Gelderlanders over Grenzen

Zo lang er grenzen zijn, worden ze door mensen overschreden. Dat geldt ook voor het gebied dat nu Gelderland is. Het komen en gaan van mensen heeft uiteenlopende redenen: op zoek naar werk, in de hoop op een beter leven, om te schuilen voor gevaar, vanwege de liefde of op zoek naar avontuur. Gelderlanders over Grenzen laat zien dat het grens overschrijden van grenzen van alle tijden en plaatsen is.

In het kader van het Erfgoedfestival 2018 werden deze verhalen verzameld.

Ga terug naar specials

Giovanni Monasso © Maddie van der Werff-Monasso CC-BY-NC-ND
Een familie Terrazzowerkers in Aalten
Giovanni wordt geboren in Travesio in de streek Friuli, bekend om het terrazzo-ambacht. Het is een arme streek met veel werkloosheid. Op elfjarige leeftijd trekt...
Keizer Hendrik VI van Hohenstaufen © Meister des Codex Manesse (Grundstockmaler) [Public domain], via Wikimedia Commons CC-BY-SA
Een wereldheerser uit Nijmegen
Keizer Hendrik VI van Hohenstaufen wordt in 1165 geboren in Nijmegen tijdens de hoge middeleeuwen. Hendrik is een belangrijk figuur in zijn tijd. Vanaf zijn...
Helene Kröller-Müller © Het Nationale Park De Hoge Veluwe
Een van de rijkste vrouwen van Nederland
Helene Emma Laura Juliane Müller wordt in het Duitse Horst geboren. In Düsseldorf leert ze de Nederlandse zakenman Anton Kröller kennen en in 1888 besluiten...
Maria van Nassau © Adriaen Thomasz Key [Public domain], via Wikimedia Commons CC-BY-SA
Het weeshuis van Maria
In 1556 wordt in Breda de dochter van Prins Willem van Oranje en Anna van Egmond geboren: Maria. Haar moeder overlijdt als ze twee jaar...
Een werknemer vertelt © Flipje en Streekmuseum Tiel CC-BY-NC-ND
We voelen ons zo welkom
In de jaren vijftig van de vorige eeuw trekt jamfabriek ‘De Betuwe’ uit Tiel gastarbeiders aan. De fabriek draait in die jaren zo goed dat...
Daniel Marot © Rijksmuseum PD
Bouwdeskundige in Gelderland
Daniel Marot is een Franse architect, geboren in Parijs. Op jonge leeftijd is hij al bezig met decoraties van paleizen.
Kinderen van Pousset © Collectie van Jean-Jacques Terheggen
Met negen kinderen naar Ubbergen
De Belgische Jean-Jacques Pousset raakt rond 1900 bevriend met de Nederlandse Jan Dommer van Polsveldt. Als in 1914 de Eerste Wereldoorlog uitbreekt, is Dommer van...
Jan Streeff © Still uit animatiefilm Elisabeth Weeshuis in Culemborg CC-BY-NC-ND
Culemborgse weesjongen naar Rusland
Jan Streeff is een weesjongen. Hij woont in het Elisabeth Weeshuis in Culemborg. Sinds 1806 worden hij en de andere weesjongens beschermd door de protectoren...
Jean Nicolas Arthur Rimbaud © Etienne Carjat / Bibliothèque nationale de France PD
Franse dichter in het Nederlandse leger
Arthur Rimbaud wordt geboren in het Franse Charleville. Zijn vader is kapitein in het Franse leger en vaak van huis. Arthur wordt streng opgevoed door...
Het portret dat van Catharina bestond, is hoogstwaarschijnlijk door haar man Damas vernietigd. © RKD Images. Portret van een onbekende vrouw, c. 1730. Philip van Dijk (1683-1753), Private Collection (1992-…). CC-BY-SA
Van vluchtelinge naar succesverhaal
In 1733 verlaat Catharina Aleida van der Dussen haar echtgenoot Damas van Slingeland, de burgemeester van Dordrecht. Damas is vaak dronken en bedreigt zijn vrouw....
Stefan Leijendecker © v.l.n.r. dienstmeid Ditje Schuurman-van Bruchem, Dora Heersink, broer Willem Heersink en echtgenoot Stefan Leijendecker, c. 1960 (persoonlijke collectie familie Schuurman) CC-BY-NC-ND
Liefde in oorlogstijd
Vanaf 1931 woont en werkt de Duitse Stefan Leijendecker als elektricien in Nederland. In mei 1941 trouwt hij met de Achterhoekse boerendochter Dora Heersink uit...
Henri Heyninck © ‘Gelderland en de Eerste Wereldoorlog’ - Uitgeverij Aspekt B.V.
Jan de Belg
Tijdens de Eerste Wereldoorlog verblijft de Belgische Henri Heyninck als vluchteling in de stadsgehoorzaal in Elburg. Hier leert Henri Jansje Ten Have kennen en op...
Erik Dracht © Erik Dracht CC-BY-NC-ND
Grensoverschrijdend Gedrag
Al ruim 10 jaar vertoon ik dagelijks met plezier grensoverschrijdend gedrag. Mijn dorp kent een uitzonderlijke situatie: de provinciegrens loopt dwars door de straat. Daardoor...
Lambertus Scholten © Van ’t Lindenhoutmuseum CC-BY-NC-ND
De eerste landverhuizers van Neerbosch: Bart Scholten
Lambertus (Bart) Scholten, geboren in Gendringen, woont vanaf augustus 1874 in Weesinrichting Neerbosch. Hij krijgt hier een opleiding tot metselaar en gaat in 1880 werken...
Mohammad Kassouma © Mohammad Kassouma, Voor het Vredespaleis in Den Haag CC-BY-NC-ND
Twee keer vluchten
Samen met zijn vrouw en vier kinderen woont Mohammad Kassouma in Damascus, Syrië. Ze leiden een goed leven. Maar vanwege de onrust in hun land...
Galina Korjakowa © Galina Korjakowa, 1943, Werkkamp “Hamburgerplatz”, Witten-Annen, Duitsland CC-BY-NC-ND
Beschadigd, van Sovjetunie naar Bemmel
In 1942 voeren de Duitsers de Russische Galina Korjakowa af naar werkkamp Hamburger Platz in Witten-Annen. Galina wordt daar verliefd op een Nederlander uit Bemmel....
Fortunato Daganato Simene © Gerhard te Voortwis CC-BY-NC-ND
Euregionaal ingeburgerd
Fortunato Simene komt voor de liefde vanuit de mega-stad Manila in de Filipijnen naar Nederland.
Bernhard von Galen © Rijksmuseum PD
Bommen Berend
Bernhard von Galen wordt in 1650 bisschop van Münster (Duitsland). Op 1 juni 1672 besluit hij dat hij gebieden in de Nederlanden gaat veroveren.
Carl Linnaeus © Gelders Archief
Promoveren in Harderwijk
Carl (Carolus) Linnaeus is een Zweedse arts. In 1735 komt hij naar de universiteit in Harderwijk om te promoveren tot doctor in de geneeskunde. In...
Salih Kinran © Salih Kinran/Gelders Archief, Salih Kinran in de Nederlandse Papierfabriek Oldenhove in Eerbeek CC-BY-NC-ND
Het is hier mooi, er is democratie en er zijn mensenrechten
“Ik ben geboren in het Turkse Suruç, dicht bij de Syrische grens. Eén van mijn broers trok naar Europa en vond werk in de aluminiumfabriek...
Familie Eulink © Ingrid Maan-Eulink CC-BY-NC-ND
Nooit meer terug naar Oegstgeest
Na hun huwelijk in 1962 gaan Kees Eulink en Coby Wagemaker op zoek naar een huis in Culemborg. Deze zoektocht blijkt allesbehalve gemakkelijk: er is...
Barbara Pavinati © Barbara Pavinati CC-BY-NC-ND
Een stadse woordENkunstenaar in de Achterhoek
Barbara Pavinati (1976) verhuist in oktober 2010 van Leiden naar Lichtenvoorde. Ze gaat daar samenwonen met haar vriend. In het begin moet Barbara wennen aan...
Mia Pousset © Collectie familie Pousset CC-BY-NC-ND
Een vluchtelinge in Ubbergen
In juli 1914 breekt de Eerste Wereldoorlog uit. Niet veel later vlucht Mia Pousset samen met haar ouders, broers en zussen van België naar Nederland....
Giacomo Martina © Ina Brethouwer CC-BY-NC-ND
Een terrazzobedrijf in Zutphen
Giacomo Martina is meubelmaker in Tauriano di Spilimbergo in noordoost Italië. Hij woont met zijn vrouw Maria en twee zoons in de arme regio Friuli....
Caspar Georg Carl Reinwardt © Rijksmuseum PD
Duitse hoogleraar in Gelderland
De Duitse Caspar Georg Carl Reinwardt is van 1800 tot 1808 hoogleraar scheikunde, natuurlijke historie en plantkunde aan de universiteit van Harderwijk. Hier behaalt hij...
Joseph en Jette Hes © Stichting Stolpersteine Borne en Gemeentearchief Borne
Joods gezin naar Elburg
De Amsterdamse Joseph Hes en zijn Duitse vrouw Jette Hes-Honij zijn Joods en wonen in Bocholt in Duitsland. Samen hebben ze twee kinderen, Sally en...
De familie Hu © Collectie familie Hu CC-BY-NC-ND
Familie Hu en cafetaria ‘De Buren’
De familie Hu bestaat uit vader Yong Gui, moeder Xiao Tao en dochters Dong Ni en Anni. Samen wonen ze in Hengelo. Na één jaar...
Celalettin Yilmaz © Saban Tezel CC-BY-NC-ND
We heten allemaal Turko
Vanaf 1960 is het een komen en gaan van de mannen in het Turkse dorp van Celalettin Yılmaz. Ze werken een paar jaar in Europa...
Chao familie 1963 Willemsplein Arnhem © Tsui-Dan Chao CC-BY-NC-ND
Een textielhandelaar en restaurateur uit China
Chen Chao besluit eind jaren dertig van de vorige eeuw vanwege armoede weg te gaan uit zijn geboortedorp in China. Via Singapore en Indonesië komt...
Celal Tezel © Celal Tezel aan het werk, 1980 - Saban Tezel CC-BY-NC-ND
Weer wennen aan elkaar
Het is 1966. Met zijn gezin woont Celal Tezel in Şarkışla, Turkije. Omdat ze niet goed kunnen rondkomen, wil Celal zijn geluk beproeven in Europa.
Francesco de Mendoza © Rijksmuseum CC-BY-SA
Spanjaard in Doetinchem
Francesco de Mendoza komt uit Aragon, Oost-Spanje. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog is hij als legeraanvoerder eerst vooral actief in de Zuidelijke Nederlanden: België, Luxemburg en...
Anna de Quartel © Marechausseemuseum CC-BY-NC-ND
Verhuizen naar het weeshuis
In 1911 komt de tienjarige Anna de Quartel vanuit Leerdam aan bij het weeshuis in Buren. Anna is niet alleen: haar oudere broer Teunis en...
Kostas Nikiforakis © Kostas Nikiforakis CC-BY-NC-ND
Voor de liefde
In maart 1998 word ik op slag verliefd op een Nederlandse vrouw in een kroeg op Kreta. Direct voel ik: zij wordt mijn vrouw. Door...
Jan de Beijer © Cornelis Pronk / Beeldbank Stadsarchief Amsterdam PD
Tekentalent in Gelderland
Jan de Beijer wordt geboren in het Zwitserse Aarau, maar verhuist al op jonge leeftijd naar Emmerik in Duitsland. In 1722 trekt hij naar Amsterdam...
Henny Oosterbaan © Henny Oosterbaan CC-BY-NC-ND
Een Amsterdamse in Gelderland
Ik ben geboren en getogen in Amsterdam. Gelderland is me niet vreemd, mijn man en schoonfamilie komen uit de Liemers. Aanvankelijk had ik moeite met...
Duitse handel in Nijmegen © Regionaal Archief Nijmegen PD
Duitse handel in Nijmegen
Bernhard Bahlmann komt in 1821 vanuit het Duitse Dinklage naar Amsterdam waar hij een manufacturenhandel begint.
Wilhelmina van Pruisen © Johann Georg Ziesenis / Mauritshuis PD
Gevangen prinses
Wilhelmina van Pruisen wordt geboren in Berlijn. In 1767 trouwt ze met de negentienjarige stadhouder en prins Willem V. Het jonge echtpaar komt rond 1780...
Hassan El Ghouti © Hassan El Ghouti CC-BY-NC-ND
Taal is de sleutel
In 1987 komt Hassan El Ghouti naar Ede. Niet voor werk, maar voor de liefde. In Marokko leert hij zijn toekomstige vrouw kennen. Zij komt...
Hans Christoffel © Prins der Geïllustreerde Bladen (1906) PD
De gewelddadige leider van de ‘Tijgereenheid’
Op twintigjarige leeftijd vertrekt de Zwitserse Hans Christoffel vanuit Rothenbrunnen naar Harderwijk om in dienst te gaan. Op 7 maart 1886 treedt hij toe tot...
Franz Wilhelm Junghuhn © Verlag Martinus Nijhoff, 'S-Gravenhage - Gedenkboek Franz Junghuhn PD
Via Harderwijk naar de tropen
De man op deze foto is Franz Wilhelm Junghuhn, geboren in Mansfeld (Duitsland). Junghuhn is een ontdekkingsreiziger, geïnteresseerd in de natuur en dan vooral die...
Gerda Brethouwer © Ina Brethouwer CC-BY-NC-ND
Jij trouwt toch wel want je bent een meisje
Gerda is een vrolijke, kordate boerendochter uit Aalten. Nadat ze haar mulo- en typediploma behaalt, krijgt ze een baan op het gemeentehuis. Tijdens de Tweede...
Egidius Everaerts © Everaerts in zijn atelier aan de Sint Annastraat in Nijmegen, 1920 (foto Katholiek Documentatie Centrum) CC-BY-NC-ND
De Belgische beeldhouwer Egidius
Beeldhouwer Egidius Everaerts reist op 9 augustus 1914 van Antwerpen naar Nijmegen. Het is het begin van de Eerste Wereldoorlog. De Duitsers zijn België een...
Hemmen en Irinka © Negin Zendegani CC-BY-NC-ND
Het klopte gewoon
Hemmen uit Koerdistan komt als asielzoeker naar Nederland. Helaas wordt zijn aanvraag voor asiel afgewezen. Hemmen staat op het punt zijn pas opgebouwde leven in...
Dulcy Esseboom © Dulcy Esseboom CC-BY-NC-ND
Een betere toekomst
Dulcy Esseboom is geboren in Nickerie, Suriname. Ze groeit op in Paramaribo en is opgeleid tot verpleegster. Ze droomt van een betere en vooral zelfstandige...
Didi Roos © Historisch Museum Ede en Platform Militaire Historie Ede CC-BY-NC-ND
Verzetsstrijdster in Bennekom en Ede
De Joodse Didi Roos wordt op 13 april 1923 in Rotterdam geboren. In 1941 verlooft ze zich met de eveneens Joodse Marcel Hertz. Een jaar...
Zainab Osman © Negin Zendegani CC-BY-NC-ND
Als mensen gegroeid
Arno is bewaker in het asielzoekerscentrum waar hij de zwangere Zainab ontmoet. Na haar vlucht uit Somalië heeft zij nergens een thuis. Maar samen met...
Auxiliatricen © Erfgoed Kloosterleven
Zusters van Hallo
Vanwege de Eerste Wereldoorlog moeten negen zusters van de Auxiliatricen van de zielen in het vagevuur hun klooster verlaten. Op 1 augustus 1914 vertrekken ze...
Onkel Wilhelm Boland © Gerhard te Voortwis CC-BY-NC-ND
Een grensoverschrijdend lokaal fenomeen
Een fenomeen aan dizze (de Nederlandse) én gunne (de Duitse) kante van de grens bij Dinxperlo. Een grote snor, lawaaiig en vol grootspraak: dat is...
Don Frederik © Rijksmuseum CC-BY-SA
De meest gehate man van Europa
Fradique Álvarez de Toledo is beter bekend als Don Frederik. Hij is de zoon van de hertog van Alva. Don Frederik is iemand met weinig...
Jan Toorop © Rijksmuseum CC-BY-SA
Een belangrijke kunstenaar van de negentiende eeuw
Jan Toorop wordt geboren in Poerworedjo op Midden-Java. Als elfjarige jongen komt hij naar Nederland. Zijn middelbare opleiding volgt hij aan de HBS in Winterswijk....

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3521690
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

 

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl