Rijk van Nijmegen

Met de benaming Rijk van Nijmegen werd niet altijd hetzelfde bedoeld. Hier verstaan we eronder de gemeenten Nijmegen, Beuningen, Heumen, Wijchen, Druten en Berg en Dal.

De streek kent een lange geschiedenis, zoals blijkt uit de Romeinse resten die hier zijn gevonden. Belangrijkste plaats in de zuidoosthoek van Gelderland is Nijmegen, de oudste stad van het land. Zij wordt omringd door een veelzijdig natuurgebied. Enerzijds is er het heuvellandschap in het oosten en zuidoosten, anderzijds het rivierenlandschap tussen Maas en Waal. De regio is rijk aan historische gebouwen. 

Musea bewaren het verleden van stad en land. Zo komt het Romeinse verleden aan bod in Museum Het Valkhof in Nijmegen, de Tweede Wereldoorlog in het Nationaal Bevrijdingsmuseum 1944-1945 in Groesbeek en het alledaagse leven van weleer in Streekmuseum Tweestromenland in Beneden-Leeuwen. De archieven van de meeste gemeenten in de regio worden beheerd door het Regionaal Archief Nijmegen.

In het gebied tussen Maas & Waal is sinds enkele jaren de Maas en Waal CultuurExpress de plek waarop de Maas en Waalse cultuur en cultuurhistorie samenkomt. De site www.cultuurexpress.nl is het trotse resultaat van de krachtenbundeling van alle erfgoedinstellingen uit de gemeenten Beuningen, Wijchen, Druten, West Maas en Waal en Heumen.

De Tien Morgen. Fotografie Hans Barten
De Tien Morgen
De voormalige boerderij De Tien Morgen ligt met enkele bijgebouwen aan het einde van een lange oprijlaan, omzoomd met bomen. Het is een boerderij met...
De wingerd die grotendeels verwijderd is. © Hans Barten
Boerderij Drie Akkers
Dit monument is een enigszins blokvormig woonhuis met achterhuis. Het bestaat uit een begane grond, verdieping en zolderverdieping en is voorzien van een schilddak met...
Zaalkerkje met gerestaureerde klokkentoren. © Hans Barten
Nederlands Hervormde Kerk en pastorie
Op 10 juli 1800 namen de katholieke Horssenaren, na de Reformatie, de middeleeuwse kerk weer terug. De hervormden moesten zich behelpen met een gehuurde kamer....
/beeld/specials/druten/026b.jpg
Muldershuis
In dit huis aan het einde van de Molenweg woonden vanaf 1850 meer dan 130 jaar vier generaties van de molenaarsfamilie Sengers. Deze familie...
Boerderij 't Zand
Het monument bestaat uit een op een terp gelegen hallehuisboerderij met aan de ene zijde een fraaie schuur en aan de andere zijde een...
Boerenhoeve Afferden. Fotografie Hans Barten
Boerenhoeve
De kapitale boerenhoeve ligt, evenals de tegenovergelegen monumentale boerderij, op een terp. Voor de boerderij staan vier leilinden. Ze zijn er in vroeger tijden geplant...
De voorgevel. © Hans Barten
Verenigingsgebouw
Dit pand is het bakstenen verenigingsgebouw van de voormalige Rooms-katholieke Werkliedenvereniging St. Ewalden, genoemd naar de patroonheiligen van de Parochie Druten. Het bouwwerk is vijf...
Schoolmeestershuis in Puiflijk. © Hans Barten
Schoolmeestershuis
Dit schoolmeestershuis heeft interessante bewoners gekend. Het huis, een verbouwde boerderij, werd in 1928 bewoond door meester Van de Geijn, hoofd van de nabijgelegen openbare...
Baker met baby en wieg op de kamer van de ouders, ca. 1950
Geboorte in Deest
"Een doctor erbij, tenminste bij de eerste bij ons thuis hadden ze er een doctor bij en toen was 't nog '52...
Het oude schoolhuis. © Hans Barten
Oud Schoolhuis
Dit voormalige schoolgebouw ligt aan de voet van de middeleeuwse dorpstoren in Horssen. Het heeft een voorhuis met schilddak dat met pannen is gedekt. De...
Het woonhuis aan de Hogestraat. © Hans Barten
Woonhuis
Dit huis heeft een begane grond, verdieping en zadeldak met windveren. Een windveer is een plank langs de rand van een met pannen of riet...
Het Gogh, een hallehuisboerderij met arboretum als voortuin. © Hans Barten
Het Gogh
Dit monument is een hallehuisboerderij met een middenlangsdeel en een dwarsgebouwd voorhuis (T-boerderij). Het huidige voorhuis heeft vier vensterassen met in de tweede as een...
Het kantoor van Stoomtram Maas en Waal. © Hans Barten
Kantoor/magazijn stoomtram Maas en Waal
Dit monument is een zichtbare herinnering binnen de gemeente Druten aan de sinds 1934 opgeheven Stoomtram Maas en Waal. Vooral voor de geschiedenis van verkeer...
Losser Steenfabriek De Werklust
Een leven lang liefde voor stenen
Willie Derks uit Druten (81) was 14 toen hij voor het eerst ging werken. Achter de boeken zitten was niks voor hem, hij wilde de...
Het voorhuis aan de Kattenburg. © Hans Barten
Notarishuis
Tegenover de noordzijde van de monumentale H.H. Ewaldenkerk ligt dit witgepleisterd huis met verdieping en afgeknot schilddak. In de prachtige voorgevel valt meteen de voordeur...
Oude ansicht Boldershof Druten. Bron: www.canonsociaalwerk.eu
Boldershof, instelling ter verzorging door Franse zusters
In de Ambtshuisstraat in Druten staan de oude paviljoens van Boldershof. In 1903 kopen de Franse zusters Filles de la Sagesse (dochters der Wijsheid) de...
De priesterzerk van de zevende rector van het klooster.
Voormalig vrouwenconvent Onze Lieve Vrouwe op de Holtmeer
Bij de vijfsprong die de plaatsen Molenhoek/Horssen-Bergharen-Afferden met elkaar verbindt, ligt de Mariaberg, ook Kloosterberg of de Holtmeer genoemd. Op deze plek stichtte Dirk van...
Voorgevel dijkboerderij. © Hans Barten
Dijkboerderij
Dit voormalige boerderijtje in de voet van de binnenzijde van de Waalbandijk is volgens de jaartalankers gebouwd in 1740. De voorgevel is van oudsher wit...
Transformatorhuisje aan de Hooistraat. © Hans Barten
Transformatorhuisje
Dit monument is een vrijstaand transformatorhuisje van de P.G.E.M. (Provinciale Geldersche Electriciteits Maatschappij). Deze naam staat bij vergelijkbare huisjes meestal op een P.G.E.M.tegeltableau, maar datontbreekt...
Rooms-katholieke kerk Sint Victor en Gezellen
Het kerkgebouw is een driebeukige basilikale kruiskerk, ter lengte van twee en een halve travee, voorafgegaan door de toren. Aan weerszijden van het priesterkoor...
Voorgevel boerderij. © Hans Barten
Boerderij
De voorgevel van dit monument stamt nog grotendeels uit de negentiende eeuw. In de twintigste eeuw werd de achtergevel vernieuwd, maar ook de zijgevels zijn...
Oude Roomboterfabriek. Fotografie Hans Barten
Oude Roomboterfabriek Horssen
Het huidige pand bestaat uit een voorhuis dat dwars ligt op een nagenoeg even breed achterhuis. Het voorhuis heeft een begane grond, een zolderverdieping en...
Neo-romaanse pastorie in Afferden. © Hans Barten
Rooms-katholieke Pastorie
Deze rooms-katholieke pastorie is gebouwd in neo-romaanse stijl naar een ontwerp van architect Carl Weber (1820-1908). De bouw vond plaats tegelijkertijd met de bouw van...
Het emplacement Stroomtram Maas en Waal © Hans Barten
Woonhuis tramchef
Het monument is de voormalige chefswoning van de stoomtram Maas en Waal op het vroegere emplacement Stoomtram Maas en Waal. De medewerkers van de in...
Het bewoonde tabaksmagazijn © Hans Barten
Industrieel monument Tabakspakhuis
Dit rechthoekige, vrijstaande monument is een groot voormalig tabakspakhuis. Het heeft een begane grond, twee verdiepingen en een zolderverdieping met flauw hellend zadeldak.
Het Ambtshuis. Foto Hans Barten
Ambtshuis
In 1758 werden de rechtbanken van Wamel en Bergharen samengevoegd tot één rechtbank in Druten. Hiervoor moest een pand gekocht worden. Juffrouw Anna Maria van...
Het theehuisje van de familie Van Delen. Foto Hans Barten
Theekoepeltje
Het bouwwerk is ontstaan als theehuisje voor de adellijke familie Van Delen. De familie woonde op het (thans verdwenen) kasteel ten westen van het oude...
De gevel met geglazuurde stenen. © Hans Barten
woonhuis
Dit woonhuis werd gebouwd door de gemeentearchitect Joseph Spits, bekend van meerdere Jugendstilpanden aan de Kattenburg. Hij woonde zelf in dit pand. Dit...
De schoorsteen van steenfabriek Vogelensangh is van ver te zien. Foto Hans Barten
Steenfabriek Vogelensangh
Tot in de zestiger jaren van de vorige eeuw had vrijwel ieder dorp aan de Waal een of meer steenfabrieken. Deest kende twee steenfabrieken, een...
Boerderij De Drie Waaien met het villa-achtige voorhuis. © Hans Barten
Boerderij De Drie Waaijen
Boerderij De Drie Waaijen bestaat uit een villa-achtig voorhuis met aan de noordoostelijke zijde een aanbouw onder het zadeldak, gedekt met muldenpannen. Het in...
Voorgevel met houten luifel. © Hans Barten
Boerderij
Dit monument ligt aan de rand van Puiflijk aan een weg met nog meer min of meer karakteristieke panden.
Boerderij Distelberg. Fotografie Hans Barten
Boerderij Distelberg
Het monument ligt aan het eind van de doodlopende Distelbergsestraat. Het voorhuis staat dwars op en het voormalige bedrijfsgedeelte evenwijdig aan deze weg. Boerderij Distelberg...
De voormalige tandartswoning. © Hans Barten
Kantoor
Aan dit huis hebben veel inwoners uit het Land van Maas en Waal behoorlijk heldere herinneringen. Hier woonde en werkte tandarts Chardon.
Het klompenmakershuis. © Hans Barten
Klompenmakershuis
In deze eenvoudige hallehuisboerderij, oorspronkelijk in gebruik als tabaksboerderij, woonde vroeger een klompenmaker. Oudere Drutenaren herinneren zich nog de klompenbomen die langs het huis lagen...
Rooms-katholieke kerk Onze Lieve Vrouw Onbevlekt Ontvangen
Het kerkgebouw is een driebeukige neo-basiliek met een schip van vijf traveeën. Het toegangsportaal daarvóór is een halve travee groot. De halfronde koortravee aan...
De hallehuisboerderij met zadeldak. © Hans Barten
Hallehuisboerderij
Dit monument is een voorbeeld van een T-boerderij: een hallehuisboerderij met middenlangsdeel en dwarsgeplaatst voorhuis. De voormalige boerderij ligt tegenover het vroegere tramremisecomplex. Vandaar ook...
De zuidelijkste boerderij van Afferden. © Hans Barten
Boerderij de Laren
Deze boerderij was van oudsher de meest naar het zuiden in het veld gelegen boerderij van Afferden. De boerderij was tot voor kort een royale...
De boerderij met tabaksschuur. © Hans Barten
Tabaksschuur
In deze tabaksschuur werd vroeger de tabak te drogen gehangen. Het is een tweebeukige schuur met ankerbalkconstructie en een met riet gedekt schilddak. De wanden...
Die in Rhenen vielen houdt de gedachte levend aan de Deestenaren die omkwamen in de Tweede Wereldoorlog en in 1949 in de Overzeese gebiedsdelen. Fotografie Hans Barten
Die in Rhenen vielen
"Die in Rhenen vielen" is een hardstenen kunstwerk van ongeveer 2,5 meter hoog in een door een fraai smeedijzeren hek omgeven tuintje. Op een halve...
Tramremise met getekend spoor. Fotografie Hans Barten
Tramremise
Dit monument is de voormalige tramremise. Tijdens de Open Monumentendag 2008 had het lokale Comité Open Monumentendag de rails terug laten schilderen op de...
Het winkelpand vanaf de Ooievaarsstraat. © Hans Barten
Winkelpand met bovenwoning
Deze fraaie T-boerderij op de hoek van de Ooievaarstraat en de Hogestraat heeft een dwarsgeplaatst voorhuis met achterhuis. De gehele benedenverdieping van het voorhuis is...
Nu woonhuis aan de Veerstraat. © Hans Barten
Woonhuis
Jawel, in Druten konden ze ook bier brouwen. En wel in dit schitterende monument in de Veerstraat. Deze voormalige bierbrouwerij bestaat uit een dwarsgeplaatst voorhuis...
Vanaf de overkant van de straat. © Hans Barten
Woonhuis
Vanaf de overkant van de straat kun je het pand goed bekijken. Het is een eenvoudig, vrijstaand woonhuis met één bouwlaag en een zadeldak dat...
Voorhuis Boerderij De Vogelvanger. © Hans Barten
Boerderij De Vogelvanger
Deze boerderij ligt op een lichte verhoging. Het pand is met het bedrijfsgedeelte naar de Zelksestraat gericht en had oorspronkelijk een dwarsdeel. De beide zijgevels...
Kerk met pastorie. Fotografie Hans Barten
Rooms-katholieke pastorie
De pastorie van Horssen werd omstreeks 1890 gebouwd als pastorie voor de oude Rooms-katholieke kerk. In de jaren vijftig van de vorige eeuw is het...
De dijken van nu kwamen in de dertiende eeuw tot stand door de kaden van dorpspolders met elkaar te verbinden. © Ruben Smit, 2009. Beeldbank Rijkswaterstaat CC-by
De eerste dijken
De bewoners van het rivierengebied hebben zich vanaf de middeleeuwen enorme moeite getroost om het water door middel van dijken in te tomen. Dat leidde...
Voorhuis met hallehuisschuur. © Hans Barten
De Engelhof
Deze voormalige T-boerderij met middenlangsdeel ligt op een kleine terp in Afferden – tegen de grens met Deest. De brede voorgevel ligt dicht tegen de...
Boerderij Uiversnest. Fotografie Hans Barten
Boerderij Uiversnest
Het boerderijcomplex Uiversnest ligt buiten de kom van Deest, met de rechterzijgevel gericht naar de Van Heemstraweg, de vroegere Koningstraat. Het complex bestaat uit de...
Bedrijfsgedeelte met wagenschuur. © Hans Barten
Boerderij
Dit monument is door zijn uiterlijk en entourage en door de ommuurde tuin en bijgebouwen een van de fraaiste panden van Horssen. Het woongedeelte van...
Boerderij De Knotsenburg aan de achterzijde met de waai. Fotografie Hans Barten
Boerderij de Knotsenburg en verdwenen kasteel
Boerderij de Knotsenburg is een T-boerderij aan de voet van de Waalbandijk in Afferden. De boerderij is genoemd naar het kasteel de Knodsenburg. Dit kasteel...

Inschrijven nieuwsbrief

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl