van Bergh richtte een...
Veluwse klokbeker uit de Nieuwe Steentijd. Foto: Rijksmuseum van Oudheden, Leiden.
Grafheuvels in Ede
<p>De vroege bewoners van de Veluwe worden naar de vorm van het aardewerk dat zij maakten aangeduid als leden van de Trechterbekercultuur. Dit zijn de...
De Stoomtimmerfabriek Wehl met aangrenzend woonhuis. © Arch, PD.
Stoomtimmerfabriek in Wehl
<p>In 1907 begon Th.W.A. Damen met de bouw van de Stoomtimmerfabriek in Wehl. Voor de locatie koos hij een plek aan de spoorlijn, zodat grondstoffen...
De Proostdij in Zutphen met op de achtergrond de Walburgiskerk © mijnGelderland CC-BY-SA
Roerige tijden voor de St. Walburgiskerk en haar proosdij
<p>In de zestiende eeuw voert Karel van Egmond, hertog van Gelre en graaf van Zutphen, strijd om het blijven bestaan van het hertogdom Gelre. De...
Tussen Heerewaarden en Rossum zijn nog de resten te zien van Nieuw Fort Sint Andries. Op de achtergrond de sluizen tussen Waal en Maas, die het fort ooit verdedigde. © René V. - PD
Nieuwe forten voor de Nieuwe Hollandse Waterlinie
<p>In de Nieuwe Hollandse Waterlinie, die vanaf 1815 werd aangelegd om het westen van het land te verdedigen, kregen oude forten en kastelen nieuwe betekenis,...
'Portretten van Willem II, hertog van Gelre, en van Maria van Oostenrijk, hertogin van Gelre' (ca. 1560-1570) gravure Pieter van der Heyden © Rijksmuseum Amsterdam (Rijksstudio) PDM
De Geldersen tegen de Habsburgers
<p>In 1473 wordt Karel de Stoute van Bourgondië hertog van Gelre. Als hij in 1477 sterft streven de Gelderse staten opnieuw naar zelfstandigheid. Hertog Adolf...
Maria van Gelre, naar een afbeelding in haar gebedenboek, tentoonstelling Maria van Gelre. © Olga Spekman, CC BY 4.0
Maria van Gelre (1380-1429)
<p>Marie d’Harcourt wordt op 24 februari 1380 geboren. Zij is de dochter van graaf Johan VI van Harcourt en Aumale en Catherina van Bourbon.</p>
De voorgevel van het stadhuis aan het 's-Gravenhof te Zutphen  Zutphen  (Bron: Wikimedia, foto: RCE, 20226464)
's-Gravenhof in Zutphen
<p>Het 's-Gravenhof is het oudste plein van de hanzestad Zutphen. Zutphen is een van de oudste steden van Nederland en werd rond 800 een grafelijk...
Beeldenstormers houden huis in een kerk
Ketterse predikanten in Tiel
<p>Tot ongeveer 1540 is het katholicisme vrijwel de enige Godsdienst in de Nederlanden. Daarna 'bekeren' velen zich tot het protestantisme. Dat is niet zonder risico.</p>
Portret van Karel de Stoute, hertog van Bourgondië. © Anoniem, collectie Rijksmuseum, PD.
Karel de Stoute
<p>In 1247 werd Nijmegen een Gelderse stad (zie venster 'Stadsrechten'). Nijmegen was de grootste en machtigste stad van Gelre, het gebied waaruit de provincie Gelderland...
Een radiowandeling van Radiobaken in Poederoijen, bij de Waterlinie (Bron: Radiobaken)
De Nieuwe Hollandse Waterlinie in Gelderland
<p>Na de vorming van het Koninkrijk der Nederlanden (1813) werd de waterlinie krachtiger dan ooit.</p>
De gerestaureerde Burgerzaal aan de Lange Hofstraat 4 te Zutphen © Lian van der Zon, CC-BY
De Burgerzaal van Zutphen
<p>Zutphen ontvangt in 1190 stadsrechten van Otto I, de graaf van Gelre en Zutphen. Deze zogenaamde stadsbrief of handvest maakt het mogelijk een schepenbank in...
Een grafheuvel bij Garderen, naast de Hoge Boeschoterweg
De grafheuvels bij Garderen
<p>Wie rond Garderen door de bossen dwaalt, kan zich nauwelijks voorstellen dat 150 jaar geleden het gebied uit een bijna eindeloze heide bestond. In plaats...
Gravure van J. van Call, circa 1694-1697 © Paleis het Loo/PD
Van Het Loo naar Londen
<p>Het verhaal van stadhouder en koning Willem en koningin Mary Stuart is een verhaal met twee gezichten. Het is een liefdesgeschiedenis tussen een prins met...
Oude Calixtuskerk, laat-gotisch met 19e eeuwse houten toren (06-05-2011) © Jane 023 op wikimedia commons cc-by-sa
Calixtuskerk wordt protestant
<p>Op 19 augustus 1627 tekent krijgsheer Matthijs Dulken een verdrag van overgave waarmee er een einde komt aan het Beleg van Groenlo. Prins Frederik Hendrik...
De zegels aan de verbondsbrief uit 1418 in het Regionaal Archief Zutphen © Ridders van Gelre (Omroep Gelderland)
Samenwerking tussen steden en ridders in het hertogdom
<p>Hertog Reinald IV (ca. 1365-1423) jaagt op verschillende manieren de Gelderse edelen en steden tegen zich in het harnas. Laksheid en willekeur voeren de toon...
Kopermolen in Zuuk (Bron: Wikimedia, foto: Willem Jans)
Industrieel water
<p>Niet alleen de beken waarlangs zich de industrie in onze gemeente ontwikkelde in de zestiende en zeventiende eeuw maakten deel uit van het industrieel...
Het beleg van Schenkenschans in 1636 geschilderd door Gerrit van Santen © Rijksmuseum PD
Tachtigjarige Oorlog: Schenkenschans
<p>De Schenkenschanze werd in 1586 door Maarten Schenk van Nydeggen aangelegd als vesting in het strategisch belangrijke gebied rond de splitsing van de rivieren Rijn...
Grafheuvels vanuit de lucht (Bron: Gemeente Epe)
Grafheuvels in Epe
<p>In de gemeente Epe liggen zo'n 150 grafheuvels. Ongeveer 50 daarvan liggen in één rechte lijn tussen Niersen en Epe. Vanaf de Nieuwe Steentijd (±...
Miniatuur van Maria van Gelre, staand in een hortus conclusus. Vervaardigd door de Meester van Maria van Gelre (1415) © Wikimedia Commons PDM
Het gebedenboek van Maria van Gelre
<p>Op 23 februari 1415 voltooit Helmich die Lewe, in het klooster Mariënborn bij Arnhem de tekst van het gebedenboek van Maria van Gelre. Het boek...
Ds. Jan Hendrikus Houtzagers in de studeerkamer van de Kootwijkse pastorie. Collectie Gemeentearchief Barneveld
Kerkscheuring in Kootwijk en Voorthuizen
<p>In de negentiende eeuw was een groot deel van de Nederlandse bevolking godsdienstig. Het grootste deel daarvan, zeker op de Veluwe, was aangesloten bij de...
Huis van Barmhartigheid © PD
Zorginstellingen 19e eeuw
<p>De naamsbekendheid van Ermelo als zorgdorp start in de tweede helft van de negentiende eeuw. In het verleden krijgt Ermelo weleens de bijnaam “Erbarmelo”. Dit...
Kasteel Rosendael, de toren is het oudste deel. © Collectie Gelders Archief, PD.
Hertog Reinald IV van Gelre-Gulik (1365-1423)
<p>Na het overlijden van zijn broer Willem I in 1402 wordt Reinald de nieuwe hertog van Gelre-Gulik. Bij aanvaarding van deze taak heeft Reinald een...
Globale indicatie van de inundatiegebieden en belangrijkste versterkingen van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. © Niels Bosboom CC-SA 3.0
De Hollandse Waterlinie aan de Waal
<p>Water is een effectief middel om de vijand op afstand te houden. Om het rijke West-Nederland te beschermen werden lage gebieden onder water gezet. Juist...
Kasteel Hernen (Bron: Michiel Verbeek) ©
De bijzondere bouwstijl van kasteel Hernen
<p>In de omgeving van Wijchen ligt Hernen: een dorpje met een afwisselend en waterrijk buitengebied. Er ligt ook een middeleeuwse burcht, die met een gids...

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

E info@mijngelderland.nl