Achterhoek

De naam Achterhoek werd oorspronkelijk gebruikt voor het gebied rond Neede, Eibergen, Groenlo en Winterswijk. Pas in de tweede helft van de 19e eeuw gingen schrijvers als Postel en Klokman een groot deel van het gebied ten oosten van de IJssel Achterhoek noemen.

In de negentiende eeuw schreef schoolmeester B.J. Stegeman "'t Gif maor enen Achterhook / Den Gelderschen, den echten.", waarmee hij voor het eerst het woord Achterhoek voor de hele regio ten oosten van de IJssel gebruikte. (bron: Staring Instituut) Tegenwoordig kent de Achterhoek een schakering aan werkgelegenheid, waarvan de traditionele agrarische sector nog steeds deel uitmaakt en de toeristische sector in belang is toegenomen. Veel inwoners van de Achterhoek spreken nog hun eigen streektaal, het Achterhoeks, dat een Nedersaksisch dialect is.

In het Achterhoekse coulissenlandschap is veel en geschakeerd natuurschoon te vinden. Het landschap rond Winterswijk is misschien wel het meest karakteristiek voor de Achterhoek. De Achterhoek is rijk aan kastelen en landhuizen.

Iets te weten komen over de Achterhoek en haar evenementen? Kijk dan eens op www.achterhoek.nl.

De zomp
Joden in Ruurlo
Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog kende Ruurlo vijf joodse burgers. Daaronder de manufacturier Salomon (Lo) Wijler en zijn vrouw Reina Johanna Kropveld, in...
Admiraal VerHuell
Carel Hendrik graaf VerHuell 1764-1845
Het geslacht VerHuell (ook wel geschreven als 'Ver Huell' en uitgesproken als 'Verheul') heeft in de bestuurlijke geschiedenis van Doetinchem een belangrijke rol gespeeld. De...
Rozengracht en Overwelving ca. 1910
Het Broederenklooster
In 1888 vond stadsarchitect Etteger het voormalige Broederenklooster, waarin sinds 1591 de Latijnsche School was gevestigd, "rijp voor de sloop". Het werd echter opgeknapt en...
De markt op het Broederenkerkplein in 1886
De familie Eggink aan het Broederenkerkplein
De familie Eggink woonde met elf kinderen op een mooie plek in het centrum van Zutphen. Aan het Broederenkerkplein, ter hoogte van het pand met...
Hulpverleners bij Barlheze 57;
Trieste geschiedenis van Barlheze 57a
Het huis Barlheze 57a, waarvan het huisnummer is verdwenen, kent een trieste geschiedenis. Hier woonde het jonge echtpaar Gerrit en Hendrika Doornberg-Kiezebrink. Zij waren kort...
Kijk in Catharinakerk vanuit Latijnse school
De Latijnse school in de Catharinakerk
Vanaf ongeveer 1600 was in Doetinchem de Latijnse school gevestigd in de Catharinakerk boven het voorportaal aan de Markt (nu Simonsplein)....
Hoofdgebouw veranda
Woodbrookershuis
De vereniging Woodbrookers Barchem, eigenaar van het "Woodbrookershuis" is erfgenaam van een belangrijke religieus-maatschappelijke stroming uit het begin van de twintigste...
Voormalig stadhuis Ambt Doetinchem
Twee gemeenten: Stad en Ambt
Gedurende de periode 1825-1920 bestonden er twee gemeenten die elk de naam Doetinchem droegen: de gemeente Stad-Doetinchem en de gemeente Ambt-Doetinchem. De combinatie van een...
Romeinse helm
Nederzettingen in en om Doetinchem
De nederzettingsgeschiedenis van Doetinchem en omgeving begint in de tijd dat de mensen die in plaats van door jacht en het verzamelen van voedsel overgingen...
Hooiplukker
De hooiplukker, de Tachtigjarige Oorlog in Lochem
Na de stadsrechtverlening aan Lochem in 1233 is ongetwijfeld snel begonnen met het beveiligen van de stad. Lochem groeit uit tot een vesting. In de...
Hotel Roskam
Lochemse families
Onder de mensen die een belangrijke rol speelden in het bestuur of de ontwikkeling van Lochem zijn vaak diverse leden van eenzelfde geslacht of familie.
Gerard Tebroke (links)
Gerard Tebroke
Wie had ooit gedacht dat Gerard Tebroke uit Aalten, de jongen die als kind op school niet mee hoefde te doen aan gym, omdat hij...
Kleuterklas in de Bommelerwaard, circa 1955 (Bron: Gelders Archief)
De schoolloopbaan uitgebreid
Na 1900 groeide niet alleen de deelname aan het lager onderwijs, ook het vervolgonderwijs nam een enorme vlucht - mede onder invloed van de Leerplichtwet....
De voorgevel van het stadhuis aan het 's-Gravenhof te Zutphen  Zutphen  (Bron: Wikimedia, foto: RCE, 20226464)
's-Gravenhof in Zutphen
Het 's-Gravenhof is het oudste plein van de hanzestad Zutphen. Zutphen is een van de oudste steden van Nederland en werd rond 800 een grafelijk...
Jongensinternaat Ruimzicht
Jongensstad
Dominee Van Dijk vond dat ook jongens van eenvoudige komaf een kans moesten hebben om dominee, leraar, arts of advocaat te...
Station Ruurlo met op de achtergrond de goederenloods 1900
Spoorlijn van Ruurlo en andere infrastructuur
Willem van Heeckeren van Kell, de "100-jarige", was commissaris voor de verharding van de straatweg van Vorden over Ruurlo naar Winterswijk. Hij was president van...
Café Stationzicht met kijkje in de Barlheze, voor 1914
Café Stationzicht
Links op de hoek van de Rozengracht en Barlheze, destijds Barlheze nr. 68, was vanaf het begin van de twintigste eeuw een café gevestigd. Niet...
Moeder en zoon bij de wieg op de ouderlijke slaapkamer ca. 1950
Geboorte in Didam
"Dat er tegenwoordig naar buiten toe veel meer aandacht aan besteed wordt. Als je ziet wat er in de buurt allemaal in de tuin gezet...
Het Gelderse paard
Het Gelderse paard
In Varsseveld staat een bijzonder standbeeld. Het is een eerbetoon aan een paard. Niet zomaar een knol, maar het paard Amor (1959-1990), een van de...
Andreas dèr Mouw
Wijsgeer, dichter, astronoom Andreas dèr Mouw 1863 - 1919
Het verblijf van de wijsgeer, dichter, taalkundige en astronoom Andreas dèr Mouw (Westervoort 1863-Den Haag 1919) in Doetinchem heeft maar veertien jaar geduurd. Toch was...
kaart Lochem Jacob van Deventer
Stad Lochem
De stad Lochem ontstaat aan de handelsweg van Zutphen naar Westfalen. De geschiedenis over deze tijd is vaag. De graven van Zutphen zijn de grootgrondbezitters...
Wachttoren Muntwal 4
Wachttoren
De wachttoren op Muntwal 4 is in 1982 herbouwd op de fundamenten van de toren die in 1560 op de stadsmuur stond. Hij stond bekend...
lokatie cafe de peer site
Grenscafé ‘De Peer’
Dit gebouw aan de Emmerikseweg werd in 1866 gebouwd door Wilhelmus Evers. IJzeren ringen aan de muur waar de paarden aan werden vastgezet, herinneren aan...
Meester heuvel
Meesters in Lochem
Elk dorp, elke provinciestad lijkt wel enkele schoolmeesters te hebben gehad die ook buiten hun klas en hun school een zekere faam genoten. Lochem is...
Nieuwe aanplant in het Sterrebos
Het Sterrebos
Het Sterrebos is een stuk bos dat links van het parkbos de Plantage ligt. Het heet zo omdat de paden die door...
De Voorst Huis de Voorst achteraanzicht juni 2004
Van Keppel geeft huis De Voorst allure
Huis De Voorst behoorde tot een ring van havezates rond Zutphen, maar was lange tijd van geringe betekenis. Daar kwam verandering in toen het in...
Koninginnedag schoolactiviteiten: smincken
Koninginnedag in 's Heerenberg
"Omdat 's Heerenberg enorm katholiek is en Koninginnedag hier helemaal niet veel gevierd werd en de oranjeverenigingen stelden hier ook niet zo heel veel voor....
De oprijlaan en de poort van de Wiersse in de herfst (Foto: Jürgen Becker)
Bezitters van landgoed de Wiersse
De Wedersche, Wyrsche, Wyersche of Wiersse was aanvankelijk een uitgebreid gebied van broek, weide- en bouwlanden, heidevelden en bossen.
Ik moest 's avonds nog gedoopt worden. Nou woonden wij niet zover van de kerk vandaan dus dat was wel te doen. Dus de peettante moest nog komen en de vrouwen uit de buurt en toen zijn ze met mij naar de kerk gegaan. Foto St Agatha kerk Harreveld: Wikimedia/Michiel Verbeek
Geboorte in Harreveld
"Als het zover was, zoals ze dat vroeger noemden, werden de kinderen bij de buren of ooms en tantes gebracht. En dan...
Brand op Goeden Vrijdag
Stadsbranden
Doetinchem heeft twee grote stadsbranden gehad die op Goede Vrijdag uitgebroken zijn.
De Pont Neuf met doorkijkje naar de Rozengracht, begin 20e eeuw
De 'Pont Neuf'
Vroeger lag er op deze plek alleen een houten voetgangersbruggetje dat in de volksmond de Pont Neuf werd genoemd. In 1890 werd het vervangen door...
De Maan- en klaagbrief (Regionaal Archief Zutphen). Bernhard van Meurs staat als vrij man linksonder voor de gevangenis. Bron: Oud Archief Zutphen/Regionaal Archief Zutphen
Openbare klacht over de hertog van Gelre
Op 22 november 1493 stuurt de jonge graaf Bernhard van Meurs een klaagbrief aan alle steden, vorsten en edelen van Gelre. Hij verduidelijkt zijn klaagbrief...
Schoolklas in Lienden, circa 1900 (Bron: Regionaal Archief Rivierenland, Tiel, foto: fotocollectie Lienden)
De invoering van de leerplichtwet
Al voordat op 1 januari 1901 de leerplicht werd ingevoerd, was het schoolverzuim in Nederland flink gedaald. De leerplicht vormde als het ware het sluitstuk...
Een afgedekte spiegel © PD
Spiegels bedekken bij overlijden
In de tijd dat ik in Varsseveld woonde was het nog een klein dorp met zo'n drieduizend inwoners. Iedereen kende iedereen. Zo was dat toen...
De Antoniuskapel in Sinderen
Voormalig kasteel Sinderen
Kasteel Sinderen is waarschijnlijk in de dertiende eeuw gesticht. In 1251 treedt Rudolf van Sinderen op als 'advocatus' van Sinderen. Mogelijk is hij de bouwheer...
Huis Bergh Restauratie 1940 0168
Laat middeleeuwse verdedigingswal
De wal heeft een directe verbinding met het 18e-eeuwse parkbos de Plantage, waar de bezoeker vrij kan wandelen. In 1473 werd er...
De Staringkoepel en het omringende landschap (Bron: Wikimedia)
De Staringkoepel
Een zelf over te trekken veerpontje over de Berkel is de enige toegang tot de schilderachtige theekoepel. Vanaf de kleine verhoging waarop deze 'Staringkoepel' zich...
Kasteel Slangenburg
Benedictijnen op Slangenburg
In oktober 1945 nemen benedictijnen hun intrek in kasteel Slangenburg te Doetinchem. Het huis wordt ingezegend door de abt van Oosterhout en zo begint het...
De Rozengracht met Broederenklooster rond 1920
Rozengracht-Overwelving
De directe omgeving van het Broederenklooster werd door het bombardement zwaar getroffen. Wonder boven wonder overleefden juist het klooster, destijds in gebruik als Rijkslandbouwwinterschool en...
De Wildenborch (Bron: de Wildenborch, Gelders Erfgoed bezit geen rechten van deze afbeelding)
Roofridderburcht de Wildenborch
Het is nauwelijks voor te stellen dat er zich op deze plek tussen Vorden en Lochem ooit een van de meest geduchte roofridderburchten van de...
Verwoestingen na het bombardement van 14 oktober 1944
De Verloren Stad
Het deel van de stad rondom de voormalige locatie van Stedelijk Museum Zutphen aan de Rozengracht is drastisch veranderd door het bombardement dat Zutphen trof...
Kerststal in 1954 (Bron: wikimedia)
Kerst in Harreveld
"De kerststal stond in de kerk en ook bij ons thuis. En met zo'n heel stel kinderen moest je wel een beetje...
Wolter Coops
Wolter Coops 1764-1847
Wolter D.Jzn. Coops, geboren te Doetinchem op 30 september 1764 en aldaar gestorven op 27 augustus 1847 was koopman en zoutzieder.
De Homburgerpoort (maquette)
Stadspoorten
Vlak na toekenning van de stadsrechten werd in Doetinchem gewerkt aan de stadsommuring.
Torenmolen Zeddam
De Torenmolen van Zeddam
De Torenmolen van Zeddam behoort tot de bezittingen van Kasteel Huis Bergh. Het is de enige nog werkende, middeleeuwse torenmolen in Nederland en is een...
De verwoestingen in De Apenstert na het bombardement
De Apenstert
Tussen Kreijnckstraat 7 en Rozengracht 17 liep vroeger de Apenstert, genoemd naar een twaalfde-eeuwse toren die er ooit stond. De Apenstert was qua bewoning een...
Afbraak en opbouw aan de Molengracht, eind jaren 1950.
De wederopbouw
Op sommige plaatsen in het 'Verloren Zutphen' is geen enkele zichtbare relatie met de situatie van vóór het bombardement. Een voorbeeld hiervan is het verdwenen...
De Waterstraat met rechts de HBS, gezien vanaf de Groenmarkt, rond 1900
De familie Nijhof in de Waterstraat
Herman Nijhof woonde met zijn ouders op de rechterhoek van de Waterstraat en de Bakkerstraat, boven de meubelmakerij van zijn vader. Op 14 oktober 1944...
Het oude Muntgebouw
Het oude Muntgebouw
In 1346, lang voor 's-Heerenberg stadsrechten kreeg, werd op Walsteeg 9 het oorspronkelijke Berghse Munthuis gebouwd. Het Muntrecht, dat wil zeggen het recht om munten...
Boerderij De Vente in 1911
Richterambt en De Vente
De familie De Vente en hun erf leven als naam nog voort in de Venterkamp, een industrieterrein in Ruurlo. Tot voor kort (2007) stond op...

Inschrijven nieuwsbrief

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl