Gelderlanders over Grenzen

Zo lang er grenzen zijn, worden ze door mensen overschreden. Dat geldt ook voor het gebied dat nu Gelderland is. Het komen en gaan van mensen heeft uiteenlopende redenen: op zoek naar werk, in de hoop op een beter leven, om te schuilen voor gevaar, vanwege de liefde of op zoek naar avontuur. Gelderlanders over Grenzen laat zien dat het grens overschrijden van grenzen van alle tijden en plaatsen is.

In het kader van het Erfgoedfestival 2018 werden deze verhalen verzameld.

Ga terug naar specials

Galina Korjakowa © Galina Korjakowa, 1943, Werkkamp “Hamburgerplatz”, Witten-Annen, Duitsland CC-BY-NC-ND
Beschadigd, van Sovjetunie naar Bemmel
In 1942 voeren de Duitsers de Russische Galina Korjakowa af naar werkkamp Hamburger Platz in Witten-Annen. Galina wordt daar verliefd op een Nederlander uit Bemmel....
Joseph en Jette Hes © Stichting Stolpersteine Borne en Gemeentearchief Borne
Joods gezin naar Elburg
De Amsterdamse Joseph Hes en zijn Duitse vrouw Jette Hes-Honij zijn Joods en wonen in Bocholt in Duitsland. Samen hebben ze twee kinderen, Sally en...
René Parijs © René Parijs CC-BY-NC-ND
Museumdirecteur in Buren
Sinds oktober 2017 is René Parijs werkzaam in het pittoreske Buren. Een cadeautje nadat hij bewust koos voor een tweede carrière buiten Defensie. Werken bij...
Erik Dracht © Erik Dracht CC-BY-NC-ND
Grensoverschrijdend Gedrag
Al ruim 10 jaar vertoon ik dagelijks met plezier grensoverschrijdend gedrag. Mijn dorp kent een uitzonderlijke situatie: de provinciegrens loopt dwars door de straat. Daardoor...
Henri Picard © Letterenhuis.be
Antwoord op een brief
De jonge Antwerpse advocaat Henri Picard vlucht tijdens de Eerste Wereldoorlog naar het veilige Nederland. Tussen 11 en 15 oktober 1914 komt hij met 13.000...
Hans Christoffel © Prins der Geïllustreerde Bladen (1906) PD
Leider van de ‘Tijgereenheid’
Op twintigjarige leeftijd vertrekt de Zwitserse Hans Christoffel vanuit Rothenbrunnen naar Harderwijk om in dienst te gaan. Op 7 maart 1886 treedt hij toe tot...
Celal Tezel © Celal Tezel aan het werk, 1980 - Saban Tezel CC-BY-NC-ND
Weer wennen aan elkaar
Het is 1966. Met zijn gezin woont Celal Tezel in Şarkışla, Turkije. Omdat ze niet goed kunnen rondkomen, wil Celal zijn geluk beproeven in Europa.
Willem Daniël Vahrmeijer © Van ’t Lindenhoutmuseum CC-BY-NC-ND
Een Neerbossche schoolmeester in Transvaal
Willem Daniël Vahrmeijer is het vijfde kind van Hermanus Vahrmeijer en Maria van der Wilde. Hij wordt geboren in Amsterdam op 7 augustus 1866.
Mohamed Kaddouri © Mohamed Kaddouri CC-BY-NC-ND
Aan het werk
Mohamed Kaddouri komt in 1964 vanuit Nador in Marokko naar Nederland. Een paar jaar later vindt hij een baan in Ede. Daar groeit begin jaren...
Daniel Marot © Rijksmuseum PD
Bouwdeskundige in Gelderland
Daniel Marot is een Franse architect, geboren in Parijs. Op jonge leeftijd is hij al bezig met decoraties van paleizen.
Filimon Sahle © Filimon Sahle CC-BY-NC-ND
Van Eritrea naar Ede
Samen met zijn vader, moeder, zus en vijf broers woont Filimon in Eritrea. Hij studeert aan de hogeschool en wil graag zijn opleiding afmaken. Maar...
Willem Sluiter © Portret van dominee en dichter Willem Sluiter (1627-1673) geschilderd door Pieter van Anraadt, (Informatiepunt www.willemsluiter.nl) CC-BY-NC-ND
“Mijn vreugd is in dees’ achter-hoek”
Naar deze bekende dichtregels van Willem Sluiter wordt vaak verwezen bij de streeknaam Achterhoek. Hij publiceert ze in 1668, 350 jaar geleden.
Domingus Jacob Kaihatu © Moluks Historisch Museum/collectie Familie Kaihatu CC-BY-NC-ND
Molukkers naar Gelderland
Op 15 augustus 1950 komt de Molukse beroepsmilitair Domingus Jacob Kaihatu vanuit Indonesië in Gelderland aan. Als jongeman is hij in 1918 in dienst getreden...
Anna de Quartel © Marechausseemuseum CC-BY-NC-ND
Verhuizen naar het weeshuis
In 1911 komt de tienjarige Anna de Quartel vanuit Leerdam aan bij het weeshuis in Buren. Anna is niet alleen: haar oudere broer Teunis en...
Gerda Brethouwer © Ina Brethouwer CC-BY-NC-ND
Jij trouwt toch wel want je bent een meisje
Gerda is een vrolijke, kordate boerendochter uit Aalten. Nadat ze haar mulo- en typediploma behaalt, krijgt ze een baan op het gemeentehuis. Tijdens de Tweede...
Chao familie 1963 Willemsplein Arnhem © Tsui-Dan Chao CC-BY-NC-ND
Een textielhandelaar en restaurateur uit China
Chen Chao besluit eind jaren dertig van de vorige eeuw vanwege armoede weg te gaan uit zijn geboortedorp in China. Via Singapore en Indonesië komt...
Sideron © Rijksmuseum CC-BY-SA
Bedienden aan het hof: Sideron
Omstreeks 1756 werd Sideron als slaaf geboren op Curaçao. Op zevenjarige leeftijd werd hij waarschijnlijk geschonken aan het hof van stadhouder Willem V waar hij...
Mohammad Kassouma © Mohammad Kassouma, Voor het Vredespaleis in Den Haag CC-BY-NC-ND
Twee keer vluchten
Samen met zijn vrouw en vier kinderen woont Mohammad Kassouma in Damascus, Syrië. Ze leiden een goed leven. Maar vanwege de onrust in hun land...
Jan de Beijer © Cornelis Pronk / Beeldbank Stadsarchief Amsterdam PD
Tekentalent in Gelderland
Jan de Beijer wordt geboren in het Zwitserse Aarau, maar verhuist al op jonge leeftijd naar Emmerik in Duitsland. In 1722 trekt hij naar Amsterdam...
Familie Eulink © Ingrid Maan-Eulink CC-BY-NC-ND
Nooit meer terug naar Oegstgeest
Na hun huwelijk in 1962 gaan Kees Eulink en Coby Wagemaker op zoek naar een huis in Culemborg. Deze zoektocht blijkt allesbehalve gemakkelijk: er is...
Wilhelm Conrad Röntgen © CODA CC-BY-SA
Nobelprijswinnaar in Apeldoorn
Wilhelm Conrad Röntgen is afkomstig uit het Duitse Remscheid. Als hij drie jaar is verhuizen zijn ouders naar Apeldoorn. Daar trouwt Wilhelm in 1872 met...
Duitse orde © Gelders Archief / Huis Ruurlo PD
Het ‘Duytze Huys’ van de broeders
In 1218 komen de eerste broeders van de Duitse Orde naar Dieren. Ze wonen in een boerderij op een landgoed dat tussen de Doesburgse- en...
Gilbert van Schoonbeke © Museum Brouwershuis PD
Belgische turfstekers
Gilbert van Schoonbeke is een Antwerpse projectontwikkelaar en ondernemer. In 1548 krijgt hij toestemming om een nieuw stadsdeel van Antwerpen te bouwen.
Celalettin Yilmaz © Saban Tezel CC-BY-NC-ND
We heten allemaal Turko
Vanaf 1960 is het een komen en gaan van de mannen in het Turkse dorp van Celalettin Yılmaz. Ze werken een paar jaar in Europa...
Jan van Braam © Museum Arnhem PD
Oude dag in Arnhem
Op zeventienjarige leeftijd woont Jan Andries van Braam op landgoed Bronbeek in Arnhem. Zijn vader koopt de villa in 1848, kort voordat de familie Van...
Stefan Leijendecker © v.l.n.r. dienstmeid Ditje Schuurman-van Bruchem, Dora Heersink, broer Willem Heersink en echtgenoot Stefan Leijendecker, c. 1960 (persoonlijke collectie familie Schuurman) CC-BY-NC-ND
Liefde in oorlogstijd
Vanaf 1931 woont en werkt de Duitse Stefan Leijendecker als elektricien in Nederland. In mei 1941 trouwt hij met de Achterhoekse boerendochter Dora Heersink uit...
Giovanni Monasso © Maddie van der Werff-Monasso CC-BY-NC-ND
Een familie Terrazzowerkers in Aalten
Giovanni wordt geboren in Travesio in de streek Friuli, bekend om het terrazzo-ambacht. Het is een arme streek met veel werkloosheid. Op elfjarige leeftijd trekt...
Jan Streeff © Still uit animatiefilm Elisabeth Weeshuis in Culemborg CC-BY-NC-ND
Culemborgse weesjongen naar Rusland
Jan Streeff is een weesjongen. Hij woont in het Elisabeth Weeshuis in Culemborg. Sinds 1806 worden hij en de andere weesjongens beschermd door de protectoren...
Francesco de Mendoza © Rijksmuseum CC-BY-SA
Spanjaard in Doetinchem
Francesco de Mendoza komt uit Aragon, Oost-Spanje. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog is hij als legeraanvoerder eerst vooral actief in de Zuidelijke Nederlanden: België, Luxemburg en...
Het portret dat van Catharina bestond, is hoogstwaarschijnlijk door haar man Damas vernietigd. © RKD Images. Portret van een onbekende vrouw, c. 1730. Philip van Dijk (1683-1753), Private Collection (1992-…). CC-BY-SA
Van vluchtelinge naar succesverhaal
In 1733 verlaat Catharina Aleida van der Dussen haar echtgenoot Damas van Slingeland, de burgemeester van Dordrecht. Damas is vaak dronken en bedreigt zijn vrouw....
Koningin Emma © Gelders Archief PDM 1.0
Koningin op Het Loo
In 1879 trouwt de twintigjarige Duitse Emma van Waldeck-Pyrmont met koning Willem III der Nederlanden. Willem III is dan eenenzestig jaar oud. Tijdens hun huwelijk...
Henri Lodewijk van der Horst © Van ’t Lindenhoutmuseum CC-BY-NC-ND
De eerste skyscraper in Kalamazoo
De Leidse wees Henri Lodewijk van der Horst komt in 1886 in Weesinrichting Neerbosch wonen. Hier leert hij voor timmerman.
Caspar Georg Carl Reinwardt © Rijksmuseum PD
Duitse hoogleraar in Gelderland
De Duitse Caspar Georg Carl Reinwardt is van 1800 tot 1808 hoogleraar scheikunde, natuurlijke historie en plantkunde aan de universiteit van Harderwijk. Hier behaalt hij...
De heer en mevrouw Von Gimborn © Von Gimborn Arboretum/Nationaal Bomenmuseum
Duitse inkt in Zevenaar
Max von Gimborn komt uit een Duitse apothekersfamilie en heeft in Emmerich een eigen apotheek. Op 14 september 1906 krijgt hij een vergunning om in...
Jean Nicolas Arthur Rimbaud © Etienne Carjat / Bibliothèque nationale de France PD
Franse dichter in het Nederlandse leger
Arthur Rimbaud wordt geboren in het Franse Charleville. Zijn vader is kapitein in het Franse leger en vaak van huis. Arthur wordt streng opgevoed door...
Lambertus Scholten © Van ’t Lindenhoutmuseum CC-BY-NC-ND
De eerste landverhuizers van Neerbosch: Bart Scholten
Lambertus (Bart) Scholten, geboren in Gendringen, woont vanaf augustus 1874 in Weesinrichting Neerbosch. Hij krijgt hier een opleiding tot metselaar en gaat in 1880 werken...
Zainab Osman © Negin Zendegani CC-BY-NC-ND
Als mensen gegroeid
Arno is bewaker in het asielzoekerscentrum waar hij de zwangere Zainab ontmoet. Na haar vlucht uit Somalië heeft zij nergens een thuis. Maar samen met...
Steven Everts Kluvers © Van ’t Lindenhoutmuseum CC-BY-NC-ND
De eerste landverhuizers van Neerbosch: Steven Kluvers
Steven Everts Kluvers komt op 26 maart 1861 in Zutphen ter wereld. Vanaf februari 1875 woont hij in Weesinrichting Neerbosch. Hij volgt daar een opleiding...
Carl Linnaeus © Gelders Archief
Promoveren in Harderwijk
Carl (Carolus) Linnaeus is een Zweedse arts. In 1735 komt hij naar de universiteit in Harderwijk om te promoveren tot doctor in de geneeskunde. In...
Giacomo Martina © Ina Brethouwer CC-BY-NC-ND
Een terrazzobedrijf in Zutphen
Giacomo Martina is meubelmaker in Tauriano di Spilimbergo in noordoost Italië. Hij woont met zijn vrouw Maria en twee zoons in de arme regio Friuli....
Kostas Nikiforakis © Kostas Nikiforakis CC-BY-NC-ND
Voor de liefde
In maart 1998 word ik op slag verliefd op een Nederlandse vrouw in een kroeg op Kreta. Direct voel ik: zij wordt mijn vrouw. Door...
Helene Kröller-Müller © Het Nationale Park De Hoge Veluwe
Een van de rijkste vrouwen van Nederland
Helene Emma Laura Juliane Müller wordt in het Duitse Horst geboren. In Düsseldorf leert ze de Nederlandse zakenman Anton Kröller kennen en in 1888 besluiten...
Cindy Ho © Cindy in het restaurant van haar ouders, 1980 CC-BY-NC-ND
Indonesische Oma Schmid
Begin jaren zeventig komt Cindy Ho’s vader vanuit Hongkong naar Nederland. In Arnhem begint hij een Chinees restaurant. Daar leert hij Cindy’s moeder kennen. Zij...
Auxiliatricen © Erfgoed Kloosterleven
Zusters van Hallo
Vanwege de Eerste Wereldoorlog moeten negen zusters van de Auxiliatricen van de zielen in het vagevuur hun klooster verlaten. Op 1 augustus 1914 vertrekken ze...
Maria van Nassau © Adriaen Thomasz Key [Public domain], via Wikimedia Commons CC-BY-SA
Het weeshuis van Maria
In 1556 wordt in Breda de dochter van Prins Willem van Oranje en Anna van Egmond geboren: Maria. Haar moeder overlijdt als ze twee jaar...
Barbara Pavinati © Barbara Pavinati CC-BY-NC-ND
Een stadse woordENkunstenaar in de Achterhoek
Barbara Pavinati (1976) verhuist in oktober 2010 van Leiden naar Lichtenvoorde. Ze gaat daar samenwonen met haar vriend. In het begin moet Barbara wennen aan...
Franz Wilhelm Junghuhn © Verlag Martinus Nijhoff, 'S-Gravenhage - Gedenkboek Franz Junghuhn PD
Via Harderwijk naar de tropen
De man op deze foto is Franz Wilhelm Junghuhn, geboren in Mansfeld (Duitsland). Junghuhn is een ontdekkingsreiziger, geïnteresseerd in de natuur en dan vooral die...
Franciscus T.J.H. Dobbelmann © Regionaal Archief Nijmegen CC-BY-SA
De ‘schoonste’ fabriek van Gelderland
In 1854 koopt de uit het Duitse Sieberg afkomstige Johann Peter Dobbelmann in Nijmegen een fabriek voor zijn zoon Theodoor Dobbelmann. Het gebouw staat aan...
Onkel Wilhelm Boland © Gerhard te Voortwis CC-BY-NC-ND
Een grensoverschrijdend lokaal fenomeen
Een fenomeen aan dizze (de Nederlandse) én gunne (de Duitse) kante van de grens bij Dinxperlo. Een grote snor, lawaaiig en vol grootspraak: dat is...
Hemmen en Irinka © Negin Zendegani CC-BY-NC-ND
Het klopte gewoon
Hemmen uit Koerdistan komt als asielzoeker naar Nederland. Helaas wordt zijn aanvraag voor asiel afgewezen. Hemmen staat op het punt zijn pas opgebouwde leven in...

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
Team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

026-3521690
info@mijngelderland.nl

Inschrijven nieuwsbrief

 

mijnGelderland Sociale media

erfgoed gelderland

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl